İstanbul 19.8°C
Şanlıurfa 16.5°C
Berlin 29°C
TÜBİTAK'a üç yılda 276 milyar lira: Girişim fonlarına 25 milyar liralık hedef
Yeni haberler yayınlandığında ilk siz haberdar olun.
İlgili metinler: Abonelik Sözleşmesi · KVKK Aydınlatma Metni · Çerez Politikası. Bültenlerin altındaki bağlantıyla abonelikten dilediğiniz zaman çıkabilirsiniz.
Merak ettiğiniz konuyu yazın, hemen sonuçlara ulaşın.
İsteğe bağlı. Hava durumu seçtiğiniz şehre göre gösterilir.
İsterseniz bültene de abone olun.
Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) için 2027-2029 döneminde toplam 276 milyar 461 milyon 404 bin liralık kaynak öngörülüyor. Kurumun 2027 yılı bütçe teklifinden derlenen ve 12 Kasım'da kamuoyuna yansıyan bilgilere göre bu kaynağın büyük bölümü Ar-Ge projelerine ayrılacak. Teklif, teknoloji girişimlerine aktarılacak fon taahhütlerinden bilim insanı desteklerine kadar uzanan bir dizi sayısal hedef de içeriyor.
Teklife göre TÜBİTAK'ın bütçesi 2027'de 79 milyar 540 milyon 460 bin lira olacak. Bu tutar, 2026 bütçesine göre yaklaşık yüzde 36'lık bir artışa karşılık geliyor. Kurumun ödeneğinin 2028'de 92 milyar 909 milyon 450 bin liraya, 2029'da ise 104 milyar 11 milyon 494 bin liraya çıkması öngörülüyor.
Üç yıllık tutarın 246 milyar 199 milyon 504 bin lirası Araştırma, Geliştirme ve Yenilik Programı'na, 30 milyar 261 milyon 900 bin lirası Yönetim ve Destek Programı'na ayrıldı. Dönem boyunca 140 milyar 720 milyon 510 bin liralık yatırım ödeneği planlanırken bunun 138 milyar 783 milyon 224 bin lirası teknolojik araştırmalara, 1 milyar 549 milyon 829 bin lirası bilgi teknolojileri altyapısına, 387 milyon 457 bin lirası da ilk ve genel ortaöğretime yönelik harcamalara gidecek.
TÜBİTAK'ın bağlı olduğu Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı için ise aynı teklifte 2027'de 248,83 milyar lira ayrılması öneriliyor. Bakanlık bütçesindeki artış yüzde 40,6 düzeyinde; 2027-2029 dönemi için toplam 881,2 milyar lira öngörülüyor.
Teklifin girişimcilik ekosistemini en çok ilgilendiren bölümü, teknoloji tabanlı erken aşama girişim sermayesi fonlarına ilişkin hedefler. Bu fonlara toplam taahhüt tutarının 2027'de 20 milyar liraya, 2028 ve 2029'da ise 25'er milyar liraya ulaşması planlanıyor. Fonlardan yatırım alan teknoloji girişimi sayısının 2027'de 1.520'ye, sonraki yıllarda 1.870'e çıkarılması hedefleniyor.
Sanayi kuruluşlarının birbiriyle ortak yürüttüğü Ar-Ge ve yenilik projesi sayısında hedef 2027 için 450, 2028 için 550, 2029 için 575 olarak belirlendi. Desteklenen projelerden 2029'a kadar 750 tescilli patent alınması, TÜBİTAK merkez ve enstitülerinde geliştirilen ürünlerden 110 çeşidin ticarileşmesi amaçlanıyor.
Teklifte desteklenecek bilim insanı ve bursiyer sayısının 2027'de 82 bin, 2028'de 83 bin, 2029'da 85 bin olması öngörülüyor. Kadın bilim insanı ve bursiyer sayısının 2029'da 65 bine çıkarılması da hedefler arasında. Stajyer Araştırmacı Burs Programı'nda 2029'a kadar 15 bin 100 bursiyere ulaşılması, Sanayi Doktora Programı kapsamında ise 2029'da 450 doktoralı araştırmacının sanayide istihdam edilmesi planlanıyor.
Bilim fuarlarının 2029'a kadar toplam 48 milyon ziyaretçi ve öğrenci katılımına, bilim merkezlerinin ise 20 milyon ziyaretçiye ulaşması bekleniyor. Temel ve Uygulamalı Araştırma Alt Programı kapsamındaki Mükemmeliyet Merkezleri programı sayısının 2027'de 60, 2028 ve 2029'da 70'er olması öngörülüyor.
Teklif araştırma altyapısına ilişkin hedefler de içeriyor. Öncül Ar-Ge laboratuvarlarında 2029'a kadar 380 araştırmacının çalışması ve Türkiye'de bu tür laboratuvar kuran çok uluslu ya da yerli şirket sayısının 22'ye ulaşması hedefleniyor. Türk Ulusal Bilim e-Altyapısı (TRUBA) üzerinden araştırmacılara sunulacak işlemci süresinin 2027'de 560 milyon çekirdek-saat, 2028 ve 2029'da 575'er milyon çekirdek-saat olması planlanıyor.
Teklifte 2026'ya ait veriler de yer alıyor. Ocak-Eylül döneminde özel sektörde yaklaşık 2 bin 500 firmanın 3 bine yakın projesine 3,88 milyar lira destek verildi. Eylül itibarıyla 187 üniversitede 6 binden fazla projeye 3,9 milyar lira kaynak sağlandı; 70 binden fazla bilim insanı ve öğrenciye 2,62 milyar lira burs ve destek ödendi.
Avrupa Birliği'nin araştırma ve yenilik programı Ufuk Avrupa'da ise Türkiye'den 992 proje destek aldı ve bu projelerle ülkeye 496,4 milyon avro kaynak geldi. Kasım 2025'te açıklanan verilerde bu rakam 724 proje ve 359 milyon avro düzeyindeydi.
Bütçe belgelerinde ülke geneline yönelik hedefler de bulunuyor. Türkiye'de tam zaman eşdeğeri Ar-Ge personeli sayısının 2027'de 405 bine, 2028'de 440 bine, 2029'da 450 bine çıkması; Türkiye adresli hakemli yayın sayısının da 2027'de 106 bine, 2029'da 114 bine ulaşması öngörülüyor.
TÜBİTAK, üniversitelerden KOBİ'lere ve girişimlere kadar geniş bir kesime proje desteği veren en büyük kamu Ar-Ge kurumu konumunda. Bu nedenle bütçesindeki değişiklikler hem araştırmacıların hem de teknoloji şirketlerinin önümüzdeki yıllarda erişebileceği kaynağı doğrudan etkiliyor. Rakamlar şimdilik teklif niteliği taşıyor; nihai tutarlar 2027 bütçesinin TBMM'deki görüşmelerinin ardından kesinleşecek.