Merkez bankaları altından vazgeçmiyor: Çin 24. ayda, Polonya 700 tonda
Altın fiyatları ekim ayında sert düşerken dünyanın önde gelen merkez bankaları alımlarını sürdürüyor. Çin Devlet Döviz İdaresi'nin (SAFE) 7 Kasım Cumartesi günü yayımladığı verilere göre Çin Halk Bankası, ekimde rezervlerine yaklaşık 830 bin ons, yani 25,8 ton altın ekledi. Böylece bankanın kesintisiz altın alımları 24. ayına ulaştı. Avrupa'da ise Polonya Merkez Bankası Başkanı Adam Glapiński, 700 tonluk altın rezervi hedefine ekim ayında ulaşıldığını duyurdu.
Resmi verilere göre Çin Halk Bankası'nın altın varlığı ekim sonunda 78,30 milyon onsa yükseldi; eylül sonunda bu rakam 77,47 milyon ons düzeyindeydi. Bankanın 2026'nın ilk 10 ayında aldığı altın miktarı yaklaşık 129 tona ulaştı.
Miktardaki artışa karşın rezervin dolar karşılığı geriledi. Altın fiyatlarının ekimde yaklaşık yüzde 7 düşmesiyle Çin'in altın rezervlerinin değeri 323,52 milyar dolardan 306,41 milyar dolara indi. Ekim ayı, altın için küresel finans krizinden bu yana en kötü ekim olarak kayda geçti ve ons fiyatı ayı 4 bin doların altında tamamladı. Piyasa değerlendirmelerine göre Çinli hanehalkları da ekimde 4 bin dolar civarındaki fiyatlardan altın aldı; bu alımlarda merkez bankasının istikrarlı talebinin fiyatları uzun vadede destekleyeceği beklentisi etkili oldu.
Polonya Merkez Bankası (NBP), eylül sonunda 673 ton altına sahipti. Başkan Glapiński'nin açıklamasına göre ekimdeki alımlarla 700 ton eşiği aşıldı; ekim ayına ilişkin resmi veri ise henüz yayımlanmadı. Banka, bu yıl ocak ayında rezervlerine 150 ton ekleyerek 700 tona çıkma planını duyurmuştu. NBP'nin bu yıl altın rezervlerini 123 ton artırdığı hesaplanıyor; rezervin değeri yaklaşık 356 milyar zloti, yani 91,4 milyar dolar düzeyinde.
Glapiński, hedefe ulaşılmasına rağmen alımların süreceğinin sinyalini verdi: "Altın almayı bırakmamız için bir neden görmüyorum." Glapiński, bunun sakin biçimde değerlendirilmesi gerektiğini de ekledi. Polonya, Dünya Altın Konseyi'nin (WGC) verilerine göre 2025'te altın alımı bildiren merkez bankaları arasında ilk sırada yer almıştı ve 2026'da da en büyük alıcı konumunda. Banka, uzun vadede altınının üçte birini New York'ta, üçte birini Londra'da, üçte birini de Varşova'da saklamayı hedefliyor.
WGC verilerine göre merkez bankaları temmuz-eylül döneminde net 321 ton altın aldı. Bu, 2024'ün son çeyreğinden bu yana en yüksek çeyreklik alım oldu. Alımlar ikinci çeyrekte 296,3 ton, fiyatların rekor kırdığı ilk çeyrekte ise 57,7 tonda kalmıştı. Üçüncü çeyrekte alımlarını kamuya açıklayan bankalar arasında en büyük alıcı, 63 tonla Çin oldu.
Ons altın 29 Ocak'ta 5.594 dolarla tarihi zirvesini görmüş, ardından gelen satışlarla 4 bin dolar seviyesine kadar gerilemişti. Piyasa yorumcuları, merkez bankalarının talebinin fiyat düşüşlerine duyarlı olduğuna ve 4 bin doların altındaki seviyelerin bu çeyrekte yeni resmi alımları teşvik edebileceğine dikkat çekiyor. Analistler bu alımları büyük ölçüde rezerv çeşitlendirmesi ve dolara bağımlılığı azaltma arayışıyla ilişkilendiriyor.
Resmi talebin yanında yatırım ve mücevher talebinde de toparlanma dikkat çekiyor. WGC verilerine göre altına dayalı borsa yatırım fonlarından ikinci çeyrekte 47,3 ton çıkış yaşanmışken üçüncü çeyrekte 211,2 ton giriş oldu; ekimde de net giriş 19 ton olarak kaydedildi. Çin'de mücevher talebi ikinci çeyrekteki 55,7 tondan üçüncü çeyrekte 71,9 tona, Hindistan'da ise 99,9 tona yükseldi. İki ülke, küresel mücevher talebinin yaklaşık üçte ikisini oluşturuyor.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) da altını rezervlerinin önemli bir bölümünde tutuyor. TCMB verilerine göre 30 Ekim ile biten haftada bankanın toplam brüt rezervleri 158,1 milyar dolar olarak gerçekleşti; bunun 102 milyar dolarlık kısmını altın rezervleri oluşturdu. Altın fiyatındaki dalgalanmalar, TCMB rezervlerinin dolar cinsinden değerini de doğrudan etkiliyor.
Merkez bankalarının istikrarlı alımları altın için uzun vadeli bir destek olarak görülse de kısa vadede belirleyici olan, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faiz politikası ve dolardaki seyir olmaya devam ediyor. Ons altın, ABD'de beklentiyi aşan ekim enflasyonunun ardından 13 Kasım sabahı 3.900 dolar civarına geriledi. Bu haber yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz; fiyatlar belirtilen tarihlere aittir.