İstanbul 17.9°C
Ankara 14.4°C
Antalya 18.6°C
Van 8.6°C
Berlin 29°C
Mekke Savunma Anlaşması TBMM'den geçti, Suriye'nin katılımı masada
Suriye
Yeni haberler yayınlandığında ilk siz haberdar olun.
İlgili metinler: Abonelik Sözleşmesi · KVKK Aydınlatma Metni · Çerez Politikası. Bültenlerin altındaki bağlantıyla abonelikten dilediğiniz zaman çıkabilirsiniz.
Merak ettiğiniz konuyu yazın, hemen sonuçlara ulaşın.
İsteğe bağlı. Hava durumu seçtiğiniz şehre göre gösterilir.
İsterseniz bültene de abone olun.
İstanbul18°
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın onaylanmasını uygun bulan kanun teklifi, TBMM Genel Kurulu'nda geçen hafta 119'a karşı 279 oyla kabul edildi. Anlaşmaya Suriye'nin katılımı ise gündemdeki yerini koruyor: Suriye Dışişleri Bakanı Esad eş-Şeybani 31 Ekim'de Şam'ın ittifaka katılımı konusunda görüşmeler yürütüldüğünü açıklamıştı.
Teklif, AK Parti, MHP ve CHP milletvekillerinin desteğiyle kabul edildi; İYİ Parti, DEM Parti ve Yeni Yol Grubu ret oyu kullandı. Görüşmelerde CHP'li Faik Öztrak, bölgesel güvenlik işbirliğini ilke olarak desteklediklerini, ancak yurt dışına asker gönderme yetkisinin Meclis'te kalması gerektiğini vurguladı. İYİ Parti belirsiz hükümler ve çekilme süresi nedeniyle teklife karşı çıkarken, DEM Parti kapsamı yeterince net olmayan askeri yükümlülüklere itiraz etti.
TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Fuat Oktay, anlaşmanın Türkiye'yi otomatik olarak bir çatışmanın içine çekmeyeceğini, yurt dışına asker gönderilmesinin Anayasa'nın 92. maddesi uyarınca TBMM kararı gerektirdiğini söyledi. Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler de Suudi Arabistan'a yönelik olası Husi saldırıları karşısında Türkiye'nin tutumunu caydırıcılık olarak tanımladı ve Husilerle savaşma planı bulunmadığını belirtti.
7 Ağustos 2026'da Mekke'de Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif tarafından imzalanan 16 maddelik anlaşma, taraflardan birine yönelik dış silahlı saldırının hepsine yapılmış sayılmasını öngörüyor. Yardımın biçimine her durumda ayrıca karar veriliyor; askeri destek seçeneklerden yalnızca biri. Metin; savunma sanayiinde ortak projeleri, ortak eğitim ve tatbikatları, barış ve savaş zamanında lojistik desteği, terörle mücadeleyi ve güvenli kanallar üzerinden istihbarat paylaşımını kapsıyor.
Dışişleri ve savunma bakanları ile genelkurmay başkanlarından oluşan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi yılda iki kez toplanacak. Suudi Arabistan'da kurulacak sekretaryanın ilk genel sekreteri Pakistan'dan olacak. Anlaşmanın belirli bir bitiş tarihi yok; taraflar ilk 10 yıl çekilemiyor, sonrasında en az üç ay önceden yazılı bildirimle ayrılabiliyor. Metne göre başka ülkeler tarafların oylamasıyla anlaşmaya katılabiliyor. Anlaşma, son onay belgesinin sekretaryaya tevdi edilmesiyle yürürlüğe girecek.
Şeybani, Bahreyn'de düzenlenen Manama Diyaloğu forumunda “Suriye'nin Mekke ittifakına katılımını değerlendirmek üzere şu anda görüşmeler yürütülüyor” dedi ve bölgenin ortak caydırıcılığa her zamankinden fazla ihtiyaç duyduğunu söyledi. Bakan, görüşmelerin koşulları ve takvimi hakkında ayrıntı vermedi.
Basında yer alan haberlere göre ise iki Suriyeli yetkili, hükümetin ittifaka katılma kararı aldığını ancak bunu henüz kamuoyuna duyurmadığını söyledi. Aynı haberlerde adı açıklanmayan bölgesel bir yetkili, görüşmelerin sürdüğünü ve Suriye'nin İsrail'e karşı diğer ülkelerden destek isteyebileceğine dair kaygılar bulunduğunu ifade etti. Haberlerin yayımlandığı 8 Kasım itibarıyla Şam, böyle bir karara ilişkin resmi bir duyuru yapmamıştı.
Gelişmeler, Suriye ile Suudi Arabistan'ın 4 Kasım'da Riyad'da savunma bakanlıkları arasında bir savunma işbirliği anlaşması imzalamasının ardından geldi. Basına yansıyan bilgilere göre adı açıklanmayan Suriyeli yetkililer, ülkenin Suudi Arabistan'a askeri danışmanlar gönderdiğini ve yaklaşık 600 kişilik bir özel kuvvetler birliğinin Suudi-Yemen sınırına gitmesinin beklendiğini öne sürdü. Suriyeli bir diplomatik kaynak ise Suudi Arabistan ile askeri ilişkilerin “eğitim, deneyim paylaşımı ve askeri istişarelerle” sınırlı olduğunu belirterek Yemen'e asker gönderildiği yönündeki haberleri yalanladı ve Suudi koordinasyon heyetlerinin Aralık'ta Suriye'ye gelmeye başlayacağını söyledi.
Cumhurbaşkanı Ahmed Şara, Suriye'nin İsrail ile çatışma arayışında olmadığını, İsrail güçlerinin Suriye topraklarından çekilmesini istediklerini vurguluyor. Anlaşmanın kurucu üyeleri ise ittifakın savunma amaçlı olduğunu, herhangi bir ülkeyi hedef almadığını ve egemenliğe ve toprak bütünlüğüne saygı gösteren bölge ülkelerine açık olduğunu açıklamıştı.
Suriye'nin olası katılımı, güney sınırının yaklaşık 900 kilometresini Suriye ile paylaşan Türkiye için de doğrudan önem taşıyor. Yeni bir üyenin katılımı, metindeki hüküm gereği mevcut tarafların, dolayısıyla Ankara'nın da onayına bağlı.