İstanbul 20.1°C
Ankara 16.6°C
Şanlıurfa 16.4°C
Berlin 29°C
Pompeiopolis'te bazilikadaki mozaik alanı 120 metrekareye ulaştı
Yeni haberler yayınlandığında ilk siz haberdar olun.
İlgili metinler: Abonelik Sözleşmesi · KVKK Aydınlatma Metni · Çerez Politikası. Bültenlerin altındaki bağlantıyla abonelikten dilediğiniz zaman çıkabilirsiniz.
Merak ettiğiniz konuyu yazın, hemen sonuçlara ulaşın.
İsteğe bağlı. Hava durumu seçtiğiniz şehre göre gösterilir.
İsterseniz bültene de abone olun.
Kastamonu'nun Taşköprü ilçesindeki Pompeiopolis Antik Kenti'nde, eylül ayında bazilika olarak adlandırılan yapıda ortaya çıkarılan mozaiğin alanı genişledi. Kazı ekibinin 11 Kasım'da paylaştığı bilgilere göre ilk etapta yaklaşık 105 metrekare olarak belgelenen mozaik döşeme, bugün yaklaşık 120 metrekarelik bir alana yayılıyor. Aynı yapının doğu kesiminde Roma dönemine ait bir Eros başı da bulundu.
Kültür ve Turizm Bakanlığı adına Karabük Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü'nden Doç. Dr. Mevlüt Eliüşük başkanlığında yürütülen kazılarda, bazilikanın temel duvarları 2025 sezonunda tespit edilmişti. Kazı başkan yardımcısı Ahmet Yasin Ekinci'nin aktardığına göre 2026 sezonunda yapının planı bütünüyle gün yüzüne çıkarıldı.
Ekinci, yapının üç nefli bazilika planına sahip olduğunu ve iki ayrı inşa evresi geçirdiğini belirtiyor. Ekibin değerlendirmesine göre bu evreler MS 2. yüzyılın ortalarından MS 4. yüzyıla uzanan bir dönemi kapsıyor. Mozaikler orta ve doğu neflerde yer alıyor; geometrik kompozisyonlardan oluşan döşemenin MS 4. yüzyıla ait olduğu bildiriliyor. Eros başının ise MS 2. yüzyılın ikinci yarısına tarihlendiği aktarılıyor.
Kazı ekibi, mozaiğin şu an açılan alanla sınırlı olmayabileceğini düşünüyor. Ekinci, 2027 kazı sezonunda mozaiklerin devamını açmayı planladıklarını söyledi. Taşköprü Belediye Başkanı Hüseyin Arslan da mozaik bulunan alanlarda çalışmaların süreceğini, henüz açılmamış mozaiklerin bulunduğunu ifade etti.
Arslan'ın aktardığına göre yapının önce mahkeme salonu, daha sonra dini merkez olarak kullanıldığı düşünülüyor. Bu tür bazilikalar Roma kentlerinde yargı ve ticaret işlerinin görüldüğü kamusal yapılardı; geç antik çağda pek çoğu kilise işlevi kazandı.
Mozaiğin hava koşullarından etkilenmemesi için alan şimdilik geçici bir çatıyla örtüldü. Koruma ve onarım çalışmaları hem kazı alanında hem de laboratuvarda sürüyor. Ekip, eski harçları temizleyip yerine yenisini uygulayarak hem mozaiğin görünürlüğünü artırmayı hem de taşların yerinden oynamasını önlemeyi amaçlıyor. Bazilikanın üzerine 2027 sezonunda kalıcı bir çatı yapılması planlanıyor.
Uygulanan tekniklerin ayrıntılarını aktaran kazı ekibi üyesi Nisa Beygirlioğlu, yeni harcın mozaik taşlarını yerinde sabitlediğini ve yüzeyin daha okunur hale geldiğini anlatıyor. Koruma örtüsü ve çatı çalışmalarının finansmanına Prof. Dr. Hüseyin Ülgen'in de katkı sağladığı belirtiliyor. Belediye Başkanı Arslan, kazılarda bulunan mozaik parçaları, heykel başları ve sikkeler gibi taşınabilir eserlerin müzeye teslim edildiğini söyledi.
Kastamonu'da kışın erken bastırması nedeniyle bu yılki kazı sezonunun kısa süre içinde kapanması bekleniyor. Ekip, önümüzdeki dönemde ağırlığı restorasyon, koruma ve alanın ziyarete hazırlanmasına verecek.
Belediye Başkanı Arslan, antik tiyatronun restorasyonunun hızlandırılarak gelecek yıl tamamlanmasını hedeflediklerini, bazilika ile Roma villası arasında yürüyüş yolları oluşturulacağını söyledi. Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı (KUZKA) desteğiyle bir ziyaretçi karşılama merkezi projesi de hazırlandı; ziyaretçi rotasının tiyatro, odeon ve Roma evini birbirine bağlaması planlanıyor.
Arslan, kentin ziyarete açık bir ören yerine dönüşmesinin finansman ve sponsor desteğine bağlı olduğunu vurgulayarak "Bu nedenle kesin bir tarih veremeyiz ama biz en kısa zamanda tamamlanmasını istiyoruz" dedi. Çalışmalar Bakanlığın yanı sıra Kastamonu Valiliği, Taşköprü Kaymakamlığı, Taşköprü Belediyesi ve özel sponsorların katkısıyla sürdürülüyor.
Taşköprü'nün hemen yanındaki Zımbıllı Tepe'de yer alan Pompeiopolis, adını Romalı komutan Büyük Pompeius'tan alıyor. Kaynaklara göre kent, Pompeius'un Pontus Kralı VI. Mithridates'e karşı kazandığı zaferin ardından MÖ 64 ya da 63 yılında kuruldu ve zamanla Paflagonya bölgesinin başkenti oldu. Kentteki sistematik kazılar 2006'da başladı; bugüne kadar Roma villası, tiyatro, mezar taşları, yazıtlar, Afrodit heykeli başları ve 2021'de bulunan MS 2. yüzyıla ait mermer bir güneş saati gibi önemli buluntular ortaya çıkarıldı. Önceki sezonlarda tespit edilen bir martyrion, yani şehitlik yapısı da kentin erken Hristiyanlık döneminde bir ziyaret merkezi olabileceği yönündeki değerlendirmelere konu olmuştu.
Bölgede "Karadeniz'in Efes'i" olarak da anılan Pompeiopolis, Batı Karadeniz'in en kapsamlı Roma dönemi yerleşimlerinden biri. Kazı ekibi, mozaik ve Eros başının ayrıntılı bilimsel değerlendirmesinin restorasyon çalışmalarıyla birlikte süreceğini belirtiyor.