Özel tiyatrolara 116 milyon liralık destek: 391 proje sahneye çıkacak
Kültür ve Turizm Bakanlığı, 2026-2027 sanat sezonunda özel tiyatroların 391 projesine toplam 116 milyon 396 bin lira destek verecek. Bakanlığın 11 Kasım'da duyurduğu sonuçlara göre ödenek, bir önceki sezona göre yüzde 20 artırıldı ve özel tiyatro projelerine bugüne kadar ayrılan en yüksek tutar oldu.
Bakanlığın açıklamasına göre bu yılki destek programına 449 başvuru yapıldı. Eksik belgelerini belirlenen süre içinde tamamlamayan 52 başvuru değerlendirme dışında kaldı. Değerlendirme Komisyonu'nun önüne gelen 397 projeden 391'i desteklenmeye değer bulundu. Bu, incelenen projelerin yaklaşık yüzde 98,5'ine olumlu yanıt verildiği anlamına geliyor.
Desteklenecek projelerin 244'ü profesyonel tiyatro, 67'si çocuk oyunu, 80'i ise geleneksel tiyatro kategorisinde yer alıyor. Destek alan projelerin ayrıntılı listesi Bakanlığa bağlı Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğü'nün internet sitesinde yayımlandı.
Rakamlar, son yıllarda özel tiyatrolara ayrılan kaynağın belirgin biçimde arttığını gösteriyor. 2025-2026 sezonunda Bakanlık, desteği bir önceki yıla göre yüzde 49,56 artırarak 97 milyon 216 bin liraya çıkarmış, 434 başvuru arasından 379 projeyi desteklemişti. Karşılaştırma için 2022-2023 sezonunda 441 projeye toplam 32 milyon liralık destek verildiği hatırlanırsa, özel tiyatrolara ayrılan kaynağın dört sezonda nominal olarak üç buçuk katından fazla büyüdüğü görülüyor. Bu artışın önemli bölümünün yüksek enflasyon döneminde gerçekleştiğini de not etmek gerekiyor. Geçen sezon desteklenen projelerin 236'sı profesyonel tiyatro, 65'i çocuk oyunu, 78'i geleneksel tiyatro kategorisindeydi.
Bu yıl hem başvuru hem de desteklenen proje sayısı arttı. Profesyonel tiyatro projeleri 236'dan 244'e, çocuk oyunları 65'ten 67'ye, geleneksel tiyatro projeleri ise 78'den 80'e yükseldi. Onay oranı da geçen sezonki yüzde 94,75'ten yüzde 98,5'e çıktı. Öte yandan eksik belge nedeniyle elenen başvuru sayısı da 34'ten 52'ye yükseldi.
Tutarın nominal olarak rekor düzeyde olduğu doğru olmakla birlikte, Türkiye'de enflasyonun hâlâ yüksek seyrettiği dikkate alındığında yüzde 20'lik artışın salon kirası, dekor, kostüm ve oyuncu ücretleri gibi kalemlerdeki maliyet artışını ne ölçüde karşılayacağı, sezon boyunca tiyatroların gündeminde olmaya devam edecek.
Bakanlık, destek programının amaçlarını da sıraladı. Buna göre program; sektörde kayıtlı istihdamı teşvik etmeyi, özel tiyatro salonlarının sanata katkısını güçlendirerek sürekliliğini sağlamayı ve tiyatronun ülke geneline yayılmasını hedefliyor. Tiyatronun yaygınlaşması konusunda kalkınmada öncelikli bölgelere ağırlık verilmesi amaçlanıyor. Türk yazarlarının eserlerinin sahnelenmesi de programın öncelikleri arasında yer alıyor.
Bu öncelikler, büyük şehirler dışında düzenli tiyatro izleme imkânı sınırlı olan illerde seyirciye ulaşmak açısından önem taşıyor. Destekler, özellikle kendi salonunu ayakta tutmaya çalışan küçük ve orta ölçekli topluluklar için sezonun planlanmasında belirleyici bir kalem olarak görülüyor.
Türkiye'de tiyatro sahnesi, Devlet Tiyatroları ve belediye tiyatrolarının yanında yüzlerce özel topluluğun emeğiyle ayakta duruyor. Bu toplulukların önemli bölümü gelirini büyük ölçüde bilet satışından elde ediyor; salon kirası, teknik giderler ve turne masrafları ise her sezon yeniden hesaplanmak zorunda kalınan kalemler arasında. Bakanlık desteği, birçok topluluk için yeni bir oyunun sahneye konup konamayacağını belirleyen başlıca kaynaklardan biri.
Çocuk oyunlarına ayrılan 67 proje de dikkat çekiyor. Çocuk tiyatrosu, hem yeni seyirci kuşaklarının oluşması hem de okullarla yapılan iş birlikleri açısından sektörün önemli bir ayağı olarak görülüyor. Geleneksel tiyatro kategorisinde 80 projenin desteklenmesi ise Karagöz, orta oyunu ve meddah gibi geleneksel Türk tiyatrosu biçimlerinin yaşatılması açısından önem taşıyor.
Desteklenen projelerin, sezon boyunca hem büyük şehirlerdeki hem de Anadolu'nun farklı illerindeki sahnelerde seyirciyle buluşması bekleniyor. Bakanlık, ödeneğin özel tiyatroların sürekliliğine katkı sağlayacağını ve tiyatronun Anadolu'nun farklı şehirlerinde daha fazla seyirciyle buluşmasına yardımcı olacağını vurguluyor. Hangi topluluğun hangi oyunla destek aldığı, Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğü'nün yayımladığı listeden ayrıntılı olarak incelenebiliyor.