Mercedes-Benz Almanya'daki yatırımlarını durdurdu
Alman otomobil üreticisi Mercedes-Benz, Almanya'daki fabrikalarına yapılacak tüm yeni yatırımları durdurduğunu ve bazı tesislerini kapatma seçeneğini incelediğini çalışanlarına duyurdu. Karar, 12 Kasım Perşembe günü şirketin iç iletişim ağında yayımlanan bir yönetim kurulu söyleşisi ve çalışanlara gönderilen bir notla kamuoyuna yansıdı. Şirket, işçi temsilcileri ve sendikayla işçilik maliyetlerinin düşürülmesi konusunda anlaşma sağlanamamasını gerekçe gösterdi.
Mercedes-Benz'in üretimden sorumlu yönetim kurulu üyesi Michael Schiebe, yönetimin Almanya'daki lokasyonlara yönelik tüm yeni yatırımları durdurma kararını ortaklaşa aldığını açıkladı. Schiebe, mevcut maliyet yapısıyla Almanya'da yatırım yapmanın mümkün olmadığını ve işçi temsilcileriyle bir çözüm yolu göremediklerini belirtti.
İnsan kaynaklarından sorumlu yönetim kurulu üyesi Britta Seeger ise hızlı bir uzlaşmanın şu an görünmediğini söyledi. Seeger, "Hepimiz fabrika kapatmalarından ne pahasına olursa olsun kaçınmak istiyoruz" dedi, ancak bu seçeneğin artık daha somut biçimde incelenmesi gerektiğini ekledi. Seeger'e göre şirket, Almanya'da hangi tesisleri sürdürmeyi göze alabileceğini ayrıntılı olarak değerlendirmek zorunda kalıyor.
Schiebe daha önce, maliyetlerde ilerleme sağlanamazsa biri araç montaj, diğeri motor ve aktarma organı üretimi yapan iki Alman fabrikasının kapanabileceği uyarısında bulunmuştu. Hangi tesislerin risk altında olduğu açıklanmadı. Mercedes-Benz'in Almanya'da yaklaşık bir düzine üretim tesisi bulunuyor. Araç montaj fabrikaları Sindelfingen, Rastatt ve Bremen'de; motor ve aktarma organı tesisleri ise Stuttgart-Untertürkheim, Affalterbach, Berlin, Hamburg, Kamenz, Kölleda ve Arnstadt'ta yer alıyor.
Şirket yönetimine göre Almanya'daki fabrikalarda bir saatlik işçilik maliyeti, Doğu Avrupa'daki tesislerin beş katına kadar çıkabiliyor; idari maliyetlerde de benzer bir fark bulunuyor. Yönetim, çalışanların ücret artışı olmadan haftada 35 yerine 40 saat çalışmasını, kâr payı ile tatil ve Noel ikramiyeleri gibi ek ödemelerde kesintiye gidilmesini talep ediyor.
Almanya'nın en büyük sendikası IG Metall ve işçi konseyi ise 35 saatlik çalışma haftasını sendikal hareketin temel kazanımı olarak görüyor ve ücretsiz ek çalışmayı kırmızı çizgi kabul ediyor. Sendika ile müzakereler sürüyor. Temmuz ayında on binlerce çalışan tasarruf planlarını protesto etmişti. İşçi konseyinden karara ilişkin ilk etapta bir açıklama gelmedi.
Kararın arka planında şirketin zayıflayan finansal tablosu var. Mercedes-Benz, ekim sonunda açıkladığı üçüncü çeyrek sonuçlarıyla birlikte binek otomobil birimi için 2026 düzeltilmiş satış kârlılığı beklentisini yüzde 3-5'ten yüzde 2-3'e indirdi. Şirketin Çin'deki otomobil teslimatları üçüncü çeyrekte yıllık bazda yüzde 31 düşerek 86 bin 800 adede geriledi; küresel teslimatlar ise yüzde 8 azalarak 407 bin 200'e indi. Binek otomobil biriminin düzeltilmiş satış kârlılığı aynı dönemde yüzde 4,8'den yüzde 2,5'e geriledi. Schiebe, gümrük tarifeleri, fiyat baskısı, zayıflayan talep ve özellikle Çinli üreticilerden gelen rekabet nedeniyle "hemen harekete geçmemiz gerekiyor" dedi.
Otomotiv uzmanı Ferdinand Dudenhöffer, Mercedes'in aylardır Almanya'daki durumun ne kadar zor olduğunu vurguladığını hatırlatarak kararın sürpriz olmadığını söyledi. Dudenhöffer'e göre maliyet yapıları köklü biçimde değişmezse sektör rekabet gücünü kaybetmeye devam edecek.
Mercedes, krizle karşı karşıya kalan tek Alman üretici değil. Otomotiv tedarikçisi Schaeffler geçen hafta, dördü Almanya'da olmak üzere Avrupa'daki beş tesisini kapatacağını ve 3 bin 460 kişilik istihdamı azaltacağını açıklamıştı. Volkswagen ise 24 Kasım'da IG Metall ile kapsamlı bir yeniden yapılanma müzakeresine başlayacak; basında yer alan haberlere göre planlar 100 bin kişilik iş kaybını ve dört Alman fabrikasının kapanmasını içerebilir. Danışmanlık şirketi Roland Berger de Almanya'da 2030'a kadar en az 200 bin otomotiv işinin kaybolabileceği uyarısında bulunuyor.
Almanya, Türkiye otomotiv sanayisinin en büyük ihracat pazarı. Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği (OİB) verilerine göre sektör ekim ayında 4 milyar 32 milyon dolarlık ihracatla aylık rekor kırarken, Almanya 650 milyon dolarla ilk sırada yer aldı. Aynı ay AB ülkelerinin toplam ihracattaki payı yüzde 73,2 oldu; tedarik sanayisinin ihracatı ise 1 milyar 422 milyon dolara ulaştı. Bu nedenle Alman otomobil üreticilerinin yatırım ve üretim kararları, Türkiye'deki yan sanayi firmaları tarafından yakından izleniyor. Türkiye'de otobüs ve kamyon üreten Mercedes-Benz Türk ise binek otomobil şirketi Mercedes-Benz Group'tan ayrı olarak Daimler Truck çatısı altında faaliyet gösteriyor; açıklanan karar Mercedes-Benz Group'un Almanya'daki tesislerini kapsıyor.