USDC rezervleri AB denetimine geçti: Circle'a yeni maliyet uyarısı

VGN

Avrupa Bankacılık Otoritesi, 12 Kasım itibarıyla Circle'ın Avrupa'da çıkardığı USDC'nin rezervlerini, sermayesini ve likiditesini doğrudan denetlemeye başladı. Şirket, MiCA kapsamındaki ek yükümlülüklerin maliyetlerini artırabileceği uyarısında bulundu.

Dünyanın en büyük dolar bazlı stabil kripto paralarından USDC'nin Avrupa Birliği'nde çıkarılan kısmı, 12 Kasım itibarıyla Avrupa Bankacılık Otoritesi'nin (EBA) doğrudan denetimine girdi. Kripto varlık piyasalarını düzenleyen MiCA tüzüğü kapsamındaki bu adımla birlikte EBA, USDC'yi Avrupa'da çıkaran Circle Internet Financial Europe SAS'ın rezerv varlıklarını, sermayesini, likiditesini ve geri ödeme planlarını gözetmeye başladı. ABD merkezli Circle ise üç aylık mali raporunda, yeni rejimin şirket için ek sermaye, likidite ve uyum maliyeti anlamına gelebileceği uyarısında bulundu.

AB'nin ilk “önemli” e-para tokeni

EBA, 14 Ekim'de yaptığı açıklamada USDC'yi MiCA kapsamında “önemli” (significant) olarak sınıflandırılan ilk elektronik para tokeni ilan etmişti. Otoriteye göre AB'de MiCA çerçevesinde bildirilmiş 45 e-para tokeni bulunuyor ve bu statüyü alan ilk token USDC oldu. MiCA'da bir tokenin “önemli” sayılması için kullanıcı sayısı, rezerv büyüklüğü ve günlük işlem hacmi gibi yedi ölçütten en az üçünü karşılaması gerekiyor. Bu ölçütler arasında 10 milyonu aşan kullanıcı sayısı ve 5 milyar euroyu aşan rezerv büyüklüğü yer alıyor.

Sınıflandırma, düzenleyicinin USDC'de bir sorun tespit ettiği anlamına gelmiyor. EBA herhangi bir rezerv açığından söz etmedi; karar, tokenin ulaştığı ölçek nedeniyle daha sıkı bir denetim rejimine geçilmesini öngörüyor.

Denetim ikiye bölündü

Yeni düzenleme, MiCA'nın önemli e-para tokenleri için öngördüğü “ikili denetim” modeline dayanıyor. EBA'nın açıklamasına göre otorite, 12 Kasım'dan itibaren şirketin öz kaynaklarını, rezerv varlıklarını, likidite yükümlülüklerini ve kurtarma ile geri ödeme planlarını doğrudan denetleyecek. Circle'ın Avrupa'daki şirketine faaliyet izni veren Fransız denetim kurumu ACPR ise yönetişim, nitelikli pay sahipliği, yöneticilerin uygunluk değerlendirmesi, dış kaynak kullanımı ve çıkar çatışmaları gibi alanlardaki sorumluluğunu sürdürecek. EBA, sınır ötesi stabil kripto para faaliyetlerinde iş birliği için New York Eyaleti Finansal Hizmetler Departmanı ile de bir mutabakat zaptı imzaladı.

Rezervler Avrupa ve ABD arasında ayrı tutuluyor

USDC, Avrupa'da Circle'ın Fransa'daki şirketi, ABD'de ise Circle Internet Financial LLC tarafından çıkarılıyor. Circle'ın teknik belgesine göre Avrupa Ekonomik Alanı'ndaki kullanıcılar için tutulan rezervler Avrupa şirketinde, bölge dışındaki kullanıcılar için tutulanlar ise ABD şirketinde bulunuyor. İki şirketin çıkardığı tokenler ise birbirinin yerine kullanılabiliyor.

Maliyetler neden artabilir?

MiCA, önemli statüsündeki ihraççılardan çok daha sıkı kurallara uymalarını istiyor. Bu ihraççıların rezervlerinin en az yüzde 60'ını AB'deki bankalarda mevduat olarak tutması gerekiyor; diğer e-para tokenlerinde bu oran yüzde 30. Öz kaynak yükümlülüğü de ortalama rezerv varlıklarının yüzde 2'sinden yüzde 3'üne çıkıyor. Kurallara aykırılık durumunda uygulanacak yaptırımlar da daha ağır.

Circle, mali raporunda bu statünün daha yüksek sermaye, rezerv ve likidite gereklilikleri getirebileceğini, bunun da AB'de ek sermaye veya likidite ihtiyacına, uyum maliyetlerinin artmasına ve şirketin faaliyet sonuçlarının olumsuz etkilenmesine yol açabileceğini bildirdi. Şirket etkiyi hâlâ değerlendirdiğini belirtti ve herhangi bir rakam paylaşmadı. Kullanıcılar için yeni bir ücret ya da geri ödeme koşullarında değişiklik de açıklanmadı. Circle, standart kanallar üzerinden yapılan geri ödemelerin ücretsiz olduğunu daha önce duyurmuştu.

Şirket, 1 Ekim'de Avrupa Komisyonu'na başvurarak katı banka mevduatı kuralının yerine “daha esnek bir asgari varlık likiditesi şartı” getirilmesini, tek bir devletin tahvillerine yüzde 35 ile sınırlanan yatırım tavanının da kaldırılmasını talep etmişti. Bu talepler henüz karara bağlanmış değil.

Avrupa'da stabil kripto pazarı

MiCA'nın stabil kripto paralara ilişkin hükümleri Haziran 2024'te, tüzüğün tamamı ise Aralık 2024'te yürürlüğe girmişti. Bu süreçte MiCA izni bulunmayan Tether'in USDT'si, AB'deki birçok kripto platformunda Avrupalı kullanıcılar için listeden çıkarılmış; bu durum USDC'nin Avrupa'daki konumunu güçlendirmişti. USDC'nin toplam piyasa değeri 72 milyar doların biraz üzerinde bulunuyor. Euroya endeksli stabil kripto paraların toplam büyüklüğü ise yaklaşık 900 milyon dolarla küresel stabil kripto para pazarının binde 3'ünden azına karşılık geliyor.

Türkiye'de kripto varlık hizmet sağlayıcıları, 2024'te yürürlüğe giren düzenlemeyle Sermaye Piyasası Kurulu'nun gözetimine alınmıştı. Avrupa'daki bu ilk “önemli token” uygulaması, stabil kripto paraların bankacılık benzeri kurallarla denetlenmesinin nasıl işleyeceğine dair ilk somut örnek olarak yakından izleniyor.