Andromeda’da dev yıldız küçük yoldaşını yuttu
Astronomlar, Andromeda galaksisinde küçük bir yıldızın dev yoldaşının gaz katmanlarına girerek çekirdeğine doğru ilerlediği süreci ilk kez doğrudan gözlemlerle izledi. 18 Kasım’da Nature’da yayımlanan araştırma, Aralık 2025’te James Webb Uzay Teleskobu ile elde edilen verileri uzay ve yer teleskoplarının önceki gözlemleriyle birleştirdi.
Yedi yıl boyunca parlaklığı arttı
AT 2025abao adı verilen sistemdeki büyük yıldızın kütlesi Güneş’in yaklaşık yedi katı. Araştırmacılar, küçük yıldızın kütlesini ise Güneş’in yaklaşık yüzde 70’i olarak hesapladı. Bu yıldız, yoldaşının dış gaz katmanlarına girdikten sonra içeri doğru sarmal bir yol izledi. Sistem bu sırada yaklaşık yedi yıl boyunca kademeli olarak parlaklaştı.
Columbia Üniversitesinden Viraj Karambelkar’ın öncülük ettiği ekip, 2023’te kızılötesi ölçümlerde olağan dışı bir değişim fark edince sistemi izlemeye aldı. Daha eski ölçümler, parlaklıktaki artışın yıllar önce başladığını gösterdi. Sonraki gözlemler ise sistem çevresindeki tozun ve daha sonra gerçekleşen güçlü püskürmenin izlerini ortaya çıkardı.
Çift yıldızların evrimine yeni veri
Araştırmacılara göre 2025’teki püskürme, küçük yıldızın dev yoldaşının çekirdeğiyle birleşmesiyle açıklanabiliyor. Ekip, büyük yıldızın dış gaz katmanlarının bir bölümünün bu olay sırasında uzaya saçıldığını hesapladı.
İki yıldızın aynı gaz katmanını paylaşması, çift yıldızların birbirine nasıl yaklaştığını açıklayan modellerde önemli bir aşama. Genellikle olay olup bittikten sonra incelenebilen bu evrenin yıllara yayılan gözlem kayıtlarıyla takip edilmesi, modelleri doğrudan ölçümlerle sınama olanağı sağlıyor.