sondakika
sondakika
Arama İkonu
Menü İkonu
Hızlı erişim
×



COP31’de uzlaşma çıkmadı

Çevre
VGN 3 dk okuma

COP31’de uzlaşma çıkmadı
Çevre / COP31’de fosil yakıtlar ve finansmanda uzlaşma çıkmadı: Zirve 21 Kasım’a uzadı

Antalya’daki COP31’de fosil yakıtlardan uzaklaşma ifadelerinin karar taslağından çıkarılması tepki çekti. Finansman görüşmeleri de sonuçlanmayınca zirvenin kapanışı 21 Kasım’a ertelendi; ülkeler taslak üzerinde uzlaşma arıyor.

Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı’nda, fosil yakıtlardan uzaklaşma ve iklim finansmanı konularında ortak karar alınamaması üzerine müzakereler 21 Kasım 2026 Cumartesi gününe uzadı. İkinci karar taslağında fosil yakıtlardan uzaklaşmaya ilişkin ifadelerin bulunmaması, ülkeler arasındaki görüş ayrılıklarını derinleştirdi.

Fosil yakıt ifadeleri taslaktan çıkarıldı

9 Kasım’da başlayan ve 20 Kasım’da tamamlanması planlanan COP31’de, iki haftalık görüşmelerin ardından temel müzakere başlıkları sonuçlandırılamadı. İklim finansmanı, emisyon azaltımı, iklim değişikliğine uyum ve adil geçiş konularındaki anlaşmazlıklar kapanışı geciktirdi.

Hafta başındaki ilk taslakta fosil yakıtlardan uzaklaşmaya ilişkin ifadeler bulunurken, 19 Kasım’da yayımlanan ikinci taslakta bu ifadeler yer almadı. Fransa ve Panama’nın da aralarında bulunduğu ülkeler, nihai kararın kömür, petrol ve doğal gaz kullanımından uzaklaşma konusunda açık bir yön göstermesini istedi.

Fosil yakıtların metinde nasıl ele alınacağına ilişkin tartışma, zirvenin sonuç belgesi üzerindeki uzlaşma arayışının merkezine yerleşti.

Panama’dan altı temel talep

Panama Çevre Bakanı Juan Carlos Navarro, fosil yakıtlardan söz etmeyen bir sonuç belgesini kabul etmeyeceklerini belirtti. Panama, nihai kararda açık bir geçiş taahhüdü bulunmasını talep eden ülkeler arasında öne çıktı.

Ortak açıklamalarda dile getirilen altı öncelik; kararların bilimsel verilere dayanması, fosil yakıtlardan uzaklaşılması, iklim finansmanında kirletenlerin sorumluluk üstlenmesi, temiz enerjiye dayalı elektrifikasyonun hızlandırılması, metan emisyonlarının azaltılması ve uluslararası çevre sözleşmeleri arasındaki koordinasyonun güçlendirilmesi oldu.

Bu taleplerle, emisyonların azaltılmasına yönelik hedeflerin finansman ve uygulama adımlarıyla birlikte ele alınması istendi. Temiz elektrifikasyon başlığında, elektrik kullanımının artmasının yanı sıra bu elektriğin hangi kaynaklardan üretileceği de tartışılıyor.

Finansman ve adil geçişte görüş ayrılıkları

Gelişmekte olan ülkelere sağlanacak desteğin kapsamı ve iklim değişikliğinin etkilerine uyum için ayrılacak kaynaklar da müzakere masasındaki başlıca anlaşmazlıklar arasında bulunuyor.

Uyum finansmanı, ülkelerin sel, kuraklık, aşırı sıcaklar ve deniz seviyesindeki yükselme gibi etkilere hazırlanmasına yönelik yatırımları kapsıyor. Emisyon azaltımında ise enerji, sanayi ve ulaşım gibi alanlarda sera gazı salımının düşürülmesi hedefleniyor.

Adil geçiş başlığında, düşük emisyonlu ekonomiye dönüşümün çalışanlar ve toplumlar üzerindeki etkileri ele alınıyor. Bu alanlardaki düzenlemelerin nasıl uygulanacağı konusunda da ortak zemin aranıyor.

Kurum’dan ortak sorumluluk çağrısı

COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, kapanış genel kurulunda ülkeleri uzlaşmaya çağırdı. Kurum, ulusal öncelikler korunurken insanlığın ortak beklentilerinin de gözetilmesi gerektiğini söyledi.

Ülkelerin ekonomik imkânlarının, enerji sistemlerinin ve kalkınma ihtiyaçlarının farklı olduğunu hatırlatan Kurum, iklim diplomasisinin bu farklılıklar içinde ortak sorumluluk üstlenmeyi gerektirdiğini vurguladı.

“Dünyanın umudu bu salonda” diyen Kurum, uzun müzakere sürecinin somut kararlara dönüşmesi gerektiğini belirtti. İklim taahhütleri ile uygulama arasında hâlâ önemli bir mesafe bulunduğuna dikkati çekti.

Genel kurulda protesto

Kurum’un konuşması sırasında bir eylemci, iklim krizi karşısında yeterli adım atılmadığını savunarak hükümetleri protesto etti. “Geleceği öldürüyorsunuz” sözleriyle tepki gösteren eylemci, güvenlik görevlileri tarafından salondan çıkarıldı. Konuşma, kısa süreli kesintinin ardından devam etti.

Kurum ayrıca Panama Çevre Bakanı Navarro ile görüştü. Görüşmede çevrenin korunması ve sürdürülebilir bir gelecek için işbirliği imkânları değerlendirildi.

Yeni taslak üzerinde uzlaşma aranıyor

Müzakereler, COP31 Başkanı Murat Kurum ve Müzakereler Başkanı Chris Bowen’ın yürüttüğü süreçte devam ediyor. Ülkelerin itirazları doğrultusunda hazırlanacak üçüncü taslak, fosil yakıtlar ve finansman başlıklarındaki görüş ayrılıklarının giderilmesi açısından önem taşıyor.

Kapanış sürecinde üzerinde anlaşılmış bazı kararlar kabul edilirken, temel başlıklarda nihai uzlaşma sağlanamadı. Görüşmelerin 21 Kasım’a uzaması, sonuç belgesinin kabul edildiği anlamına gelmiyor.

Zirvenin nasıl sonuçlanacağını, fosil yakıtlardan uzaklaşmaya ilişkin ifadeler, gelişmekte olan ülkelere sağlanacak kaynaklar ve adil geçiş konusunda bulunacak ortak zemin belirleyecek.

Diğer haberler
VGNHaber'i Google'da Tercih Edilen Kaynağınız Yapın
Son dakika haberlerini ve tarafsız analizleri Google Tercihler'e ekleyerek kaçırmayın.
Google'da Ekle
VGNHaber'i Google'da Ekle
Son dakika haberlerini kaçırmamak için tercihinize ekleyin.
Google'da Takip Et