AİHM, yapay zekanın uydurduğu içtihatları kullanan avukata 2 yıl temsil yasağı getirdi
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), yapay zeka tarafından üretilen ve gerçekte var olmayan mahkeme kararlarını dilekçesinde kullanan Rumen bir avukata iki yıl süreyle temsil yasağı getirdi. Sözcü, Haberler.com ve SonDakika'nın aktardığına göre AİHM Başkanı Mattias Guyomar, 13 Kasım'da verdiği kararla avukatın bu süre boyunca Mahkeme önünde müvekkil temsil etmesini ve Mahkeme'deki işlemlere ilişkin hukuki yardım sağlamasını yasakladı. Avukatın adı haberlerde yer almadı.
Haberlere göre avukatın Mahkeme'ye sunduğu başvuruda, yapay zekanın oluşturduğu sahte kararların ve içtihatların yanı sıra gerçek mahkeme kararlarında bulunmayan paragraf ve ifadeler yer aldı. Avukat, başvurudaki hukuki değerlendirmeleri hazırlarken yapay zekadan yardım aldığını kabul etti; sorunları "hatalı alıntılar" olarak nitelendirdi ve kullandığı hukuki kaynakları yeterince kontrol etmediğini kabul etti.
Mahkeme ise hatalı atıflar nedeniyle başvurudaki her iddiayı tek tek doğrulamak için fazladan zaman harcamak zorunda kaldığını ve bunun inceleme sürecini uzattığını belirtti. Başvuruyu inceleyen daire, avukatın temsilden men edilmesini Başkan'dan talep etti; Guyomar da dairenin gerekçeli önerisini kabul etti.
Karar, AİHM İçtüzüğü'nün temsilden ve yardımdan men etmeyi düzenleyen 44D maddesine dayanıyor. Haberlere göre bu madde, istisnai durumlarda Mahkeme Başkanı'na bir avukatın taraflar adına temsilde bulunmasını veya yardım sağlamasını yasaklama yetkisi veriyor.
Yapay zeka sohbet araçlarının gerçekte var olmayan kaynakları, kararları ve alıntıları ikna edici biçimde üretebilmesi teknik literatürde "halüsinasyon" olarak adlandırılıyor. Bu nedenle yapay zekanın ürettiği her atfın asıl kaynağından kontrol edilmesi, özellikle hukuk gibi doğruluğun kritik olduğu alanlarda büyük önem taşıyor. AİHM'nin kararı, bu araçları kullanan avukatlar için sorumluluğun yine kendilerinde olduğunu gösteren dikkat çekici bir örnek oldu.