sondakika
sondakika
Arama İkonu
Menü İkonu
Hızlı erişim
×



AB planı Ford Otosan’ın satışlarını nasıl olumsuz etkileyebilir?

Ekonomi
VGN 3 dk okuma

AB planı Ford Otosan’ın satışlarını nasıl olumsuz etkileyebilir?
Ekonomi

Avrupa Birliği’nin hazırladığı yeni üretim kuralları, Koç Holding ile Ford’un ortak şirketi Ford Otosan’ın Türkiye’de ürettiği araçların Avrupa’da satışını zorlaştırabilir. Türkiye kapsam dışında kalırsa bazı araçlar, rakiplerinin yararlandığı devlet desteklerinden ve kamu alımlarından yararlanamayabilir. Koç açısından bunun anlamı, otomotiv işinde daha az satış ve daha düşük kâr riski.

Ford’un Türkiye’nin dışarıda bırakılmaması çağrısı yaptığı 17 Kasım’da Koç Holding, Avrupa Birliği’nin eski iç pazar komiseri Thierry Breton’u bağımsız yönetim kurulu üyeliğine aday gösterdi. Avrupa’daki sanayi kararlarını yakından tanıyan bir ismin adaylığı, grubun otomotiv çıkarlarını etkileyebilecek bu tartışmanın ortasında geldi.

Koç’un önündeki sorun ne?

Avrupa Birliği, “Made in Europe”, yani “Avrupa’da Üretildi” yaklaşımıyla kendi sanayisini güçlendirmek istiyor. Bunun için bazı araç alımlarında devlet desteğini ve kamu ihalelerini Avrupa’da üretim koşuluna bağlamayı planlıyor. Kamu ihalesi, bir belediye veya devlet kurumunun ihtiyacı olan araçları belirli kurallarla satın alması anlamına geliyor.

Sanayi Hızlandırma Yasası teklifi, elektrikli araçlar başta olmak üzere belirli yeni araç türleri için bu koşulları getiriyor. Ford’un itirazı, Türkiye’de yapılan son montajın bu koşulların dışında bırakılması ihtimaline yönelik. Bu durumda Türkiye’deki fabrikada üretilen bir araç, parçalarının önemli bölümü Avrupa’dan gelse bile bazı avantajları kaybedebilir.

Aynı araç müşteriye daha pahalı gelebilir

Olası etkiyi bir örnekle anlatmak mümkün: Avrupa’daki bir şirketin elektrikli ticari araç alacağını düşünün. Rakip markanın aracı devlet desteğine uygunsa, müşteri o aracı cebinden daha az para çıkararak alabilir. Türkiye’de üretilen Ford aynı destekten yararlanamıyorsa, iki aracın satış fiyatı birbirine yakın olsa bile Ford müşteri için daha pahalı hale gelebilir.

Ford Otosan bu farkı kapatmak için fiyatını düşürmek zorunda kalabilir. Bu kez araç başına kazancı azalabilir. Fiyatı düşürmezse müşteri rakip markayı seçebilir. Kamu alımlarında da üretim koşulunu karşılamayan araçlar bazı ihalelerde elenebilir. Bunlar, Türkiye’nin kapsam dışında kalması halinde ortaya çıkabilecek ticari riskler.

Ford Otosan’daki kayıp Koç’a nasıl yansır?

Koç Holding, Ford Otosan’ın büyük ortaklarından biri. Bu nedenle şirketin daha az araç satması veya satışlarını korumak için kârından vazgeçmesi, Koç’un bu ortaklıktan elde ettiği kazancı da azaltabilir. Ortaklara dağıtılabilecek kâr payı düşebilir; fabrikalara ve yeni modellere harcanan paranın geri kazanılması daha uzun sürebilir.

Bu ekonomik risk özellikle Türkiye’deki üretimi ilgilendiriyor. Ford Otosan’ın Romanya’da da fabrikası bulunuyor. Tartışma, şirketin bütün araçlarına Avrupa’da satış yasağı getirilmesi değil; düzenleme kapsamındaki Türkiye üretimi araçların belirli destek ve alımlarda rakiplerinin gerisine düşmesi ihtimali üzerine.

Ford neden itiraz ediyor?

Ford Avrupa Başkanı Jim Baumbick, 17 Kasım’da Reuters’a yaptığı açıklamada Türkiye, İngiltere ve Fas’ın dışarıda bırakılmasının Avrupa otomotiv sanayisine zarar vereceğini söyledi. Şirketlerin mevcut kurallara güvenerek milyarlarca dolarlık yatırım yaptığını belirten Baumbick, sonradan değişen koşulların yeni yatırımları caydırabileceği uyarısında bulundu.

Ford’un 10 Ekim’de yayımladığı açıklamada, Türkiye’de üretilen elektrikli E-Transit Custom örnek gösterildi. Aracın tasarım ve mühendisliğini İngiltere ve Almanya’daki ekipler yürütüyor, bataryaları Avrupa Birliği ülkelerinden geliyor. Ford’a göre toplam bileşen değerinin yüzde 50’den fazlası da Avrupa Birliği’nde oluşuyor. Şirket, yalnızca son montajın Türkiye’de yapılması nedeniyle bu üretim bağlarının göz ardı edilmesine karşı çıkıyor.

Breton’un adaylığı bu tabloda neden önemli?

Thierry Breton, 2019-2024 döneminde Avrupa Komisyonunda iç pazardan sorumlu üye olarak görev yaptı. Avrupa Komisyonu, Avrupa Birliği’nde yasa tekliflerini hazırlayan temel kurumlardan biri. Breton, sanayi ve teknoloji politikalarının yürütüldüğü bu yapıda üst düzey sorumluluk aldı; daha önce Fransa’da ekonomi ve maliye bakanlığı yaptı.

Bu geçmiş, Avrupa’daki kuralların nasıl hazırlandığını ve şirketleri nasıl etkilediğini değerlendirmek açısından Koç Holding’e katkı sağlayabilir. Breton’un adaylığı bu nedenle grubun karşı karşıya olduğu sanayi politikası riskiyle birlikte önem kazanıyor. Ancak Koç Holding, Breton’u bu düzenlemeyi değiştirmek veya engellemek amacıyla aday gösterdiğini açıklamadı.

Breton ile Ali Koç’un ortak bir kuruldaki geçmişi ise belgeli. Bank of America’nın 25 Ocak 2013 tarihli duyurusu, iki ismi Küresel Danışmanlık Komitesi üyeleri arasında birlikte listeliyor.

Atama için onay süreci işleyecek

Koç Holding’in 17 Kasım tarihli açıklamasına göre bağımsız yönetim kurulu üyesi Ömer Önhon kendi isteğiyle görevinden ayrıldı. Breton’un bu göreve atanması için Sermaye Piyasası Kurulu’ndan uygun görüş istenecek. Uygun görüş alınırsa atama, ilk genel kurulun onayına sunulacak. Genel kurul da onaylarsa Breton, Önhon’un kalan görev süresini tamamlayacak.

Risk açık, nihai karar henüz yok

Avrupa Parlamentosunun yasama kaydına göre düzenleme henüz komite kararı bekliyor. Türkiye’nin nihai kapsamı ve olası istisnalar kesinleşmediği için Ford Otosan’ın ne kadar satış veya kâr kaybedeceği bugün hesaplanmış bir sonuç değil. Koç açısından gündemde olan, Türkiye’deki üretimin Avrupa pazarında dezavantajlı hale gelmesi riski.

Ticaret Bakanlığının açıkladığı programa göre Ömer Bolat da 19 Kasım’da Berlin’deki ikinci Türk-Alman Otomotiv Zirvesi’ne katılacak. Almanya Ekonomi ve Enerji Bakanı Katherina Reiche ile yapılması planlanan görüşmede Türkiye’nin bu düzenlemeye ilişkin beklentileri ele alınacak.
Diğer haberler
VGNHaber'i Google'da Tercih Edilen Kaynağınız Yapın
Son dakika haberlerini ve tarafsız analizleri Google Tercihler'e ekleyerek kaçırmayın.
Google'da Ekle
VGNHaber'i Google'da Ekle
Son dakika haberlerini kaçırmamak için tercihinize ekleyin.
Google'da Takip Et