İstanbul 19.8°C
Ankara 11.5°C
Diyarbakır 11.2°C
Samsun 19.1°C
Berlin 29°C
Yunanistan’ın iade talebine Türkiye desteği
Yeni haberler yayınlandığında ilk siz haberdar olun.
İlgili metinler: Abonelik Sözleşmesi · KVKK Aydınlatma Metni · Çerez Politikası. Bültenlerin altındaki bağlantıyla abonelikten dilediğiniz zaman çıkabilirsiniz.
Merak ettiğiniz konuyu yazın, hemen sonuçlara ulaşın.
İsteğe bağlı. Hava durumu seçtiğiniz şehre göre gösterilir.
İsterseniz bültene de abone olun.
Türkiye, İngiltere’de bulunan Parthenon heykel grubu konusunda Yunanistan’ın iade talebine destek verdi. UNESCO’nun Paris’te düzenlenen toplantısına gözlemci olarak katılan Türkiye, İngiltere’nin uzun süredir dile getirdiği “eserler Osmanlı makamlarının izniyle götürüldü” iddiasına karşı dikkat çeken bir değerlendirme yaptı.
Türkiye temsilcisi, Parthenon heykel grubunun Atina’dan çıkarılmasını ve İngiltere’ye götürülmesini meşrulaştıran geçerli bir Osmanlı fermanı bulunduğuna dair bilgi olmadığını bildirdi. Açıklama, Yunanistan’ın yıllardır sürdürdüğü iade mücadelesinde diplomatik açıdan önemli bir destek olarak öne çıktı.
Parthenon heykel grubu, 19. yüzyılın başında dönemin İngiltere Büyükelçisi Lord Elgin’in girişimleriyle Atina’daki Akropolis’ten çıkarıldı. Eserlerin 1801 ile 1812 yılları arasında İngiltere’ye taşındığı belirtiliyor.
Heykel grubu daha sonra British Museum koleksiyonuna girdi. Yunanistan ise bu eserlerin Parthenon tapınağının ayrılmaz parçası olduğunu belirterek uzun süredir iade talebinde bulunuyor. Atina yönetimi, eserlerin doğal yerinin Akropolis Müzesi olduğunu savunuyor.
İngiltere ve British Museum, Parthenon heykel grubunun dönemin Osmanlı makamlarından alınan izinle götürüldüğünü savunuyor. Bu savunmanın merkezinde, Lord Elgin’e verildiği ileri sürülen Osmanlı fermanı yer alıyor.
Türkiye’nin UNESCO toplantısındaki açıklaması ise bu iddiayı zayıflatan bir nitelik taşıyor. Ankara, Osmanlı arşivlerinde eserlerin çıkarılmasını ve satılmasını meşrulaştıran geçerli bir ferman bulunduğuna dair bilgi olmadığını belirtti. Bu nedenle tartışma, yalnızca kültürel miras başlığıyla değil, hukuki belge ve arşiv boyutuyla da yeniden gündeme geldi.
Yunanistan, Parthenon heykel grubunun Atina’ya dönmesi gerektiğini uzun süredir uluslararası platformlarda dile getiriyor. Atina yönetimine göre eserlerin bir bölümünün Londra’da, kalan parçalarının ise Atina’da bulunması, kültürel mirasın bütünlüğünü bozuyor.
Türkiye’nin açıklaması, Yunanistan’ın bu tezini destekleyen önemli bir gelişme olarak değerlendirildi. Yunanistan, eserlerin geçici sergileme ya da ortak kullanım formülleriyle değil, kalıcı iade yoluyla Atina’ya dönmesini istiyor.
Türkiye’nin açıklamasının ardından UNESCO zeminindeki değerlendirmelerde Parthenon heykel grubunun Yunan kültürel mirasının ayrılmaz parçası olduğu vurgusu öne çıktı. Bu ifade, Yunanistan’ın iade talebine uluslararası zeminde daha güçlü bir dayanak sağladı.
UNESCO süreci, konunun yalnızca İngiltere ile Yunanistan arasında yürüyen ikili bir anlaşmazlık olmadığını gösterdi. Tartışma, kültürel varlıkların ait oldukları coğrafyaya dönüşü, tarihi eserlerin korunması ve müze koleksiyonlarının geleceği açısından daha geniş bir boyut kazandı.
British Museum, Parthenon heykel grubunu koleksiyonunun en önemli parçaları arasında gösteriyor. Ancak son yıllarda kültürel mirasın iadesi konusunda artan uluslararası baskı, müzenin bu konudaki tutumunu daha fazla tartışılır hale getirdi.
Yunanistan, eserlerin Akropolis Müzesi’nde yeniden bütünlük içinde sergilenmesini istiyor. İngiltere tarafında ise dönem dönem ortak sergileme, dönüşümlü gösterim ya da kültürel iş birliği seçenekleri gündeme geliyor. Buna karşın Atina, iade talebinin mülkiyet tartışmasından bağımsız biçimde ele alınamayacağını vurguluyor.
Türkiye’nin açıklaması, Osmanlı arşivlerine ilişkin doğrudan değerlendirme içermesi nedeniyle ayrı bir önem taşıyor. Çünkü Parthenon heykel grubunun Atina’dan çıkarıldığı dönemde Yunanistan Osmanlı yönetimi altındaydı. Bu nedenle İngiltere’nin izin iddiası, Osmanlı belgeleri üzerinden savunuluyordu.
Ankara’nın “geçerli ferman bilinmiyor” yönündeki çıkışı, İngiltere’nin hukuki savunmasını zayıflatırken Yunanistan’ın iade çağrısını güçlendirdi. Bu gelişme, aynı zamanda Türkiye ile Yunanistan’ın kültürel varlıkların iadesi konusunda ortak bir zeminde buluşabileceğini de gösterdi.
Parthenon heykel grubu meselesi, uzun yıllardır kültürel miras alanının en önemli iade dosyalarından biri olarak görülüyor. Türkiye’nin UNESCO’daki açıklamasıyla birlikte tartışma yeni bir aşamaya taşındı.
Bundan sonraki süreçte gözler, İngiltere’nin ve British Museum’un tutumunda olacak. Yunanistan, eserlerin Atina’ya dönmesi için diplomatik girişimlerini sürdürürken, UNESCO platformundaki bu gelişme iade tartışmasının uluslararası baskı altında devam edeceğini gösteriyor.