Uçak değişikliği haberi federal soruşturmada

VGN

Air Force One’ın güvenlik özelliklerini konu alan haberin ardından dört New York Times gazetecisi federal büyük jüri önünde ifade vermeye çağrıldı.

Air Force One’ın Türkiye gezisindeki kullanımını ve güvenlik özelliklerini konu alan haberin ardından dört New York Times gazetecisine federal mahkeme celbi gönderildi.

Julian E. Barnes, Eric Lipton, Tyler Pager ve Eric Schmitt’in 15 Temmuz Çarşamba günü Manhattan’da toplanacak federal büyük jüri önünde ifade vermeleri istendi.

Celplerde, gazetecilerin olası bir federal yasa ihlaline ilişkin yürütülen inceleme kapsamında dinleneceği belirtildi. Soruşturmanın hangi suç iddiasına dayandığı ve gazetecilerden hangi bilgilerin talep edileceği kamuoyuna açıklanmadı.

Dört gazeteciye mahkeme celbi

Celplerin New York Güney Bölgesi Başsavcılığı tarafından çıkarıldığı bildirildi. Bazı belgelerin federal görevliler tarafından gazetecilerin evlerine teslim edildiği belirtildi.

Gazetecilerin soruşturmanın hedefi mi olduğu, yoksa bilgi sahibi kişiler olarak mı dinleneceği henüz bilinmiyor. Federal büyük jüri süreçleri gizli yürütüldüğü için soruşturmanın ayrıntılarının sınırlı kalması bekleniyor.

Yeni uçak ilk kez Türkiye gezisinde kullanıldı

Soruşturmanın gündeme gelmesine yol açan haber, Katar tarafından ABD’ye verilen Boeing 747-8 tipi uçağın Air Force One olarak kullanılmasını ele alıyordu.

Yaklaşık 400 milyon dolarlık yenileme ve uyarlama çalışmasından geçirilen uçak, Trump’ın Ankara’daki NATO zirvesine yaptığı yolculukta ilk uluslararası görevini gerçekleştirdi.

Başkanlık uçaklarında güvenli haberleşme sistemleri, havada yakıt ikmali kapasitesi, elektronik koruma donanımları ve farklı tehditlere karşı savunma sistemleri bulunuyor. Yeni uçağa hangi sistemlerin eklendiğine ilişkin bilgiler ise güvenlik gerekçesiyle ayrıntılı biçimde paylaşılmıyor.

Dönüş yolculuğunda uçak değiştirildi

Trump, Türkiye ziyaretinin ardından dönüş yolculuğunun bir bölümünü eski Air Force One uçaklarından biriyle gerçekleştirdi. Yeni uçak daha sonra İngiltere’deki RAF Mildenhall Üssü’ne yönlendirildi.

Trump, değişikliğin Avrupa’daki Amerikan askerlerinin yeni uçağı görebilmesi amacıyla yapıldığını söyledi. Beyaz Saray da uygulanan güzergâh ve uçak değişikliklerinin başkanın güvenliğini sağlamaya yönelik operasyonel planlamanın parçası olduğunu bildirdi.

Yeni uçak, İngiltere’deki programın ardından Trump’ın dönüş yolculuğunun son bölümünde yeniden kullanıldı.

Güvenlik önlemleri tartışmanın merkezinde

Yayımlanan haberde, uçağın başkanlık görevleri için gerekli bütün güvenlik sistemlerine sahip olup olmadığı sorgulandı. Bazı güvenlik yetkililerinin İran kaynaklı tehditler nedeniyle eski uçağın kullanılmasını önerdiği ileri sürüldü.

Beyaz Saray, yeni uçağın güvenlik açısından yetersiz olduğu iddiasını kabul etmedi. Uçak değişikliğinin tehditlere karşı uygulanan dikkat dağıtma ve yönlendirme yöntemleri kapsamında gerçekleştirildiğini açıkladı.

Trump da Ankara’daki zirve sırasında İran kaynaklı suikast tehditlerinin hedefinde bulunduğunu söyledi. Bu açıklama sonrasında uçak değişikliğinin alınan güvenlik önlemleriyle bağlantısı yeniden gündeme geldi.

Soruşturmanın kapsamı açıklanmadı

Federal soruşturmanın, haberde kullanılan bilgilerin kaynağını veya güvenlik kapsamında değerlendirilen bilgilerin nasıl paylaşıldığını inceleyip incelemediği bilinmiyor.

New York Times, gazetecilerin haber çalışmaları nedeniyle ifade vermeye çağrılmasına itiraz ettiğini açıkladı. Adalet Bakanlığı ise soruşturmanın ayrıntıları hakkında kapsamlı bir açıklama yapmadı.

Gazetecilerin veya gazetenin celplere karşı mahkemeye başvurması mümkün. Bundan sonraki süreçte mahkeme, soruşturmanın gereklilikleri ile gazetececilerin haber kaynaklarını koruma hakkını birlikte değerlendirebilir.