Türkiye’nin ilk Ay aracında üretim tamamlandı

VGN

Türkiye’nin ilk Ay görevi için geliştirilen uzay aracının üretimi tamamlandı. 3,5 tonluk araç, testlerin ardından 2027’nin ilk aylarında Ay yolculuğuna başlamak üzere uzaya gönderilmeye hazırlanıyor.

Türkiye’nin ilk Ay görevi için geliştirilen uzay aracının üretim, montaj ve sistemleri birleştirme çalışmaları tamamlandı. Yaklaşık 3,5 ton ağırlığındaki araç, uzaya dayanıklılığının sınanacağı testler için TUSAŞ’a uğurlandı. Fırlatmanın 2027’nin ilk aylarında gerçekleştirilmesi hedefleniyor.

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, TÜBİTAK UZAY öncülüğünde geliştirilen aracın yüzde 80’in üzerinde yerlilik oranıyla üretildiğini, yazılımlarının tamamının Türkiye’de hazırlandığını açıkladı.

Önce testlerden geçecek

Araç, TUSAŞ bünyesindeki Uydu Sistemleri Entegrasyon ve Test Merkezi’nde birkaç ay sürecek kontrollerden geçirilecek. Uzayın sıcaklık ve vakum koşullarına, fırlatma sırasında oluşacak zorlanmalara dayanıp dayanmadığı sınanacak. Elektronik sistemlerinin birlikte sorunsuz çalışması da kontrol edilecek.

Testlerden sonra aracın, TÜBİTAK UZAY’ın ODTÜ yerleşkesindeki yeni tesisine götürülmesi planlanıyor. Son kontrollerin ardından fırlatma hazırlıkları için ABD’deki Kennedy Uzay Üssü’ne gönderilecek. Takvim, testlerin tamamlanmasına ve hava, saha ile yörünge koşullarının uygunluğuna bağlı olacak.

Ay’ın çevresinde araştırma yapacak

Görev planına göre araç, yaklaşık iki aylık yolculuktan sonra Ay yüzeyinden 100 kilometre yükseklikteki yörüngesine ulaşacak. Burada en az üç ay bilimsel araştırma yapacak. Aracın performansı uygun olursa bu süre 1,5 yıla kadar uzatılabilecek.

Araştırmalarda Güneş rüzgârlarının Ay yüzeyiyle etkileşimi, yüzeydeki suyun oluşumu, manyetik alanlar ve sıcaklık özellikleri incelenecek. Yerli bilimsel cihazlarla radyasyon ölçümleri de yapılacak.

Yerli motor görevde kullanılacak

Türkiye’de geliştirilen hibrit itki sistemi, aracın yörüngesini değiştiren manevralarda kullanılacak. Bilimsel çalışmalar bittikten sonra aracın kontrollü yavaşlatma manevralarıyla Ay yüzeyine ulaştırılması hedefleniyor.

Projede TÜBİTAK UZAY ve DeltaV’nin yanı sıra yerli teknoloji şirketleri ve girişimler görev aldı. İMECE ve TÜRKSAT 6A projelerinde kazanılan uçuş bilgisayarı, haberleşme, güç ve sıcaklık kontrolü deneyiminden yararlanıldı.

Kacır, 2022’nin başında başlatılan programın genelinde yüzde 77 tamamlanma seviyesine ulaşıldığını belirtti. Aracın üretimi bitmiş olsa da testler ve uçuş hazırlıkları sürüyor.