sondakika
sondakika
Arama İkonu
Menü İkonu
×



TÜİK verileri kadınların nüfustaki payını ve eşitsizlik başlıklarını ortaya koydu


TÜİK verileri kadınların nüfustaki payını ve eşitsizlik başlıklarını ortaya koydu
Güncel / Şiddete maruz kalan kadınlarda en yaygın tür psikolojik şiddet, en sık fail eş ve eski eş

Türkiye İstatistik Kurumu, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü öncesinde yayımladığı İstatistiklerle Kadın 2025 bülteninde nüfus verilerini paylaştı. Buna göre 31 Aralık 2025 itibarıyla kadın nüfus 43 milyon 32 bin 734, erkek nüfus 43 milyon 59 bin 434 kişi oldu. Toplam nüfus içinde kadınların oranı yüzde 49,98, erkeklerin oranı yüzde 50,02 olarak kaydedildi.

İleri yaş grubunda kadınların oranı artıyor

Kadın ve erkek nüfus arasındaki denge, ileri yaşlarda kadınların lehine değişti. Kadınların oranı 60 ile 74 yaş grubunda yüzde 51,9’a yükselirken 90 yaş ve üzeri grupta yüzde 69,7’ye çıktı.

Kadınlar daha uzun yaşıyor, sağlıklı yaşam süresi erkeklerde daha yüksek

Doğuşta beklenen yaşam süresi 2022 ile 2024 döneminde Türkiye genelinde 78,1 yıl olarak açıklandı. Bu süre kadınlarda 80,7 yıl, erkeklerde 75,5 yıl oldu. Kadınların erkeklerden ortalama 5,2 yıl daha uzun yaşadığı belirtildi.
Sağlık sorunu olmadan yaşanması beklenen süreyi gösteren sağlıklı yaşam süresi ise aynı dönemde Türkiye genelinde 57,6 yıl olarak hesaplandı. Kadınlarda 56,3 yıl, erkeklerde 59 yıl olarak kaydedilen bu göstergede erkeklerin 2,6 yıl daha avantajlı olduğu görüldü.

Eğitim süresi yükseldi

Bültene göre 25 yaş ve üzeri nüfusta ortalama eğitim süresi yıllar içinde artış gösterdi. Türkiye genelinde bu süre 2024 yılında 9,5 yıla yükselirken kadınlarda 8,8 yıl, erkeklerde 10,2 yıl olarak kaydedildi.
En az bir eğitim düzeyini tamamlayan 25 yaş ve üzeri nüfusun oranı da yükseldi. Bu oran 2008 yılında yüzde 75,1 iken 2024’te yüzde 92,6’ya çıktı.

Eğitim arttıkça iş gücüne katılım yükseliyor

Kadınlarda iş gücüne katılımın eğitim düzeyiyle birlikte arttığı belirtildi. Okuryazar olmayan kadınlarda iş gücüne katılım oranı yüzde 14,6 olurken yükseköğretim mezunu kadınlarda oran yüzde 68,7’ye kadar yükseldi.

Kadın istihdamı erkeklerin yarısının altında

2024 yılında 15 yaş ve üzeri nüfusta istihdam oranı yüzde 49,5 olarak açıklandı. Bu oran kadınlarda yüzde 32,5, erkeklerde yüzde 66,9 oldu.
Bölgesel düzeyde en yüksek istihdam oranı Antalya, Isparta ve Burdur’u kapsayan bölgede görülürken, en düşük oran Mardin, Batman, Şırnak ve Siirt ile Van, Muş, Bitlis ve Hakkari’yi kapsayan bölgelerde kaydedildi. Kadın istihdamında en yüksek oran yine Antalya, Isparta ve Burdur bölgesinde, en düşük oran ise Van, Muş, Bitlis ve Hakkari bölgesinde açıklandı.

Yarı zamanlı çalışma kadınlarda daha yaygın

Yarı zamanlı çalışanların istihdam içindeki oranı 2024 yılında toplamda yüzde 12,1 oldu. Kadınlarda bu oran yüzde 18,3’e çıkarken erkeklerde yüzde 9 olarak kaydedildi.

Temsil oranlarında artış, ancak fark sürüyor

Bültene göre kadın büyükelçi oranı 2025 yılında yüzde 28,4 oldu. Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde 2025 yıl sonu itibarıyla 600 milletvekilinin 118’inin kadın olduğu, kadın milletvekili oranının yüzde 19,9 seviyesinde bulunduğu bildirildi.
Yükseköğretimde kadınların akademik unvanlarda da daha görünür hale geldiği kaydedildi. 2024 ile 2025 öğretim yılında kadın profesör oranı yüzde 34,9, kadın doçent oranı yüzde 43,3 olarak açıklandı. Üst ve orta düzey yönetici pozisyonlarındaki kadın oranı ise 2024 yılında yüzde 21,5 oldu.

İnternet kullanımı yükseldi, yapay zeka kullanımında cinsiyet farkı sınırlı

Bültende internet kullanımının yıllar içinde belirgin biçimde arttığına dikkat çekildi. Yapay zeka istatistiklerine göre üretken yapay zeka kullandığını beyan edenlerin oranı 2025 yılında yüzde 19,2 olarak açıklandı. Bu oran kadınlarda yüzde 18,8, erkeklerde yüzde 19,4 seviyesinde ölçüldü. En yüksek kullanımın 16 ile 24 yaş grubunda görüldüğü bildirildi.

Şiddette en yaygın tür psikolojik şiddet

Yaşamının herhangi bir döneminde şiddete maruz kalmış kadınlar arasında en yaygın şiddet türünün psikolojik şiddet olduğu belirtildi. Verilere göre şiddete maruz kalan kadınların yüzde 28,2’si psikolojik şiddet, yüzde 18,3’ü ekonomik şiddet, yüzde 12,8’i fiziksel şiddet, yüzde 10,9’u ısrarlı takip, yüzde 8,3’ü dijital şiddet ve yüzde 5,4’ü cinsel şiddet yaşadığını bildirdi.
Şiddet uygulayan kişilere bakıldığında, kadınların en fazla eş, eski eş ya da birlikte oldukları kişiler tarafından şiddete maruz kaldığı kaydedildi.

Diğer haberler
VGNHaber'i Google'da Tercih Edilen Kaynağınız Yapın
Son dakika haberlerini ve tarafsız analizleri Google Tercihler'e ekleyerek kaçırmayın.
Google'da Ekle
VGNHaber'i Google'da Ekle
Son dakika haberlerini kaçırmamak için tercihinize ekleyin.
Google'da Takip Et