İstanbul 19.8°C
Ankara 11.5°C
Diyarbakır 11.2°C
Samsun 19.1°C
Berlin 29°C
Trump’tan Comey’ye “86” suçlaması
Yeni haberler yayınlandığında ilk siz haberdar olun.
İlgili metinler: Abonelik Sözleşmesi · KVKK Aydınlatma Metni · Çerez Politikası. Bültenlerin altındaki bağlantıyla abonelikten dilediğiniz zaman çıkabilirsiniz.
Merak ettiğiniz konuyu yazın, hemen sonuçlara ulaşın.
İsteğe bağlı. Hava durumu seçtiğiniz şehre göre gösterilir.
İsterseniz bültene de abone olun.
ABD’de eski FBI Direktörü James Comey, Başkan Donald Trump’a yönelik tehdit iddiasıyla hazırlanan yeni iddianamenin ardından ilk kez hâkim karşısına çıktı. Comey, Virginia’nın Alexandria kentindeki federal mahkemede yapılan kısa duruşmaya katıldı.
Duruşmada Comey hakkındaki suçlamalar okundu. Eski FBI direktörü bu aşamada esasa ilişkin savunma yapmadı. Comey’nin suçlu ya da suçsuz olduğuna dair resmi beyanı da alınmadı. Mahkeme, Comey’nin tutuklanmasına ya da özel denetim koşullarına bağlanmasına gerek görmedi ve serbest bırakılmasına karar verdi.
Dosyanın esas sürecinin Kuzey Carolina’da devam etmesi bekleniyor. İddianamenin bu eyalette hazırlanmasının nedeni, tartışmaya yol açan deniz kabukları fotoğrafının Comey’nin Kuzey Carolina’daki sahil yürüyüşü sırasında çekildiğinin belirtilmesi oldu.
Comey hakkındaki yeni dosyanın merkezinde, sosyal medya hesabından yapılan ve daha sonra silinen bir paylaşım bulunuyor. Paylaşımda kum üzerine deniz kabuklarıyla yazılmış “86 47” ifadesi yer alıyordu.
Savcılık, bu ifadeyi Başkan Trump’a yönelik tehdit olarak değerlendirdi. İddianamede “47” sayısının ABD’nin 47. Başkanı olan Donald Trump’a gönderme yaptığı, “86” ifadesinin ise bazı Amerikan argo kullanımlarında “ortadan kaldırmak”, “devre dışı bırakmak” ya da “öldürmek” anlamına gelebildiği savunuldu.
Comey ise bu yoruma karşı çıktı. Eski FBI direktörü, paylaşımın şiddet çağrısı ya da tehdit amacı taşımadığını, siyasi bir mesaj olarak algıladığını belirtti. Comey, ifadenin yanlış anlaşılabileceğini fark ettikten sonra paylaşımı kaldırdığını söyledi.
Başkan Donald Trump, Beyaz Saray’daki açıklamasında Comey’nin paylaşımını açık bir tehdit olarak gördüğünü söyledi. Trump, “86” ifadesinin sıradan bir siyasi mesaj sayılamayacağını savundu.
Trump, açıklamasında “86” ifadesini mafya çevrelerinde kullanılan bir terim olarak nitelendirdi. Suç dünyasını bilenlerin bu ifadenin ne anlama geldiğini anlayacağını belirten Trump, söz konusu ifadenin “öldürmek” ya da “ortadan kaldırmak” anlamında kullanıldığını ileri sürdü.
Trump, bu değerlendirmesini yaparken filmlere de gönderme yaptı. Ancak açıklamasında belirli bir film adı vermedi. Trump’ın sözleri, mafya filmlerinde suç dünyası jargonuna yapılan genel bir atıf olarak kayıtlara geçti.
“86” ifadesi ABD’de uzun süredir farklı anlamlarda kullanılan bir argo terim olarak biliniyor. Restoran ve hizmet sektöründe bir ürünün menüden çıkarılması, bir siparişin iptal edilmesi ya da bir kişinin mekândan uzaklaştırılması anlamında kullanılabiliyor.
Siyasi dilde ise “86” ifadesi zaman zaman bir kişiyi görevden uzaklaştırmak, bir politikayı sonlandırmak ya da birini siyasi olarak saf dışı bırakmak anlamında yorumlanıyor. Bu nedenle Comey’nin paylaşımı bazı çevrelerde Trump’ın görevden uzaklaştırılması çağrısı olarak da değerlendirildi.
Ancak Trump yönetimi ve Adalet Bakanlığı, ifadenin daha ağır bir anlam taşıdığını savunuyor. Savcılığa göre “86 47” ifadesi, Trump’a yönelik doğrudan ya da dolaylı bir tehdit olarak okunabilecek nitelikteydi.
James Comey, iddianamenin ardından sosyal medya üzerinden yayımladığı video mesajında suçlamaları reddetti. Comey, mesajında “Hâlâ masumum, hâlâ korkmuyorum ve bağımsız federal yargıya hâlâ inanıyorum” dedi.
Comey, paylaşımı gördüğünde bunun siyasi bir mesaj olduğunu düşündüğünü söyledi. Eski FBI direktörü, paylaşımın şiddetle ilişkilendirilebileceğini fark etmediğini, böyle bir yorum yapılabileceğini anladıktan sonra paylaşımı kaldırdığını belirtti.
Comey ayrıca şiddetin her türüne karşı olduğunu ifade etti. Savunma tarafı, iddianamenin ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini ve paylaşımın gerçek bir tehdit olarak görülemeyeceğini savunuyor.
Adalet Bakanlığı, Comey’ye iki ayrı suçlama yöneltti. Bunlardan ilki başkana yönelik tehdit iddiası, ikincisi ise tehdidin eyaletler arası iletişim yoluyla iletilmesi suçlaması oldu.
Savcılık, paylaşımın sosyal medya üzerinden yapılmasını dosyada önemli bir unsur olarak değerlendiriyor. İddianameye göre paylaşım yalnızca kişisel bir yorum değil, kamuya açık biçimde iletilmiş bir tehdit niteliği taşıyordu.
Adalet Bakanlığı, başkana yönelik tehditlerin kimden gelirse gelsin ciddiye alınacağını savunuyor. Buna karşılık Comey’nin avukatları, dosyanın hukuki olmaktan çok siyasi nitelik taşıdığını belirtiyor.
FBI Direktörü Kash Patel de Comey’nin paylaşımıyla ilgili açıklama yapan isimler arasında yer aldı. Patel, eski bir FBI başkanı olan Comey’nin bu tür bir paylaşımın doğurabileceği sonuçları bilecek konumda olduğunu savundu.
Patel’e göre Comey’nin eski görevi, kamuoyundaki ağırlığı ve güvenlik bürokrasisindeki geçmişi, paylaşımın etkisini artıran unsurlar arasında yer alıyor. Bu nedenle Adalet Bakanlığı, söz konusu paylaşımın sıradan bir sosyal medya mesajı olarak görülemeyeceği görüşünde.
Savunma tarafı ise tam tersini savunuyor. Comey’nin avukatlarına göre iddianame, muğlak bir ifadenin en ağır yorumuna dayandırılıyor ve siyasi muhalefeti cezalandırma riski taşıyor.
Comey’nin avukatları, davanın siyasi saiklerle açıldığını savunuyor. Savunma ekibi, Adalet Bakanlığı’nın Comey’ye karşı seçici ve intikamcı bir kovuşturma yürüttüğü iddiasını mahkemeye taşıyacaklarını bildirdi.
Bu savunmanın merkezinde, Trump ile Comey arasındaki yıllara dayanan gerilim bulunuyor. Comey, Trump’ın ilk başkanlık döneminde FBI Direktörü olarak görev yapmış, 2017’de Trump tarafından görevden alınmıştı.
Görevden alınmasının ardından Comey, Trump yönetimini sert biçimde eleştiren isimlerden biri olmuştu. Trump ise Comey’yi sık sık hedef almış ve geçmişteki FBI soruşturmaları nedeniyle suçlamıştı.
Comey dosyası, ABD’de siyasi ifade ile cezai tehdit arasındaki sınırı yeniden gündeme getirdi. Hukukçulara göre savcılığın işi kolay olmayacak. Çünkü Amerikan hukukunda bir ifadenin cezai tehdit sayılabilmesi için yalnızca rahatsız edici ya da sert olması yeterli görülmüyor.
Savcılığın, Comey’nin paylaşımı gerçek bir tehdit olarak ilettiğini ya da en azından tehdidin bu şekilde anlaşılabileceğini bilerek hareket ettiğini kanıtlaması gerekecek. Bu da dosyanın en kritik noktalarından biri olacak.
Savunma ise paylaşımın siyasi ifade kapsamında kaldığını savunacak. Comey’nin mesajının doğrudan bir kişiye yöneltilmiş açık bir ölüm tehdidi olmadığı, muğlak ve farklı anlamlara gelebilecek bir ifade olduğu ileri sürülecek.
Comey hakkında daha önce de ayrı bir ceza dosyası açılmıştı. O dosyada eski FBI direktörüne Kongre’ye yalan söyleme ve engelleme suçlamaları yöneltilmişti.
Ancak söz konusu dava, savcının atanma sürecine ilişkin hukuki sorunlar nedeniyle düşmüştü. Yeni iddianame ise doğrudan “86 47” paylaşımına ve bu paylaşımın Trump’a yönelik tehdit sayılıp sayılamayacağına odaklanıyor.
Bu nedenle yeni dosya, yalnızca Comey’nin kişisel hukuki durumu açısından değil, Trump yönetiminin Adalet Bakanlığı üzerindeki etkisi ve siyasi rakiplere yönelik dava süreçleri bakımından da yakından izleniyor.
Virginia’daki ilk duruşma, Comey’nin mahkemeye çıkarılması ve suçlamaların okunmasıyla sınırlı kaldı. Comey bu aşamada tutuklanmadı ve özel koşullara bağlanmadan serbest bırakıldı.
Esas dava süreci Kuzey Carolina’da ilerleyecek. Önümüzdeki aşamada Comey’nin avukatlarının iddianameye itiraz etmesi, davanın düşürülmesini talep etmesi ya da seçici kovuşturma iddiasıyla başvuru yapması bekleniyor.
Davanın ilerleyen duruşmalarında savcılığın Comey’nin niyetini nasıl kanıtlayacağı, savunmanın ifade özgürlüğü argümanının mahkemede nasıl karşılık bulacağı ve “86 47” ifadesinin hukuken tehdit sayılıp sayılmayacağı belirleyici olacak.
Comey iddianamesi, Washington’da zaten yüksek olan siyasi tansiyonu daha da artırdı. Trump destekçileri dosyanın başkana yönelik tehditlerin ciddiye alınması açısından önemli olduğunu savunuyor.
Demokratlar ve Trump karşıtları ise davayı siyasi hesaplaşmanın parçası olarak görüyor. Eleştirmenlere göre Adalet Bakanlığı, muğlak bir sosyal medya paylaşımını ceza davasına dönüştürerek tehlikeli bir ifade özgürlüğü sınavı başlattı.
Dava, sadece Comey’nin geleceğini değil, ABD’de siyasi söylemin sınırlarını, sosyal medya paylaşımlarının hukuki sonuçlarını ve başkana yönelik tehdit suçlamalarının nasıl uygulanacağını da etkileyecek bir dosya olarak öne çıkıyor.