Trump İran’a karşı birlik istedi
ABD Başkanı Donald Trump, New York’ta düzenlenen Birleşmiş Milletler 81. Genel Kurulu’ndaki konuşmasının önemli bölümünü İran’a ayırdı. Trump, İran’ın nükleer silah edinmesine izin vermeyeceğini söyledi; diğer ülkelere Tahran üzerindeki baskıyı birlikte sürdürme çağrısında bulundu.
İran yönetimini hedef aldı
Trump, İran yönetimini “dünyanın bir numaralı terör sponsoru” olarak nitelendirdi ve ülkenin Orta Doğu’da uzun yıllar istikrarsızlık yarattığını söyledi.
ABD Başkanı, İran’ın nükleer programına ilişkin müzakere tekliflerinin daha önce reddedildiğini belirtti. Trump, askerî harekât kararını da bu gerekçeyle aldığını ifade ederek İran’ın nükleer kapasitesinin bölge ve Avrupa için tehdit oluşturduğunu söyledi.
Trump, İran’da yalnızca protestolara katıldıkları için on binlerce kişinin öldürüldüğünü belirtti. İran’ın nükleer bir koruma kalkanına sahip olması durumunda oluşturabileceği tehlikeye dikkat çekti.
İran’ın askerî kapasitesinin önemli ölçüde zayıflatıldığını söyleyen Trump, ülkenin elinde kalan en büyük sorunun enflasyon olduğunu ifade etti. BM’ye İran’ın gemilere yönelik saldırılarını kınadığı için teşekkür eden Trump, uluslararası baskının sürdürülmesini istedi.
Anlaşma ihtimalini kapatmadı
Trump, sert ifadelerine rağmen İran’la yeni bir anlaşma olasılığını tamamen dışlamadı. Önünde büyük bir karar bulunduğunu söyleyen ABD Başkanı, İran’ın yeniden yapılanmasına izin verilip verilmeyeceği konusunda tercih yapacağını belirtti.
Amerikan seçim takviminin İran politikasını değiştirmeyeceğini savunan Trump, temel hedefinin İran’ın nükleer silah sahibi olmasını engellemek olduğunu vurguladı.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da sonuç verecek bir diplomatik temas ihtimaline açık olduklarını, ancak henüz planlanmış bir görüşme bulunmadığını açıkladı.
İran tarafından yapılan açıklamalarda ise askerî baskının azaltılması durumunda diplomatik görüşmelerin yeniden başlayabileceği mesajı verildi. Taraflar arasında doğrudan bir liderler görüşmesi açıklanmadı.
Gazze ve Ukrayna mesajları
Trump, Gazze’deki savaşın sona erdirilmesinde kendi yönetiminin belirleyici rol oynadığını söyledi. Barış sürecinin ilk adımlarının bir önceki BM Genel Kurulu sırasında atıldığını belirten Trump, BM’nin Barış Kurulu’nu kabul etmesine teşekkür etti.
Dünya genelinde barış sağlamak için kişisel ilişkilerini, gümrük vergilerini ve uluslararası anlaşmaları kullandığını söyleyen Trump, diğer liderlerin kendisini daha önce imkânsız görülen sonuçlara ulaşmakla övdüğünü ifade etti.
Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşa da değinen Trump, iki ülkenin liderleriyle yakın çalıştığını ve çatışmayı sona erdirmek istediğini söyledi. Ancak konuşması sırasında yeni bir ateşkes takvimi veya somut müzakere planı açıklamadı.
Grönland anlaşmasını açıkladı
Trump, Grönland konusunda önemli bir anlaşmaya ulaştıklarını söyledi. Anlaşmanın ABD’ye Grönland’ın güvenliğinde daha geniş yetki vereceğini belirten Trump, bölgede büyük bir askerî üs kurulacağını açıkladı.
ABD’nin Arktik bölgesindeki varlığının artırılmasının Avrupa Birliği ülkelerini de koruyacağını savunan Trump, anlaşmanın NATO’nun güvenliğini güçlendireceğini ifade etti.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’den övgüyle söz eden Trump, NATO’nun güçlü bir örgüt olduğunu söyledi.
Venezuela ve uyuşturucu kartelleri
Venezuela konusunda da petrol işbirliğini öne çıkaran Trump, ülkeyle büyük bir anlaşmaya imza attıklarını belirtti. Venezuela’daki gelişmelerin ABD’nin Batı Yarımküre’deki tehditlere izin vermeyeceğini gösterdiğini söyledi.
Uyuşturucu kartellerini bölgenin IŞİD’i olarak tanımlayan Trump, yönetiminin uyuşturucu trafiğini yüzde 97 oranında azalttığını öne sürdü.
Meksika’daki kartel şiddetiyle mücadelede önemli sonuçlar alındığını söyleyen Trump, Küba’daki komünist yönetimin de çöküşe yaklaştığını savundu. Küba’nın ABD’yi tehdit eden güçler için bir sığınak olmasına izin vermeyeceklerini belirtti.
BM’ye reform çağrısı
Trump, BM’nin yapısında kapsamlı değişiklikler gerektiğini söyledi. Dört binden fazla gereksiz görevin kaldırıldığını belirten ABD Başkanı, BM bürokrasisinin siyasi tutum takınmaması gerektiğini ifade etti.
Uluslararası Ceza Mahkemesi’ni de eleştiren Trump, kurumun yetkisini kötüye kullandığını savundu ve faaliyetlerine son vermesi çağrısında bulundu.
Yapay zekâ ve iklim açıklaması
Yapay zekâ teknolojilerine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Trump, ABD’nin bu alanda Çin’in önünde olduğunu söyledi. Yapay zekânın Sanayi Devrimi’nden daha büyük bir dönüşüm yaratacağını savunan Trump, teknolojik ilerlemeyi durduracak politikalara karşı olduğunu belirtti.
BM Genel Kurulu’nun 2026 oturumlarında İran gerilimi, Rusya-Ukrayna savaşı, Gazze’nin geleceği, yapay zekâ güvenliği, iklim değişikliği ve küresel yönetim reformu öne çıkan başlıklar arasında bulunuyor.