TCMB, sattığı dövizin yüzde 42’sini geri aldı
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, savaş döneminde Türk lirasındaki baskıyı sınırlamak amacıyla yaptığı yoğun döviz satışlarının ardından ateşkes sonrasında yeniden alım yönüne geçti. Banka, 10 Nisan ve 17 Nisan haftalarında toplam 21 milyar dolarlık döviz alımı gerçekleştirerek daha önce satılan dövizin önemli bölümünü rezervlere geri kazandırdı.
ABD ve İsrail’in İran’a saldırılarıyla başlayan gerilim, 28 Şubat’tan 7 Nisan’da ilan edilen iki haftalık ateşkese kadar piyasalarda oynaklığı artırdı. Bu dönemde Merkez Bankası, TL varlıklardan çıkan yabancı yatırımcıların etkisini dengelemek ve kur üzerindeki baskıyı sınırlamak için yaklaşık 50 milyar dolarlık döviz satışı yaptı. Ateşkes ve sonrasında müzakere sürecinin başlamasıyla birlikte ise rezerv biriktirme süreci yeniden devreye alındı.
Ateşkes sonrası başlayan alım sürecinde 10 Nisan haftasında 12.5 milyar dolar, 17 Nisan haftasında ise 8.5 milyar dolar civarında döviz alındı. Böylece iki haftalık toplam alım 21 milyar dolara ulaştı. Bu tablo, savaş döneminde yapılan satışların yüzde 42’sinin kısa sürede geri alındığını gösterdi.
17 Nisan ile biten haftada toplam rezervler 3.5 milyar dolar artarak 174.4 milyar dolara yükseldi. Bankaların zorunlu karşılık ve teminat depo kapsamında TCMB’de tuttuğu döviz miktarındaki artış da toplam rezervleri destekledi. Buna rağmen toplam rezervler, savaş öncesindeki seviyenin altında kalmayı sürdürdü.
Merkez Bankasının swap hariç net rezervi de alımların etkisiyle yükseldi. Son veriler, swap hariç net rezervlerin 39.2 milyar dolara çıktığını ortaya koydu. Bu kalemdeki artış, rezervlerin daha sağlıklı görünümü açısından piyasalar tarafından yakından izleniyor.
Net uluslararası rezervlerde ise haftalık bazda daha sınırlı bir hareket görüldü. Hesaplamalara göre bazı işlemlerin etkisiyle net rezervlerde 5.9 milyar dolarlık gerileme yaşandı. Buna karşın döviz alımlarının toplam etkisi dikkate alındığında, rezerv birikiminin sürdüğü ve nisan ayında yeniden güçlü bir alım eğiliminin oluştuğu değerlendirildi.
Rezervlerdeki değişimde altın fiyatlarındaki yükseliş de etkili oldu. Yurt içi bankalarla yapılan swap hacmindeki gerileme net rezervi baskılarken, altın fiyatlarındaki değerlenme rezerv görünümünü destekledi. Bu nedenle rezerv kalemlerinde aynı dönemde farklı yönlü hareketler izlendi.
Rezervlerde toparlanma sinyali veren bu gelişmelerin ardından piyasalar şimdi Merkez Bankasının açıklayacağı faiz kararına odaklandı. Sıkı para politikasının sürüp sürmeyeceği, döviz piyasasındaki denge, rezerv birikiminin devamı ve yabancı yatırımcı davranışı açısından belirleyici olacak. Ekonomistlerin ağırlıklı beklentisi, politika faizinde değişiklik yapılmaması yönünde şekilleniyor.