Rekortmen dağcı çığda yaşamını yitirdi

VGN

Dünyanın 14 sekiz binlik zirvesine ikinci kez oksijensiz çıkmayı hedefleyen Nirmal Purja, dokuz dağcıyla Broad Peak’teki çığda öldü.

Dünyanın en tanınmış yüksek irtifa dağcılarından biri olan 43 yaşındaki Nirmal Purja, yeni bir dünya rekoru hedefiyle tırmandığı Pakistan’daki Broad Peak’te meydana gelen çığda yaşamını yitirdi. Purja ile aynı rotada bulunan dokuz dağcı da öldü. On kişilik uluslararası ekipten kurtulan olmadı.

Purja’nın cenazesine, günler süren arama çalışmalarının ardından 2 Ağustos Pazar günü yaklaşık 5 bin 700 metre yükseklikte ulaşıldı. Kurtarma ekipleri, cenazeyi zorlu arazi ve devam eden çığ riski altında Birinci Kamp’a indirdi.

Tarihe geçecek rekoru hedefliyordu

Nirmal Purja’nın Broad Peak’e tırmanmasının arkasında yeni bir dünya rekoru hedefi bulunuyordu. Ünlü dağcı, dünyanın 8 bin metreden yüksek 14 zirvesinin tamamına üçüncü kez çıkmayı planlıyordu.

Purja aynı zamanda bu 14 zirvenin tamamına ikinci kez destekleyici oksijen kullanmadan çıkan ilk kişi olmak istiyordu. Broad Peak’i tamamlaması halinde oksijensiz ikinci turundaki 13’üncü zirveye ulaşacaktı.

Bu tırmanışın ardından geriye yalnızca Tibet’teki 8 bin 188 metre yüksekliğindeki Cho Oyu kalacaktı. Purja, Cho Oyu’ya da çıkması halinde 14 sekiz binlik zirveyi üç kez tamamlayan ve bunların tamamına iki kez oksijensiz çıkan ilk dağcı olarak tarihe geçecekti.

Broad Peak başlangıçta Purja’nın Pakistan programında bulunmuyordu. Ünlü dağcı, tırmanış sezonu sona ermeden önce dağı programına ekleyerek son uygun hava aralığında zirve denemesine başladı.

Çığ iki kamp arasında vurdu

On kişilik dağcı grubu, 30 Temmuz Perşembe günü yerel saatle 09.00 sıralarında Broad Peak’in batı rotasında ilerliyordu. Dağcılar, İkinci Kamp ile Üçüncü Kamp arasındaki yaklaşık 6 bin 579 metre yüksekliğe ulaştıkları sırada çığ altında kaldı.

Çığın, dağın karla yüklü yüzeyindeki geniş bir bölümün kopmasıyla meydana geldiği değerlendiriliyor. Bazı dağcıların uydu takip cihazlarından alınan veriler, çığın ardından yüzlerce metre sürüklendiklerini gösterdi.

Bölgede günlerdir etkili olan yoğun kar yağışı nedeniyle bazı ekipler daha önce tırmanışlarını sonlandırarak ana kamptan ayrılmıştı. Purja ve beraberindeki dağcılar ise sezonun son uygun hava aralığını kullanarak zirve denemesine devam etti.

Çığda altı Nepalli dağcı ile Pakistan, Umman, ABD ve Çin’den birer dağcı yaşamını yitirdi.

Yedi cenaze aşağı indirildi

Kurtarma ekipleri ilk olarak Nepalli dağ rehberi Pur Bahadur Gurung, Ummanlı dağcı Nadhira Al Harthy ve ABD’li dağcı Mallory Geis’in cenazelerine ulaştı.

Pazar günü yürütülen kara operasyonunda Nirmal Purja ile Çinli dağcı Wang Zhong ve Nepalli dağcılar Nima Sherpa ile Kili Pemba Sherpa’nın cenazeleri bulundu. Dört cenaze Birinci Kamp’a taşındı.

Böylece kurtarma ekiplerinin ulaştığı ve indirme işlemine başladığı cenaze sayısı yediye yükseldi. Bir cenazenin dağın daha yüksek kesiminde bulunduğu belirlendi ancak yeni çığ tehlikesi nedeniyle bu noktada kurtarma girişimi yapılamadı.

Diğer iki dağcının cenazesine ulaşılması için arama çalışmaları sürüyor. Kayıp dağcılar arasında Pakistanlı rehber, fotoğrafçı ve insansız hava aracı pilotu Sohail Sakhi de bulunuyor.

İlk büyük rekorunu 2019’da kırdı

Nirmal Purja, 2019 yılında dünyanın 8 bin metreden yüksek 14 zirvesine 189 günde çıkarak dağcılık tarihinin en dikkat çekici rekorlarından birine imza attı. Daha önce yıllar süren bu mücadeleyi altı ay altı günde tamamladı.

Purja, 2024 yılında aynı 14 zirvenin tamamına bu kez destekleyici oksijen kullanmadan çıktı. Bu turu iki yıl 150 günde tamamlayarak oksijensiz 14 zirve mücadelesindeki hız rekorunun da sahibi oldu.

Ünlü dağcı, yaşamı boyunca 8 bin metreden yüksek zirvelere 57 kez çıktı. Bu tırmanışların 29’unu destekleyici oksijen kullanmadan tamamladı.

Netflix belgeseliyle dünyaya tanındı

Purja’nın 2019 yılındaki rekor yolculuğu, Netflix’te yayımlanan “14 Peaks: Nothing Is Impossible” adlı belgesele konu oldu. Yapım, Purja’yı dağcılık çevrelerinin dışına taşıyarak dünya çapında tanınan bir sporcu haline getirdi.

İngiliz ordusundaki Gurkha birliklerinde ve özel kuvvetlerde görev yapan Purja, 2021 yılında K2’ye kışın ilk kez çıkan tamamı Nepalli ekibin de üyeleri arasındaydı. Purja bu tarihi tırmanışı destekleyici oksijen kullanmadan tamamladı.

Dünya çapında çok sayıda dağcıya rehberlik eden Purja, yüksek irtifada mahsur kalan dağcıların kurtarılmasına katılması ve Nepalli dağcıların uluslararası alanda daha görünür hale gelmesine yaptığı katkılarla da tanınıyordu.