"Nil'den Fırat'a kadar uzanan topraklar İsrail'e ait"
ABD’nin Kudüs Büyükelçisi Mike Huckabee’nin Tucker Carlson’a verdiği röportajda, Gazze’deki savaş ve “Tevrat’a dayalı Büyük İsrail” yaklaşımını savunması, Washington’da siyasi tartışmaları alevlendirdi, Orta Doğu ülkelerinden sert tepkiler gelmesine yol açtı ve diplomatik gerilimi artırdı.
Röportajda İsrail’in nükleer programı, İran tehdidi ve Irak Savaşı da gündeme gelirken, Huckabee’nin dini referanslarla yaptığı savunma ABD dış politikasının yönüne dair soru işaretlerini derinleştirdi ve müttefiklik ilişkilerinin sınırlarını yeniden tartışmaya açtı.
ABD’nin Kudüs Büyükelçisi Mike Huckabee, ABD’li gazeteci Tucker Carlson’a verdiği röportajda Gazze’deki savaş, İsrail’in bölgesel hedefleri ve İran politikası hakkında dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Röportaj, ABD ve Orta Doğu kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.
Carlson’un, ABD’de İsrail adına casusluk yaptığı gerekçesiyle hüküm giyen ve daha sonra İsrail’e iade edilen Jonathan Pollard ile ilgili sorusuna Huckabee, Pollard ile Büyükelçilik binasında görüştüğünü doğruladı ancak bunun “gizli” bir görüşme olmadığını savundu.
Röportajın en tartışmalı bölümü, Carlson’un İsrail’in Nil’den Fırat’a uzanan “vadedilmiş topraklar” iddiasına ilişkin sorusu oldu. Huckabee, İncil’e atıfta bulunarak söz konusu toprakların “Tanrı tarafından Yahudi halkına verildiğini” ifade etti. İsrail’in bu sınırlar üzerinde egemenlik kurmasının kısa vadede mümkün görünmediğini belirten Huckabee, böyle bir durumda bunun “sorun olmayacağını” söyledi.
Carlson ise bu yaklaşımın bölge ülkelerinin toprak bütünlüğü açısından ne anlama geleceğini sorguladı ve ABD’nin neden böyle bir vizyonu desteklemesi gerektiğini sordu. Huckabee, “Çünkü İncil böyle diyor ve bu kutsal bir hak” yanıtını verdi.
Carlson’un, 2003 Irak işgalinin ABD çıkarlarına mı yoksa İsrail’in güvenliğine mi hizmet ettiği sorusuna Huckabee, İsrail’in ABD’nin en yakın müttefiki olduğunu belirterek işgalin “teröre karşı mücadele” kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini savundu.
İran başlığında ise Huckabee, Tahran yönetimini “gerçek tehdit” olarak niteledi. İran’ın nükleer eğilimleri ve ABD karşıtı söylemlerini gerekçe göstererek İsrail ile yürütülen güvenlik işbirliğini savundu. Carlson’un, olası bir İran savaşının ABD için ağır sonuçlar doğurabileceği yönündeki uyarısına karşılık Huckabee, bunun “savaş kışkırtması değil, caydırıcılık” olduğunu ifade etti.
Carlson’un, İsrail’in nükleer programında ABD kaynaklı materyallerin kullanıldığı iddialarını gündeme getirmesi üzerine Huckabee, İsrail’in nükleer kapasitesini açıkça reddetmedi ancak bunun “kendini savunma hakkı” kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Röportajın ardından İran, Umman, Suudi Arabistan, Irak, Mısır ve Filistin’den kınama mesajları geldi. ABD merkezli The Hill, haberinde Huckabee’nin Orta Doğu’nun tamamının İsrail tarafından kontrol edilmesinin “sorun olmayacağını” savunduğunu yazdı.
ABD ordusundan emekli albay Dr. Lawrence Sellin ise sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı değerlendirmede, Huckabee yönetimindeki ABD’nin Kudüs Büyükelçiliğinin Amerikan halkı adına değil, İsrail hükümeti adına hareket ettiği görüşünü dile getirdi.
Uzmanlara göre, dini referanslarla yapılan dış politika savunusu, ABD’nin geleneksel seküler diplomasi çizgisiyle ne ölçüde örtüştüğü sorusunu yeniden gündeme taşıyor. Tartışmanın, Washington’daki iç siyasi dengeleri ve ABD-İsrail ilişkilerinin geleceğini etkilemesi bekleniyor.