Kadir İnanır’a son veda
Türk sinemasının unutulmaz oyuncularından Kadir İnanır, 77 yaşında hayatını kaybetmesinin ardından İstanbul’da düzenlenen törenle son yolculuğuna uğurlandı. Usta sanatçı için Harbiye Muhsin Ertuğrul Sahnesi’nde tören yapıldı. İnanır’ın naaşı, alkışlar ve sevenlerinin gözyaşları eşliğinde tören alanına getirildi.
Saat 13.10’da başlayan törende sunuculuğu oyuncu Volkan Severcan üstlendi. Program, Kadir İnanır’ın röportajlarından ve rol aldığı filmlerden bölümlerin yer aldığı sinevizyon gösterimiyle başladı. Salonda ailesi, yakın dostları, sanat camiasından isimler ve çok sayıda seveni hazır bulundu.
Harbiye Muhsin Ertuğrul Sahnesi’ndeki veda töreninin ardından Kadir İnanır’ın cenazesi, Levent’te bulunan Barbaros Hayrettin Paşa Camii’ne götürüldü. Cami avlusu, usta oyuncuya son görevini yerine getirmek isteyen sevenleri ve sanat dünyasından isimlerle doldu.
İnanır için ikindi namazının ardından cenaze namazı kılınacak. Usta sanatçı, cenaze namazının ardından Ulus Mezarlığı’nda toprağa verilecek.
Kadir İnanır’ın hayat arkadaşı Jülide Kural, törende yaptığı konuşmada duygularını güçlükle dile getirdi. Kural, İnanır’ın haksızlık, yoksulluk ve adaletsizlik karşısındaki duyarlılığını anlattı. Usta oyuncunun sinemayı hayatının en büyük aşkı olarak gördüğünü belirten Kural, onun kalbi, sezgileri, merakı ve hayata gülerek bakma cesaretiyle kendi oyunculuğunu kurduğunu söyledi.
Jülide Kural, Kadir İnanır’ın halkın belleğinde bir bakışıyla yaşayacak bir isim olduğunu vurguladı. İnanır’ı halkın kendisi, Anadolu’nun sesi ve bütün halkların dostu olarak tanımlayan Kural, sanatçının en büyük vasiyetinin barış olduğunu ifade etti. Kural, İnanır’ın büyük barışın halklar tarafından kurulacağına inandığını belirtti.
Törende konuşan Menderes Samancılar, Kadir İnanır’ı uğurlamanın kendileri için çok zor bir an olduğunu söyledi. Samancılar, Harbiye’den birçok dostlarını uğurladıklarını ancak bir gün Kadir İnanır’a burada veda edeceklerini hiç düşünmediklerini dile getirdi.
Samancılar, İnanır’ın kendisi için kocaman bir incir ağacı gibi olduğunu söyledi. Usta oyuncuyu barış, kardeşlik ve sevgi dolu bir yürek olarak anlatan Samancılar, “Hekimoğlu” türküsünü her duyduklarında artık daha derin bir acı yaşayacaklarını ifade etti.
Kadir İnanır’ın manevi kızı olduğunu söyleyen Aslı Kızıltuğ, son dönem sohbetlerini unutmayacağını belirterek usta sanatçıya rahmet diledi. Halil Ergün, büyük bir insanı kaybettiklerini, İnanır’ın 40-50 yıl boyunca bu ülkeye derin izler bıraktığını söyledi.
Tamer Karadağlı, Kadir İnanır’ın yalnızca ünlü bir oyuncu değil, Türkiye’nin milli değerlerinden biri olduğunu belirtti. Nursel Köse ise İnanır’ın Türkiye’nin sinema hafızasında özel bir yeri bulunduğunu, filmleri ve mesajlarıyla yaşamaya devam edeceğini dile getirdi.
Sinema Genel Müdürü ve senarist Birol Güven de törende yaptığı konuşmada Kadir İnanır’ın büyük bir sanatçı olduğunu söyledi. Güven, İnanır’la tanışma fırsatı bulamadığını ancak onun hakkında her zaman güçlü ve güzel tanıklıklar duyduğunu ifade etti.
Güven, Kadir İnanır’ın canlandırdığı karakterlerle seyirciye derin duygular yaşattığını belirtti. Usta oyuncunun görkemli bir sanatçı olduğunu söyleyen Güven, onun unutulmayacak bakışlara sahip olduğunu vurguladı. Kadir İnanır gibi sanatçıların ödüllerle ölçülemeyeceğini belirten Güven, bugün onu uğurlamak için bir araya gelen insanların sanatçının en büyük ödülü olduğunu söyledi.
Kadir İnanır’ın yeğeni, şarkıcı Soner Arıca, törende yaptığı konuşmada hem şaşkın hem de çok üzgün olduğunu söyledi. Arıca, İnanır’ın yalnızca dayısı değil, aynı zamanda hayranı olduğu büyük bir sanatçı olduğunu dile getirdi.
Annesi Altın Arıca’yı Kadir İnanır’dan üç gün önce kaybeden Soner Arıca, kısa aralıklarla iki büyük acı yaşadığını anlattı. Çocukluğunda Fatsa’da dayısıyla birlikte film izlediği anıyı paylaşan Arıca, yanında gerçek bir yıldızın oturduğunu hissettiğini söyledi. İnanır’ın derin ve duygusal bir yönü olduğunu belirten Arıca, bu duygunun hayranlarına da geçtiğini ifade etti.
Kadir İnanır, 15 Nisan 1949’da Ordu’nun Fatsa ilçesinde dünyaya geldi. İlkokul ve ortaokul eğitimini Fatsa’da tamamladı. Daha sonra İstanbul Haydarpaşa Lisesi’nde yatılı okudu. Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi Radyo-Televizyon Bölümü’nden mezun oldu.
1967 yılında Ses Dergisi’nin Sinema Artisti Yarışması’nda finale kalan İnanır, 1968’de Saklambaç Gazetesi’nin Fotoroman Artisti Yarışması’nda birinci oldu. Fotoromanlarla tanındıktan sonra 1968 yapımı “Yedi Adım Sonra” filmiyle sinemaya adım attı.
Kadir İnanır, sinemadaki ilk yıllarından itibaren sert, haksızlığa boyun eğmeyen, delikanlı karakterlerle geniş kitlelerin sevgisini kazandı. Toplumsal sorunları merkezine alan filmlerdeki rolleriyle Türk sinemasında kalıcı bir yer edindi.
“Selvi Boylum Al Yazmalım”, “Kara Gözlüm”, “Dila Hanım”, “Bodrum Hakimi” ve “Devlerin Aşkı” gibi filmlerde Türkan Şoray’la birlikte rol aldı. İkili, Türk sinemasının en unutulmaz çiftleri arasında gösterildi. İnanır ayrıca “Yılanların Öcü”, “Katırcılar”, “Bir Yudum Sevgi” ve “Amansız Yol” gibi filmlerdeki performanslarıyla toplumsal hafızada derin iz bıraktı.
Kadir İnanır, oyunculuğun yanı sıra sinemanın mutfağında da yer aldı. 1992’de “Ah Gardaşım”, 1993’te “Savcı” filmlerinin yönetmenliğini üstlendi. 1990’lı yılların sonu ve 2000’li yıllarda televizyon dizilerinde de rol aldı. Ekran projeleriyle geniş izleyici kitlesine ulaştı.
Yarım asrı aşan kariyeri boyunca çok sayıda ödül alan Kadir İnanır, yalnızca oyunculuğuyla değil, toplumsal konulardaki duyarlılığıyla da gündemde oldu. 2013’te başlatılan çözüm sürecinde Akil İnsanlar Heyeti’nde yer aldı ve barışçıl adımların topluma anlatılması için çalıştı.
Kadir İnanır, güçlü oyunculuğu, kendine özgü bakışı, toplumsal meselelere duyarlı duruşu ve unutulmaz karakterleriyle Türk sinemasının en önemli isimlerinden biri oldu. Sevenleri, dostları ve meslektaşları, usta sanatçıyı hem sinema tarihine bıraktığı mirasla hem de insani duruşuyla anlattı.
İnanır’ın ardından geriye Yeşilçam’ın hafızasına kazınan filmler, kuşaklar boyunca hatırlanacak karakterler ve barış vurgusuyla anılan güçlü bir sanatçı kimliği kaldı.