İstanbul’da çöl tozu alarmı

VGN

Türkiye, 9 Mayıs Cumartesi gününden itibaren Kuzey Afrika kaynaklı yoğun çöl tozu taşınımının etkisi altına giriyor. Sahra Çölü’nden atmosfere karışan ince mineral parçacıklarının rüzgarlarla taşınarak önce batı bölgelerine, ardından ülke geneline yayılması bekleniyor.

Meteorolojik tahminlere göre toz taşınımı Türkiye ile birlikte Akdeniz Havzası’nda da etkili olacak. Uzmanlar, sürecin yaklaşık 10 gün devam edebileceğini, etkinin 18 Mayıs’tan itibaren azalmasının beklendiğini belirtiyor.

İstanbul ilk etkilenecek kentler arasında

İstanbul Teknik Üniversitesi Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin Toros, çöl tozunun batıdan gelen hava akımlarıyla Türkiye’ye ulaştığını söyledi.

Toros’a göre İstanbul, taşınımın yönü nedeniyle çöl tozundan ilk etkilenecek kentler arasında yer alıyor. Tozlu hava kütlesinin batı bölgelerden başlayarak iç kesimlere ve diğer bölgelere doğru yayılması bekleniyor.

Hava kalitesinde düşüş bekleniyor

Çöl tozu taşınımının özellikle büyükşehirlerde hava kalitesini olumsuz etkileyebileceği belirtiliyor. Atmosferdeki ince toz parçacıkları, görüş mesafesinde azalmaya ve havada puslu bir görünüme yol açabiliyor.

Uzmanlar, hava kalitesi indeksinin riskli seviyelere çıkması durumunda açık alanda yoğun fiziksel aktiviteden kaçınılması gerektiğini ifade ediyor. Özellikle spor yapanlar, yaşlılar, çocuklar ve kronik rahatsızlığı bulunan kişilerin uyarıları takip etmesi isteniyor.

Bahar aylarında daha sık görülüyor

Çöl tozu taşınımı bahar aylarında daha belirgin hale geliyor. Sıcak ve kuru hava tabakası, Sahra Çölü’nden yükselen mineral parçacıklarının atmosferin üst katmanlarında uzun mesafeler boyunca taşınmasına imkan sağlıyor.

Uzmanlara göre her yıl Sahra Çölü’nden yaklaşık 180 milyon ton mineral tozu atmosfere karışıyor. Bu partiküller yalnızca Türkiye’yi değil, Avrupa’dan Amerika kıtasına kadar geniş bir coğrafyayı etkileyebiliyor.

Kronik hastalar için uyarı

Prof. Dr. Hüseyin Toros, çöl tozunun astım, bronşit, KOAH ve alerjik solunum yolu hastalıkları bulunan kişiler için risk oluşturabileceğini belirtti. Solunum yollarını tahriş edebilen ince parçacıklar, hassas gruplarda nefes darlığı, öksürük ve alerjik şikayetleri artırabiliyor.

Yaşlıların, çocukların, hamilelerin ve kronik hastalığı bulunan kişilerin toz yoğunluğunun arttığı saatlerde dışarıda uzun süre kalmaması öneriliyor. Gerekli durumlarda maske kullanılması, kapalı ortamların sık sık havalandırılmaması ve sağlık şikayetleri artan kişilerin uzman desteği alması tavsiye ediliyor.

Çamurlu yağış görülebilir

Çöl tozu taşınımı sırasında yağış alan bölgelerde çamurlu yağışlar görülebilir. Atmosferde asılı kalan toz parçacıkları yağmurla birleşerek araçların, camların ve açık alanların yüzeylerinde çamur tabakası oluşturabilir.

Yetkililer, yurttaşların meteorolojik uyarıları ve hava kalitesi duyurularını takip etmelerini istiyor. Toz taşınımının etkisinin bölgelere göre değişebileceği, özellikle batı illerinde ilk günlerde daha belirgin hissedilebileceği değerlendiriliyor.