İstanbul 19.8°C
Ankara 11.5°C
Diyarbakır 11.2°C
Samsun 19.1°C
Berlin 29°C
İran gerilimi Körfez’i yeniden şekillendiriyor
Yeni haberler yayınlandığında ilk siz haberdar olun.
İlgili metinler: Abonelik Sözleşmesi · KVKK Aydınlatma Metni · Çerez Politikası. Bültenlerin altındaki bağlantıyla abonelikten dilediğiniz zaman çıkabilirsiniz.
Merak ettiğiniz konuyu yazın, hemen sonuçlara ulaşın.
İsteğe bağlı. Hava durumu seçtiğiniz şehre göre gösterilir.
İsterseniz bültene de abone olun.
İran ile ABD ve İsrail ekseninde büyüyen çatışma, Körfez’deki siyasi ve askeri dengeyi yeniden kuruyor. Son günlerde Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’nden gelen mesajlar, bölgedeki bazı başkentlerin artık sadece savunma değil, daha uzun süreli bir güvenlik krizine göre pozisyon aldığına işaret ediyor.
Riyad ve Abu Dabi’den sertleşen mesajlar
Bölgedeki temaslara ilişkin yansıyan bilgiler, Washington’ın Körfez’de daha geniş erişim, lojistik destek ve askeri koordinasyon arayışını hızlandırdığını gösteriyor. Bu süreçte Suudi Arabistan’ın bazı askeri imkanları ABD ile daha yakın eşgüdüm içinde değerlendirmeye açtığı yönündeki iddialar dikkat çekiyor.
BAE cephesinden gelen mesajlar da benzer biçimde uzun süreli gerilim ihtimaline göre hazırlık yapıldığını ortaya koyuyor. Abu Dabi’nin, çatışmanın kısa sürede sona ermeyebileceği değerlendirmesiyle hareket ettiği ve bu nedenle güvenlik iş birliğini daha geniş bir çerçevede ele aldığı belirtiliyor.
Hürmüz hattı stratejik baskıyı artırdı
Krizin merkezinde yine Hürmüz Boğazı yer alıyor. İran’ın deniz trafiği ve enerji sevkiyatı üzerindeki baskısı, sadece petrol akışını değil, Körfez ülkelerinin savunma planlarını da doğrudan etkiliyor.
Son gelişmeler, enerji tesislerinin artık yalnızca ekonomik değil, askeri hedef olarak da öne çıktığını gösterdi. Katar’daki Ras Laffan tesisine yönelik saldırının ardından enerji piyasalarında yeni bir kırılganlık oluşurken, bölge ülkeleri kritik altyapıların korunmasını öncelikli başlık haline getirdi.
Körfez tek çizgide buluşmuyor
Buna rağmen Körfez ülkeleri tek bir hatta birleşmiş değil. Suudi Arabistan ve BAE daha sert ve caydırıcılığı önceleyen bir çizgiye yaklaşırken, Umman ve Katar daha dikkatli bir dil kullanıyor.
Umman, savaşın daha da yayılmasının bölgesel istikrarı ağır biçimde sarsacağı görüşünü koruyor. Katar ise arabuluculuk rolünü tamamen kaybetmeden hareket etmeye çalışsa da doğrudan hedef alınan ülkelerden biri haline gelmiş durumda. Bu tablo, Körfez içindeki güvenlik yaklaşımının ortak olmadığını bir kez daha gösteriyor.
Enerji güvenliği yeni cepheye dönüştü
İran’a yönelik saldırılar ile Körfez’deki misillemelerin enerji altyapılarına uzanması, çatışmanın ekonomik boyutunu derinleştirdi. Uzmanlara göre artık mesele yalnızca askeri üstünlük değil, petrol ve doğal gaz akışının hangi güzergahlardan ve hangi güvenlik şemsiyesi altında sürdürüleceği.
Bu nedenle İsrail üzerinden yeni boru hattı ve alternatif ihracat güzergahları gibi başlıklar da yeniden gündeme geliyor. Ancak bu tür planlar, Körfez başkentlerinde egemenlik ve stratejik bağımlılık tartışmalarını da beraberinde getiriyor.
Washington’da savaşın süresine ilişkin yeni hesap
ABD yönetiminden gelen son açıklamalar ise iki yönlü bir tablo ortaya koyuyor. Bir yandan sahadaki askeri baskının sürdüğü görülürken, diğer yandan Washington’da operasyonların ne kadar daha devam edeceğine ilişkin tartışmalar hız kazanıyor.
Gelinen nokta caydırıcılık ile bataklık riski arasında
Gelinen noktada Körfez ülkeleri için temel soru değişmiş değil. Bölgedeki başkentler, İran’a karşı daha sert bir caydırıcılık hattının gerekli olup olmadığını tartışırken, aynı zamanda bunun uzun süreli ve maliyeti ağır bir savaşa dönüşme riskini de hesaba katıyor.
Suudi Arabistan ile BAE’nin son dönemde verdiği işaretler, güvenlik denkleminde daha açık ve daha sert bir tutuma yaklaşıldığını gösteriyor. Ancak Katar ve Umman’ın ihtiyatlı çizgisi, Körfez’in tamamının aynı hızla aynı cepheye yönelmediğini ortaya koyuyor.