İğneyle idamı gerçekleştiremeyen cezaevleri genel müdürü istifa etti

VGN

Christa Pike’ın tamamlanamayan infazının ardından Tennessee cezaevleri yöneticisi Frank Strada istifa edeceğini açıkladı. Strada’nın Arizona’daki üç sorunlu infazı ve ekibin değişen eğitim kuralları gündeme geldi.

ABD’nin Tennessee eyaletinde Christa Pike’ın tamamlanamayan infazının ardından Ceza İnfaz Dairesi Başkanı Frank Strada istifa edeceğini açıkladı. The New York Times’ın haberine göre, Vali Bill Lee, 3 Ekim Cumartesi günü açıklanan istifa kararını eyaletin içinden geçtiği zorlu süreçte gerekli bir adım olarak değerlendirdi.

Pike’ın iki doz pentobarbital uygulanmasına rağmen hayatta kalması, Strada’nın Tennessee’deki yönetiminin yanı sıra Arizona’da görev yaptığı dönemdeki infaz uygulamalarını da yeniden gündeme getirdi.

İnfazları yeniden başlatmak için görevlendirilmişti

Strada, Tennessee’de 2022’de durdurulan infazları yeniden başlatacak düzenlemeleri yürütmek üzere 2023’te göreve getirildi.

İnfazların durdurulmasının ardından yapılan bağımsız inceleme, eyaletin yıllardır öldürücü enjeksiyon kurallarına uymadığını ortaya koymuştu. Strada’dan bu sorunları gidermesi ve uygulamaları yeniden düzenlemesi bekleniyordu.

Strada, 2024’te eyalet başsavcılığıyla birlikte enjeksiyon sürecini değiştirdiklerini ve yeni yöntemin etkili olacağına güvendiğini açıklamıştı.

Arizona’daki üç infazda da damar yolu sorunu

Strada, Tennessee’ye gelmeden önce Arizona Ceza İnfaz Dairesi’nde başkan yardımcısı olarak görev yapıyordu. Bu dönemde ölüm cezalarını uygulayan ekiplerden sorumluydu.

Avukatların açıklamaları ve mahkeme kayıtlarına göre, 2022’de Arizona’da gerçekleştirilen üç infazda da mahkûmlara damar yolu açılmasında sorun yaşandı.

Vakaların birinde ekip, kasık bölgesindeki toplardamara damar yolu yerleştirdi. Bir diğerinde ise sedyeye bağlanan mahkûm, görevlilere eline yakın bir damarı denemelerini önerdi.

Eğitim protokolündeki değişiklik dikkat çekti

Tennessee’nin 2018 tarihli protokolünde, infaz ekibinin bütün süreci prova etmesi öngörülüyordu. Bu eğitimlerde gönüllü bir kişinin koluna damar yolu açılıyor, öldürücü ilaç yerine serum fizyolojik kullanılıyordu.

Ancak 2025 tarihli protokole, mahkûm rolünü oynayan kişiye prova sırasında damar yolu açılmayacağını belirten bir hüküm eklendi.

Strada, 2025’te mahkeme dosyasına giren ifadesinde Arizona’daki uygulamalarını Tennessee’ye taşıdığını ve yeni protokoller hazırlamaya başladığını söyledi. Ekibin sağlık alanında deneyimi bulunan bir kişiden başka eğitim alıp almadığı sorulduğunda ise bilgisi olmadığını belirtti.

İlaç sürecinde kayıt eksikliği iddiası

Arizona’da yeni yönetim döneminde göreve gelen Ryan Thornell, Mart 2023’te mahkemeye sunduğu açıklamada önceki infaz uygulamalarına ilişkin sorunları sıraladı.

Thornell, infazlarda kullanılan ilaçları hazırlayan eczacıyla iletişimi yürüten başkan yardımcısının kayıt tutmadığını belirtti. Ayrıca damar yolu ekibine yalnızca kasık bölgesindeki toplardamarı kullanma talimatı verildiğini, bunun kurumun politikasına aykırı olduğunu ifade etti.

Mayıstaki infaz girişimi de tamamlanamamıştı

Strada’nın Tennessee’deki görev döneminde tamamlanamayan tek infaz girişimi Pike’ınki olmadı.

Üç kişinin öldürülmesinden hükümlü Tony Carruthers’ın Mayıs 2026’da yapılması planlanan infazı da gerekli damar yolu açılamadığı için durduruldu.

Böylece eyalette bu yıl gerçekleştirilen son üç infaz girişiminden ikisinin tamamlanamaması, yönetim ve denetim tartışmalarını artırdı.

Cumhuriyetçi siyasetçilerden eleştiri

İstifa kararından önce bazı Cumhuriyetçi siyasetçiler Strada’nın görevden alınmasını istemişti.

Senatör Tom Hatcher, Strada’nın denetime açık davranmadığını savundu. Temsilciler Meclisi üyesi Jody Barrett ise iki infaz girişiminin tamamlanamamasına rağmen görevde tutulmasını eleştirdi.

Ceza İnfaz Dairesi’ni denetleyen komitenin başkanı Richard Briggs de kuruma yönelttikleri sorulara yeterli yanıt alamadıklarını söyledi.

Valilik için yarışan Senatör Marsha Blackburn, seçilmesi halinde kurumda değişikliğe üst yönetimden başlayacağını açıkladı. Bazı eyalet milletvekilleri, öldürücü enjeksiyonun kullanımını kaldırabilecek ve infaz mangasını seçenekler arasına ekleyebilecek düzenlemeleri değerlendirdiklerini belirtti.

Pike’ın durumu ciddi

Elli yaşındaki Christa Pike, 30 Eylül Çarşamba günü Nashville’deki Riverbend cezaevinde gerçekleştirilen infaz girişiminin ardından hastaneye kaldırıldı.

Avukatlarının mahkemeye sunduğu bilgilere göre Pike’ın bilinci kapalı ve solunum cihazına bağlı. Sağlık ekipleri tedavisini sürdürüyor.

Pike, 1995’te okul arkadaşı Colleen Slemmer’ın öldürülmesi nedeniyle 1996’da ölüm cezasına çarptırılmıştı. Yaklaşık otuz yılını, büyük ölçüde fiziksel tecrit altında, infazını bekleyerek geçirdi.

İnfazlar askıya alındı, inceleme başlatıldı

Vali Bill Lee, Pike’ın infazının tamamlanamamasının ardından bekleyen infazları askıya aldı ve bağımsız inceleme talimatı verdi.

Lee, ilk açıklamasında mevcut bilgilere göre görevlilerin başsavcılık tarafından onaylanan protokole uyduğunu söylemişti. İnfazın neden tamamlanamadığı ve uygulamadaki sorunlar inceleme kapsamında değerlendirilecek.