Göcek’te yat projesi yeniden düzenlendi

VGN

Mahkemenin yürütmeyi durdurma kararından sonra yenilenen projede alan küçültüldü, koy sayısı 17’ye indirildi; mega ve süper yatlara ayrılan kapasite ise artırıldı, yeni ÇED süreci başlatıldı.

Dünyaca ünlü iş insanlarına ait süperyatların yaz aylarında sıkça uğradığı Göcek ve Dalaman koylarında uygulanan Mapa Şamandıra Projesi yeniden düzenlendi. Mahkemenin proje hakkında verilen “ÇED Gerekli Değildir” kararının yürütmesini durdurmasının ardından yeni proje dosyası hazırlandı ve Çevresel Etki Değerlendirmesi süreci başlatıldı.

Türkiye’nin önemli deniz turizmi merkezleri arasında bulunan Göcek ve Dalaman koylarındaki proje, teknelerin rastgele demirlemesini önlemek ve deniz tabanındaki hassas yaşam alanlarını korumak amacıyla yürütülüyor. Yeni düzenlemede toplam tekne kapasitesi büyük ölçüde korunurken, proje alanı ve sistemin uygulanacağı koy sayısı azaltıldı.

Mahkeme yürütmeyi durdurmuştu

Proje için 6 Şubat 2025 tarihinde “ÇED Gerekli Değildir” kararı verilmişti. Ancak Muğla 2. İdare Mahkemesi, hazırlanan bilirkişi raporundaki değerlendirmeleri dikkate alarak Temmuz 2026’da bu kararın yürütmesini oy birliğiyle durdurdu.

Kararın ardından projenin çevresel etkilerinin daha ayrıntılı incelenmesi amacıyla yeni bir tanıtım dosyası hazırlandı. Dosya Muğla Valiliği’ne sunuldu ve ilgili yönetmeliğin 16. maddesi kapsamında incelemeye alındı.

ÇED sürecinin tamamlanmasının ardından ilgili kurumların görüşleri doğrultusunda proje hakkında nihai karar verilecek.

Proje alanı küçültüldü

Revizyon kapsamında daha önce 90,20 kilometrekare olarak belirlenen proje alanı 86,73 kilometrekareye düşürüldü. Sistemin kurulacağı koy sayısı da 20’den 17’ye indirildi.

Hamam Koyu ve Domuz Adası proje kapsamından çıkarıldı. Göcek Merkez’de kurulması planlanan yüzer ponton sistemlerinden de vazgeçildi. Önceki projede bulunan 22 servis pontonu ile bunlara ait 88 tonoz yeni düzenlemede yer almadı.

Daha önce kıyıda kurulması planlanan kara mapaları tamamen projeden çıkarıldı. Bunların yerine denizin içine monte edilecek deniz mapalarının kullanılması kararlaştırıldı. Şamandıra sistemlerinde kullanılacak ekipmanlar da çevresel ve teknik değerlendirmeler doğrultusunda değiştirildi.

Büyük yat kapasitesi artırıldı

Projenin toplam tekne bağlama kapasitesi 864’ten 856’ya indirildi. Buna karşılık 20 metreden uzun yatlar için ayrılan bağlama noktalarının sayısı artırıldı.

Yeni plana göre 5 ile 8 metre arasındaki tekneler için 80, 8 ile 20 metre arasındaki tekneler için 429 bağlama noktası ayrılacak. Alarga bağlama sistemi kapsamında 89 tekneye hizmet verilecek.

Uzunluğu 20 ile 40 metre arasında değişen yatlar için 238, 40 metreden uzun mega ve süperyatlar için ise 20 bağlama noktası oluşturulacak. Böylece toplam kapasite 856 tekne olacak.

Proje kapsamında 876 şamandıra, 876 tonoz ve 896 deniz mapası kurulması planlanıyor.

Deniz çayırları korunacak

Yeni sistemle kontrolsüz demirleme nedeniyle deniz tabanında oluşan fiziksel tahribatın azaltılması hedefleniyor. Teknelerin kıyıdaki ağaçlara halat bağlamasının önlenmesi, atık yönetiminin denetlenmesi ve sualtındaki arkeolojik değerlerin korunması da projenin hedefleri arasında bulunuyor.

Mapa, şamandıra ve tonozların yerleri belirlenirken Posidonia oceanica türü deniz çayırları, hassas deniz habitatları, su derinliği, deniz tabanının yapısı ve bölgedeki biyolojik çeşitlilik dikkate alındı.

Beton tonoz bloklarının yalnızca deniz çayırlarının bulunmadığı noktalara yerleştirilmesi planlandı. Montaj sırasında dip taraması yapılmayacağı ve deniz tabanını değiştirecek herhangi bir düzeltme çalışmasına başvurulmayacağı belirtildi.

İnşaat 180 gün sürecek

Montaj çalışmalarının yılın altı ayında, günde iki vardiya halinde yürütülmesi ve 180 günde tamamlanması öngörülüyor. İnşaat döneminde yaklaşık 70 personelin görev yapması planlanıyor.

Mevcut bağlama sisteminin çalışmalar sırasında hizmet vermeyi sürdüreceği bildirildi. İşletme aşamasında ise üç vardiya halinde toplam 44 personel görev yapacak.

Projenin tam kapasiteyle çalışması durumunda 856 teknede aynı anda yaklaşık 7 bin 160 kişiye hizmet verilebileceği hesaplandı.

İlave tekne yoğunluğu beklenmiyor

Projenin bölgede yeni bir tekne yoğunluğu oluşturmayı amaçlamadığı belirtildi. Planlamanın, halen Göcek ve Dalaman koylarını kullanan tekneleri kayıtlı, güvenli ve denetlenebilir bağlama noktalarına yönlendirmek amacıyla hazırlandığı ifade edildi.

Teknelerin kontrollü biçimde bağlanmasıyla deniz trafiğinin düzenlenmesi, koylardaki çevresel baskının azaltılması ve yat turizminin daha sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulması hedefleniyor.