Fransa protestolarındaki "Bismillah, ortalık karanlık" sloganının anlamı ne?
Fransa’daki öğrenci protestolarında yayılan Bismillah sloganı, Arapça ve Fransızca ifadeleri birleştiriyor. Gençler, şüpheli Snapchat mesajlarından doğan sözlerle sızma girişimlerini eleştiriyor; ancak mesajların gerçekten polisler tarafından gönderildiği bağımsız biçimde doğrulanmış değil.
Fransa’da eğitim koşullarını protesto eden öğrencilerin pankartlarına taşıdığı “Bismillah, c’est les ténèbres” ifadesi, hareketin en tanınan sloganlarından birine dönüştü. Türkçeye “Bismillah, ortalık karanlık” şeklinde çevrilebilen sözler, gençlerin şüpheli sosyal medya mesajlarıyla alay etmesinin ardından yayıldı.
Slogan ne anlama geliyor?
İfade, Arapçada “Allah’ın adıyla” anlamına gelen “Bismillah” ile Fransızcada karanlığı anlatan “c’est les ténèbres” sözlerini birleştiriyor. Bir bütün olarak yerleşik bir deyim oluşturmayan cümle, öğrenciler tarafından kasvetli bir durumu anlatmanın yanında mizahi bir gönderme olarak kullanılıyor.
Sloganın protestolardaki anlamını, kelimelerin doğrudan çevirisinden çok ortaya çıkışına ilişkin tartışmalar belirliyor. Öğrenciler, kendilerini taklit etmeye çalışan birinin yapay buldukları konuşma biçimini tersine çevirerek sahipleniyor.
Snapchat mesajından pankartlara
İfadenin yayılması, okul girişlerini kapatma eylemlerinin örgütlendiği Snapchat gruplarına katılmak isteyen hesaplardan gönderilen mesajlarla ilişkilendiriliyor. Dolaşıma giren ekran görüntülerinde Arapça ve Fransızca sözler, Cezayir bayrağı emojileri ve şiddet çağrışımı taşıyan ifadeler birlikte kullanılıyor.
Bazı öğrenciler, bu hesapların kendilerini genç gibi tanıtarak protestocuların arasına girmeye çalışan polisler tarafından yönetildiğinden şüphelendi. Ekran görüntülerinin paylaşılmasıyla başlayan alaycı yorumlar, parodi videolarına ve gösterilerde taşınan dövizlere dönüştü.
Ancak mesajların kaynağı ve hesapları kullanan kişilerin kimliği bağımsız olarak doğrulanmış değil. Mesajları polislerin yazdığı iddiası bu nedenle kesinleşmiş bir bilgi olarak değerlendirilemiyor.
Irkçılık ve kuşak farkı tartışması
Öğrenciler, mesajlardaki dilin gençlerin gündelik konuşmasını yansıtmadığını savunuyor. Arapça ifadelerin, belirli isimlerin ve mala zarar verme çağrılarının birlikte kullanılmasını ise göçmen kökenli gençlere yönelik önyargılarla ilişkilendiriyor.
Bu yorumlarla birlikte slogan, yalnızca bir internet şakası olmaktan çıkarak polisle öğrenciler arasındaki güvensizliğin ve kuşaklar arasındaki iletişim kopukluğunun simgelerinden biri haline geldi.
Fransa İçişleri Bakanlığı, ilgili mesajları kendi görevlilerinin gönderip göndermediği sorusunu yanıtlamadı. Bakanlık, soruşturmalarda delil toplamak amacıyla çevrimiçi ortamlarda takma kimlik kullanılabildiğini belirtti. Bu açıklama, dolaşımdaki mesajların polis kaynaklı olduğunu doğrulamıyor.
Eğitim taleplerinden uluslararası dayanışmaya
Öğrencilerin talepleri arasında bakımsız okul binalarının iyileştirilmesi, öğretmen açığının giderilmesi, sınıf mevcutlarının azaltılması ve yoğun ders programlarının hafifletilmesi bulunuyor.
Slogan, Fransa dışındaki öğrenci gösterilerinde de kullanılmaya başladı. Belçika ve İtalya’daki eylemlere taşınan ifadeyi, öğrenci hareketine destek veren İsveçli iklim aktivisti Greta Thunberg de tekrarladı.