2025, en sıcak üç yıl arasında; sıcaklık artışı 1,5 dereceye yaklaştı.
Birleşmiş Milletler’e bağlı Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) ve ortak bilimsel kuruluşların yeni değerlendirmesine göre 2025, ölçümlerin başladığı dönemden bu yana en sıcak üç yıl içinde yer aldı. Küresel ortalama yüzey sıcaklığı, 1850-1900 ortalamasının 1,44 derece üzerinde gerçekleşti.
Bilim insanları, bu tablonun iklim değişikliğinin artık yalnızca “gelecek risk” değil, doğrudan ekonomik ve sosyal sonuçlar üreten bir mevcut kriz olduğunu gösterdiğini vurguluyor. Üç yıllık ortalamaya bakıldığında da 2023-2025 döneminde sıcaklık artışının 1,5 derece eşiğine çok yaklaştığı belirtiliyor.
Raporda, 2025 boyunca kara ve okyanus sıcaklıklarının yüksek seyrettiği ve bunun aşırı hava olaylarını beslediği kaydedildi. Avrupa, Orta Doğu ve Güney Asya’da sıcak hava dalgalarının rekor seviyelere ulaştığı, bazı bölgelerde uzun süreli sıcak dönemlerin yangın riskini artırdığı ve kuraklığı derinleştirdiği ifade edildi.
Aynı dönemde farklı coğrafyalarda ani ve yoğun yağışların görülmesi, sel ve taşkın riskini büyüttü. Aşırı olayların tarım üretimi, su kaynakları ve enerji altyapısı üzerinde baskı yarattığı, bazı bölgelerde arz güvenliği ve fiyatlar üzerinde ek riskler doğurduğu değerlendirildi.
Değerlendirmeye göre iklim sistemindeki fazla ısının büyük bölümü okyanuslarda depolanıyor. Bu nedenle okyanus ısınması, küresel ısınmanın seyrini gösteren en kritik göstergeler arasında yer alıyor. Raporda, okyanus yüzey sıcaklıklarının yüksek seyrinin atmosferik dolaşım sistemlerini etkileyerek sıcak hava dalgaları ve aşırı yağış gibi olayların olasılığını artırabildiği vurgulandı.
WMO Genel Sekreteri, iklim sisteminin açık biçimde alarm verdiğini ve zamanın hızla daraldığını söyledi. Bir BM iklim bilimcisi ise mevcut verilerin, acil ve kararlı adımlar atılmadığı takdirde etkilerin geri döndürülemez boyutlara yaklaşabileceğine işaret ettiğini belirtti.
Paris İklim Anlaşması, küresel sıcaklık artışını 1,5 dereceyle sınırlamayı hedefliyor. Ancak son yıllardaki değerlendirmeler, mevcut emisyon politikalarıyla bu hedefe ulaşmanın giderek zorlaştığını ortaya koyuyor.
Fosil yakıt kullanımının yüksek seyretmesi ve küresel enerji talebinin artması, iklim krizinin başlıca yapısal nedenleri arasında gösteriliyor. Gelişmekte olan ülkeler ise iklim değişikliğinin etkilerini orantısız biçimde hissediyor.
Bazı büyük sanayileşmiş ülkeler, temiz enerji yatırımlarını artırdıklarını ve uzun vadeli net sıfır hedeflerine bağlı olduklarını savunuyor. Çevre örgütleri ise mevcut politikaların hız ve kapsam açısından yetersiz kaldığını, emisyon azaltımında daha güçlü uygulama gerektiğini vurguluyor.
BM’nin 2026 yılı boyunca ülkelerden ulusal iklim taahhütlerini güncellemelerini ve emisyon azaltım hedeflerini daha iddialı hale getirmelerini istemesi bekleniyor. Bu süreçte hem azaltım hem de uyum politikalarının finansmanı ve uygulanması öne çıkan başlıklar arasında yer alacak.