Zelenskiy yardımcısı İrina Mudra'yı görevden aldı, Fedorov savaşta seçim istedi

VGN

Zelenskiy, yardımcısı İrina Mudra'yı kararnameyle görevden aldı; eski Savunma Bakanı Fedorov, yolsuzluk eleştirileri eşliğinde savaş döneminde cumhurbaşkanlığı seçimi yapılmasını istedi ve yönetim krizi uyarısı yaptı.

Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, Başkanlık Ofisi Başkan Yardımcısı İrina Mudra'yı 19 Ağustos tarihli kararnameyle görevden aldı. Kararda görev değişikliğinin gerekçesine yer verilmedi. Karar, Mudra ile bağlantılı adreslerde yolsuzlukla mücadele ekiplerinin arama yaptığına ilişkin haberlerin hemen ardından geldi.

Görevden alma, eski Savunma Bakanı Mihailo Fedorov'un Ukrayna'nın sistemik bir yönetim kriziyle karşı karşıya olduğunu savunarak savaş döneminde cumhurbaşkanlığı seçimi istemesiyle aynı siyasi gündeme denk geldi.

Kararnamede gerekçe açıklanmadı

Zelenskiy tarafından imzalanan 734/2026 sayılı kararnamede yalnızca İrina Mudra'nın Başkanlık Ofisi Başkan Yardımcılığı görevinden alındığı belirtildi. Kararda soruşturma veya başka bir gerekçe gösterilmedi.

Mudra, daha sonra kendisiyle bağlantılı adreslerde arama yapıldığını doğruladı. Soruşturma makamlarıyla iş birliği yaptığını ve adını savunacağını belirten Mudra hakkında kesinleşmiş bir hüküm bulunmuyor.

Soruşturmanın odağında para akışı var

Ukrayna'nın yolsuzlukla mücadele kurumları, üst düzey kamu görevlileriyle bazı siyasetçi ve banka yöneticilerinin yer aldığı öne sürülen bir yapılanmaya karşı operasyon başlatıldığını açıkladı.

Soruşturmada, Başkanlık Ofisinden üst düzey bir yetkilinin yanı sıra görevdeki ve eski milletvekilleri ile devlete ait bir bankanın yöneticilerinin incelendiği bildirildi. İlk açıklamada kişilerin adları duyurulmadı.

Şüphelilerin yaklaşık 150 milyon grivnayı devlet bankası üzerinden aklayarak eski Enerji Bakanı Herman Haluşçenko için haziran ayında kefalet ödemeyi planladıkları ileri sürüldü. Haluşçenko, devletin nükleer enerji şirketindeki ihaleler ve komisyon ödemeleriyle bağlantılı ayrı bir yolsuzluk davasında yargılanıyor.

Mudra'nın görevden alınmasıyla soruşturma arasında resmî olarak doğrudan bir bağlantı kurulmadı. Mudra'nın adı, operasyonun ilk açıklamasında şüpheli olarak duyurulmadı.

Fedorov savaşta seçim istedi

Eski Savunma Bakanı Mihailo Fedorov, 18 Ağustos gecesi yayımladığı video mesajında Ukrayna'nın yönetim sisteminin değişime direnç gösterdiğini ve yolsuzluğun savaş çabalarına zarar verdiğini savundu.

Fedorov, Rusya'nın Ukraynalıların yöneticilerini ne zaman seçeceğini belirlemesine izin verilmemesi gerektiğini söyledi. Uzun süren savaş koşullarında demokratik süreci yeniden başlatacak yasal, güvenli ve uygulanabilir bir mekanizma bulunmasını istedi.

Fedorov, olası bir seçimde aday olup olmayacağını açıklamadı. Ancak çağrısı, Rusya'nın geniş çaplı saldırılarının başladığı 2022 yılından bu yana savaş sırasında seçim isteyen en güçlü siyasi çıkışlardan biri olarak değerlendirildi.

Görevden alınması protestolara yol açtı

Fedorov, ocak ayında savunma bakanlığına getirilmiş, yaklaşık altı ay sonra temmuzda görevden alınmıştı. Kararın yeterince açıklanmaması Kiev ve başka şehirlerde protestolara yol açmış, binlerce kişi Fedorov'un yeniden göreve getirilmesini istemişti.

Ukrayna parlamentosu, 19 Ağustos'ta Yevhenii Khmara'nın yeni savunma bakanı olarak atanmasını onayladı. Zelenskiy parlamentoya teşekkür ederken Fedorov'un yönetim eleştirilerine ve seçim çağrısına doğrudan cevap vermedi.

Seçimin önünde ciddi engeller bulunuyor

Ukrayna'da sıkıyönetim devam ederken ulusal seçim yapılmasına izin verilmiyor. Yüz binlerce askerin cephede bulunması, milyonlarca kişinin ülke içinde veya dışında yer değiştirmesi ve bazı bölgelerin Rusya'nın kontrolünde olması seçim düzenlenmesini güçleştiriyor.

Ağustos ayında yapılan bir kamuoyu araştırmasında katılımcıların yüzde 57'si seçimlerin savaş sona erdikten sonra yapılması gerektiğini bildirdi. Zelenskiy'nin beş yıllık görev süresi 2024'te dolmasına rağmen savaş ve sıkıyönetim nedeniyle cumhurbaşkanlığı seçimi ertelendi.

Mudra'nın görevden alınması, yeni yolsuzluk soruşturması ve Fedorov'un seçim çağrısı, Ukrayna yönetimi üzerindeki şeffaflık ve siyasi yenilenme baskısını artırdı. Tartışmanın, savaş sürerken demokratik temsil ile güvenlik koşulları arasında nasıl bir denge kurulacağı üzerinde yoğunlaşması bekleniyor.