İstanbul 20.2°C
Şanlıurfa 15.7°C
Mersin 21°C
Samsun 19.8°C
Berlin 29°C
Trump’tan İran petrolü çıkışı
Yeni haberler yayınlandığında ilk siz haberdar olun.
İlgili metinler: Abonelik Sözleşmesi · KVKK Aydınlatma Metni · Çerez Politikası. Bültenlerin altındaki bağlantıyla abonelikten dilediğiniz zaman çıkabilirsiniz.
Merak ettiğiniz konuyu yazın, hemen sonuçlara ulaşın.
İsteğe bağlı. Hava durumu seçtiğiniz şehre göre gösterilir.
İsterseniz bültene de abone olun.
ABD Başkanı Donald Trump, Financial Times’a verdiği röportajda İran petrolüne ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Trump, “en çok istediği şeyin İran’ın petrolünü almak” olduğunu söyledi ve İran’ın petrol ihracatında stratejik öneme sahip Hark Adası’nın hedef olabileceğini belirtti.
Açıklamalar, ABD’nin Orta Doğu’daki askeri varlığını artırdığı, Hürmüz Boğazı çevresinde gerilimin yükseldiği ve petrol piyasalarının bölgedeki gelişmelere sert tepki verdiği bir dönemde geldi.
Trump, Financial Times’a yaptığı değerlendirmede İran’a karşı askeri ve diplomatik seçeneklerin masada olduğunu ifade etti. ABD Başkanı, tercihinin İran petrolü üzerinde kontrol kurmak olduğunu söyledi.
Trump, bu yaklaşımı savunurken ABD içinde kendisine yöneltilen eleştirileri de hedef aldı. Açıklamalarında, bazı çevrelerin böyle bir adımı sorguladığını belirten Trump, bu eleştirileri sert ifadelerle yanıtladı.
ABD Başkanı’nın sözleri, Washington’un İran’a karşı baskıyı yalnızca askeri hedeflerle sınırlı tutmayabileceği, enerji altyapısı ve petrol ihracat kanalları üzerinden de yeni bir strateji geliştirebileceği yorumlarına yol açtı.
Trump’ın hedef gösterdiği Hark Adası, İran petrol ihracatı açısından kritik konumda bulunuyor. İran petrolünün önemli bölümünün sevkiyatında kullanılan ada, Basra Körfezi’ndeki enerji dengeleri bakımından stratejik merkezlerden biri olarak görülüyor.
Trump, röportajda “Belki Hark Adası’nı alırız, belki almayız” diyerek bu konuda kesin karar verilmediğini söyledi. Ancak ABD Başkanı, böyle bir adımın Amerikan güçlerinin bölgede daha uzun süre kalmasını gerektirebileceğini de kabul etti.
Hark Adası’ndaki İran savunmasına ilişkin soruya yanıt veren Trump, adanın kolay alınabileceğini savundu. Buna karşın askeri uzmanlar, adaya yönelik herhangi bir operasyonun ABD için kayıp riskini artırabileceğini, savaşın süresini ve maliyetini büyütebileceğini değerlendiriyor.
Trump, Pentagon’un kara parçalarını ele geçirip elde tutma eğitimi almış birliklerin bölgeye konuşlandırılması için talimat verdiğini açıkladı. ABD Başkanı’na göre bölgeye yaklaşık 10 bin askerin sevki planlandı.
Cuma günü yaklaşık 3 bin 500 askerin bölgeye ulaştığı, bunların önemli bölümünü Deniz Piyadelerinin oluşturduğu belirtildi. Ayrıca yeni Deniz Piyadesi birliklerinin yolda olduğu ve 82. Hava İndirme Bölüğü’nden binlerce askerin de sevk edilmesinin emredildiği aktarıldı.
Bu askeri hareketlilik, Washington’un İran’a karşı yalnızca hava saldırılarıyla sınırlı kalmayan seçenekleri de değerlendirdiği yönündeki tartışmaları güçlendirdi.
Bölgedeki gerilimin en kritik başlıklarından biri Hürmüz Boğazı oldu. Küresel petrol taşımacılığında hayati öneme sahip boğazdaki kısıtlamalar ve güvenlik riski, enerji piyasalarında fiyatların yükselmesine neden oldu.
Trump, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasını sağlayabilecek bir ateşkesin kısa vadede mümkün olup olmadığı sorusuna ayrıntı vermedi. Ancak İran ile dolaylı görüşmelerin sürdüğünü ve anlaşmanın hızlı şekilde yapılabileceğini söyledi.
ABD Başkanı, savaşın sona ermesi için İran’a 6 Nisan’a kadar süre tanıdığını, aksi halde enerji sektörünün hedef alınabileceğini ifade etti.
Trump, İran’ın daha önce Hürmüz Boğazı’ndan Pakistan bayraklı 10 petrol tankerinin geçişine izin verdiğini, bu sayının daha sonra 20’ye çıktığını öne sürdü. ABD Başkanı, tankerlerin boğazın ortasından ilerlemeye başladığını savundu.
Ancak bu iddia bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanamadı. Denizcilik çevrelerinde, söz konusu sayının ve geçiş takviminin teyide muhtaç olduğu belirtiliyor.
Trump ayrıca İran Meclis Başkanı Mohammad Bakır Galibaf’ın tanker geçişlerine onay verdiğini iddia etti. Bu açıklama da bölgedeki müzakerelerin perde arkasına ilişkin tartışmaları artırdı.
Trump, İran ile ABD arasında Pakistanlı aracılar üzerinden yürütülen dolaylı görüşmelerin iyi ilerlediğini söyledi. ABD Başkanı, askeri baskı ile diplomatik temasların aynı anda sürdüğünü belirtti.
Washington’un beklentisi, İran’ın savaşı sona erdirecek bir anlaşmayı kabul etmesi ve Hürmüz Boğazı’nda enerji sevkiyatını güvence altına alacak adımlar atması. Tahran cephesinde ise yaptırımların kaldırılması, dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması ve saldırıların durması gibi talepler öne çıkıyor.
Trump, İran’da savaşın başından bu yana liderlik yapısının değiştiğini de öne sürdü. ABD Başkanı, görüştükleri kişilerin daha önceki kadrolardan farklı olduğunu ve profesyonel davrandığını söyledi.
Trump ayrıca İran’ın yeni dini lideri olduğu belirtilen Mücteba Hamaney’in ölü ya da ağır yaralı olabileceğine ilişkin iddiasını yineledi. ABD Başkanı, Hamaney’den haber alınamadığını ve kamuoyuna görünmediğini savundu.
Bu iddialar, İran’daki siyasi durumun belirsizliği ve savaş koşullarında bilgi akışının sınırlı olması nedeniyle tartışmalı başlıklar arasında yer alıyor.
Son günlerde Orta Doğu’da çatışmaların farklı noktalara yayıldığı bildirildi. Suudi Arabistan’daki bir hava üssüne düzenlenen saldırıda ABD askerlerinin yaralandığı, bir erken uyarı uçağının hasar gördüğü aktarıldı.
Yemen’deki Husilerin İsrail’e balistik füze fırlatması da bölgedeki tırmanışın yalnızca ABD ile İran arasında sınırlı kalmadığını gösterdi. Analistler, enerji yollarının hedef haline gelmesinin küresel petrol krizini derinleştirebileceği uyarısında bulunuyor.
Trump’ın İran petrolüne yönelik çıkışı, savaşın hedefleri ve ABD’nin bölgede ne kadar ileri gidebileceği sorularını yeniden gündeme taşıdı. Hark Adası’nın hedef alınması halinde krizin yalnızca askeri değil, enerji güvenliği ve küresel ekonomi açısından da daha ağır sonuçlar doğurabileceği değerlendiriliyor.