Terörsüz Türkiye teklifinde beş ve on yıllık erteleme

VGN

Terörsüz Türkiye teklifi TBMM’ye sunuldu. Düzenleme, kapsam içindeki soruşturma, kovuşturma ve ceza infazlarının 5 veya 10 yıl ertelenmesini öngörüyor.

“Terörsüz Türkiye” sürecinin hukuki çerçevesini oluşturmak amacıyla hazırlanan Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi, 5 Ağustos 2026 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu. Yaklaşık 360 milletvekilinin imzasını taşıyan 12 maddelik teklif, soruşturma ve kovuşturmalar ile kesinleşmiş hapis cezalarının infazının belirli koşullarla ertelenmesini öngörüyor.

2/3793 esas numarasıyla kayda alınan teklif, TBMM Adalet Komisyonuna gönderildi. Komisyon görüşmelerinin 7 Ağustos Cuma günü saat 15.30’da başlaması planlanıyor. Düzenleme henüz kanunlaşmadığı için metindeki hükümler yürürlüğe girmiş değil.

Uygulama MGK kararından sonra başlayacak

Teklifin uygulanması, PKK/KCK ve bağlantılı bütün oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silahlarla mühimmatın tamamen teslim edildiğinin güvenlik kurumlarınca belirlenmesi koşuluna bağlandı.

Güvenlik kurumlarının tespitinin Milli Güvenlik Kurulu kararıyla teyit edilmesi ve bu kararın Resmî Gazete’de yayımlanması gerekecek. Soruşturma, kovuşturma ve ceza infazlarının ertelenmesine yönelik işlemler ancak bu aşamadan sonra başlatılabilecek.

Düzenlemeden yararlanmak isteyenlerin, MGK kararının yayımlanmasını izleyen altı ay içinde bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılığına veya görevlendirilecek kurumlara yazılı başvuruda bulunması gerekecek. Başvuru yapılmadan kişiler hakkında kendiliğinden işlem uygulanmayacak.

Hangi suçları kapsayacak?

Teklif; PKK/KCK’yi kurma veya yönetme, örgüte üye olma, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgüt propagandası yapma suçlarını kapsıyor.

Örgütün faaliyetleri kapsamında işlenen diğer suçlar ile örgüt lehine gerçekleştirilen terörizmin finansmanı suçları da düzenleme içinde bulunuyor.

Kapsamdaki suçlardan yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar bakımından cezanın üst sınırı 15 yıl veya daha azsa beş yıllık erteleme uygulanacak. Cezanın üst sınırı 15 yıldan fazlaysa veya suç müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis gerektiriyorsa erteleme süresi on yıl olacak.

Erteleme süresince dava zamanaşımı işlemeyecek. Dosyalar ve suçun ispatında kullanılabilecek deliller erteleme süresinin sonuna kadar korunacak. Suçtan elde edilen ve müsadereye konu olan eşya ile mal varlığı değerlerinin tasfiye edilerek Hazineye kaydedilmesi öngörülüyor.

Kasten öldürme suçları kapsam dışında

Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçları düzenlemeden yararlanamayacak. Asker, polis veya sivillerin kasten öldürülmesine ilişkin soruşturma, kovuşturma ve mahkûmiyetler için erteleme uygulanmayacak.

Ayrıca 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlar da kapsam dışında tutulacak.

Teklif metninde Abdullah Öcalan’ın adı yer almıyor. Ancak 1999 yılında verilen ve ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına dönüşen mahkûmiyet, metindeki tarih ve ceza ölçütleri nedeniyle düzenlemenin dışında kalıyor.

Kesinleşmiş cezaların infazı da ertelenecek

Teklif yalnızca devam eden soruşturma ve davaları kapsamıyor. Kapsama giren suçlardan kesinleşmiş hapis cezası bulunan hükümlüler için de infaz ertelemesi öngörülüyor.

Toplam 15 yıl veya daha az hapis cezası bulunanların infazı beş yıl, 15 yıldan fazla hapis ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası bulunanların infazı ise on yıl ertelenebilecek. Kararı infaz hâkimi verecek ve karara itiraz edilebilecek.

Tutuklama ve adli kontrol kararları kendiliğinden kaldırılmayacak. Bu tedbirler, dosyanın bulunduğu aşamaya göre yetkili hâkim, mahkeme, bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay ceza dairesi tarafından yeniden değerlendirilecek. Koşulların oluşması halinde tahliye veya adli kontrolün kaldırılması kararı verilebilecek.

Süre yeni suç işlenmeden tamamlanırsa ne olacak?

Soruşturma veya kovuşturması ertelenen kişinin erteleme süresi içinde yeniden terör suçu işlemesi halinde erteleme kararı kaldırılacak. Soruşturmaya veya yargılamaya kaldığı yerden devam edilecek.

Erteleme süresinin yeni bir terör suçu işlenmeden tamamlanması halinde soruşturma dosyalarında kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilecek. Dava aşamasındaki dosyalar ise düşürülecek.

Kesinleşmiş cezasının infazı ertelenen kişi, beş veya on yıllık süreyi yeni bir terör suçu işlemeden tamamlarsa cezası infaz edilmiş sayılacak. Süre içinde yeniden terör suçu işlenmesi durumunda erteleme kaldırılacak ve cezanın infazına devam edilecek.

Teklifin genel gerekçesinde düzenlemenin mahkûmiyet kararlarını ortadan kaldıran veya suçların hukuki niteliğini değiştiren bir af olmadığı belirtiliyor. Buna karşılık, erteleme süresinin sorunsuz tamamlanması halinde dava ve infaz bakımından önemli hukuki sonuçlar doğacak.

Sabit üç yıllık siyaset yasağı bulunmuyor

Teklifte, kapsamdan yararlanacak herkes için uygulanacak sabit bir “üç yıllık siyaset yasağı” hükmü yer almıyor.

Düzenlemeye göre oluşturulacak kurul, kişilerin mahkûmiyet veya yargılamalarından kaynaklanan hak yoksunluklarının kaldırılması için mahkemeden talepte bulunabilecek. Beş yıllık erteleme kararı verilenler için iki yıl, on yıllık erteleme kararı verilenler için üç yıl geçmesi gerekecek.

Hak yoksunluklarının kaldırılması kendiliğinden gerçekleşmeyecek. Kurulun talebi üzerine sulh ceza hâkimliği, ilgili mahkeme veya infaz hâkimliği karar verecek. Bu kararlara karşı itiraz yolu açık olacak.

Süreci Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığındaki kurul izleyecek

Kanunun uygulanmasını Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında oluşturulacak kurul takip edecek. Kurulda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Millî Savunma bakanları ile Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MİT Başkanı ve MGK Genel Sekreteri bulunacak.

Kurul, örgütün tamamen tasfiye edilmesi ve silahların teslim edilmesine ilişkin gelişmeleri dönemsel olarak değerlendirecek. Gerekli görülmesi halinde adli, idari veya yasal düzenlemeler konusunda talepte bulunabilecek.

TBMM bünyesinde ayrıca bir İzleme Komisyonu kurulacak. Bu komisyon uygulamaları takip edecek ve tavsiyelerde bulunabilecek. Süreç kapsamında görev yapan kişilerin, bu görevleri nedeniyle hukuki, idari veya cezai sorumluluğunun doğmaması da teklifin hükümleri arasında yer alıyor.

Teklif, Adalet Komisyonundaki görüşmelerin ardından kabul edilirse TBMM Genel Kuruluna gelecek. Maddelerde komisyon veya Genel Kurul aşamasında değişiklik yapılabilecek. Düzenlemenin yürürlüğe girmesi için Mecliste kabul edilmesi, Cumhurbaşkanı tarafından yayımlanması ve Resmî Gazete’de ilan edilmesi gerekecek.