Suriye’de motorine zam halkı sokağa döktü
Suriye’de motorine yapılan yüzde 40 zam, birçok kentte protestolara yol açtı. Akaryakıt fiyatlarının düşürülmesini isteyen göstericiler lastik yaktı, başkent Şam ile Halep’i birbirine bağlayan otoyol dahil önemli yolları trafiğe kapattı.
Protestocular, ülkenin orta kesimlerindeki rafinerilere ham petrol taşıyan tanker konvoylarının da önünü kesti. Bazı göstericiler enerji ve ekonomi bakanları ile Suriye Petrol Şirketi başkanının görevden alınmasını istedi.
Motorinin litresi 175 liraya çıktı
Hükümetin cumartesi günü yürürlüğe koyduğu düzenlemeyle motorinin litre fiyatı yüzde 40 artırılarak 175 Suriye lirasına, yaklaşık 1,32 dolara yükseltildi.
Zam yalnızca motorinle sınırlı kalmadı. 95 oktan benzinin litre fiyatı yüzde 28 artışla 195 Suriye lirasına, 90 oktan benzinin litre fiyatı yüzde 26 artışla 185 liraya çıkarıldı. Evlerde ve sanayide kullanılan gazın fiyatı da yaklaşık yüzde 9 artırıldı.
Fiyat artışları, yıllardır ekonomik krizle mücadele eden halkın geçim yükünü ağırlaştırdı. Ülkede nüfusun yaklaşık yüzde 90’ı yoksulluk sınırının altında yaşıyor. İç savaşın başladığı 2011 öncesinde bu oran yaklaşık üçte birdi.
Göstericiler fiyatların düşürülmesini istiyor
Halep’te protestolara katılan Yasser Salim, daha yüksek maaş talep etmediklerini, motorin ve diğer yakıtların ucuzlamasını istediklerini söyledi.
Bir başka gösterici Bassam al-Ali ise Cumhurbaşkanı Ahmed Şara’ya seslendi. Sınır kapılarından elde edilen gelirlere dikkat çeken al-Ali, yeni kavşaklar ve alışveriş merkezleri yerine halkın temel geçim ihtiyaçlarına öncelik verilmesini istedi.
Hükümetten geçici önlem açıklaması
Enerji Bakanlığı Sözcüsü Abdulhamid Salat, zamların küresel tedarik maliyetlerindeki yükselişten ve ülkenin yakıt ithalatına bağımlılığından kaynaklandığını açıkladı.
Düzenlemeyi geçici bir önlem olarak nitelendiren Salat, koşullar değiştiğinde fiyatların yeniden indirilebileceğini veya artırılabileceğini belirtti. Salat’a göre fiyatları yalnızca ham petrolün bedeli değil, işlenmiş yakıt sıkıntısı ile rafinaj, nakliye ve tedarik giderleri de yükseltiyor.
Rafinerinin kapalı olması sıkıntıyı artırıyor
Suriye’nin en büyük petrol işleme tesisi Banyas Rafinerisi’nin kapsamlı bakım nedeniyle üç aydır kapalı olması, yakıt teminini zorlaştırıyor.
Bu yıl Rusya’dan günde yaklaşık 60 bin varil petrol ithal eden Suriye, bu tedarik hattına büyük ölçüde bağımlı durumda. Rus rafinerilerine yönelik Ukrayna saldırıları ve Rusya’nın benzin ile motorin ihracatına getirdiği kısıtlamalar da tedarik üzerindeki baskıyı artırıyor. Şam yönetimi ise Washington’a Rus petrolü alımlarını önemli ölçüde azaltmaya hazır olduğunu bildirdi.
Son düzenlemeyle 95 oktan benzinin fiyatı şubattan bu yana yaklaşık yüzde 86 yükseldi. Motorinin fiyatı ise iki katını aştı. Haberde karşılaştırılan aynı dönemde Brent petrolünün varil fiyatı 72,48 dolardan 104,61 dolara çıkarak yaklaşık yüzde 44 arttı.