Şimşek: Resesyon ihtimali var
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, İran çevresinde tırmanan savaşın uzaması halinde küresel ekonomi üzerinde daha sert etkiler görülebileceğini söyledi. Çatışmanın enerji arzı, ticaret yolları ve finansal dengeler üzerinde baskı oluşturduğunu belirten Şimşek, en büyük riskin savaşın süresi ve bölgeye yayılma ihtimali olduğunu ifade etti.
Şimşek, bölgedeki çatışmanın dünyanın en kritik enerji ve ticaret koridorlarından birinde yaşandığına dikkat çekti. Bu nedenle savaşın yalnızca bölge ülkelerini değil, küresel ekonomiyi de doğrudan etkileyebileceğini vurgulayan Şimşek, kısa süreli bir senaryoda etkilerin daha sınırlı kalabileceğini, ancak sürenin uzaması halinde tablonun ağırlaşacağını dile getirdi.
Enerji fiyatlarındaki yükselişin kalıcı hale gelmesi durumunda bunun küresel enflasyonu olumsuz etkileyebileceğini belirten Şimşek, özellikle petrol, doğal gaz ve taşımacılık maliyetlerindeki artışın dünya ticaretine yeni bir baskı unsuru oluşturduğunu söyledi.
Şimşek, hem Kızıldeniz hem de Hürmüz hattında yaşanan aksaklıkların sevkiyat sürelerini uzattığını belirtti. Asya ile Avrupa arasındaki ticaret akışında yaşanan gecikmelerin üretim planlamasından navlun maliyetlerine kadar birçok başlıkta yeni sorunlar doğurduğunu kaydeden Şimşek, küresel ticaret hacminde yavaşlama riskinin güçlendiğini ifade etti.
Bakan Şimşek’e göre savaşın uzaması, yalnızca enerji maliyetlerini artırmakla kalmayacak, aynı zamanda küresel risk iştahını da düşürecek. Bu durumun gelişmekte olan ülkelere yönelik sermaye akımlarını zayıflatabileceği, finansman koşullarını daha da sıkılaştırabileceği değerlendiriliyor.
Şimşek, savaşın uzaması halinde küresel ekonomi açısından ciddi bir enflasyon baskısı, finansal koşullarda sıkılaşma ve büyümede yavaşlama riskinin öne çıkacağını söyledi. Enerji fiyatlarındaki yükselişin ve tedarik zincirindeki kırılmaların devam etmesi halinde ise resesyon ve stagflasyon ihtimalinin gündeme gelebileceğini belirtti.
Bu tablonun özellikle enerji ithalatçısı ülkeler üzerinde daha ağır bir baskı oluşturabileceğine işaret eden Şimşek, fiyat şoklarının üretim maliyetlerini artırırken iç talep ve yatırım kararlarını da zorlayabileceğini anlattı.
Şimşek, çatışmaların başlamasının ardından ekonomi yönetiminin hızlı biçimde devreye girdiğini söyledi. Finansal İstikrar Kurulu’nun toplandığını, ilgili kurumlarla senaryo analizleri yapıldığını belirten Şimşek, piyasaların sağlıklı işlemesi ve Türkiye’ye olası yansımaların sınırlandırılması için çeşitli önlemlerin hayata geçirildiğini ifade etti.
Bakanlık, Merkez Bankası ve piyasa düzenleyici kurumların koordineli adımlar attığını vurgulayan Şimşek, amaçlarının belirsizlik döneminde oynaklığı sınırlamak ve fiyatlama davranışlarındaki bozulmayı önlemek olduğunu söyledi.
Şimşek, enerji fiyatlarındaki artışın yurtiçine etkisini sınırlamak için eşel mobil sisteminin devreye alındığını belirtti. Bu adımın, akaryakıt fiyatlarındaki artışın vatandaş, üretici, esnaf ve ihracatçı üzerindeki baskısını geçici olarak hafifletmeyi amaçladığını söyledi.
Ancak Şimşek, bu tür destekleyici uygulamaların uzun süre devam etmesinin bütçe üzerinde ciddi yük oluşturacağını da vurguladı. Bu nedenle temel beklentinin, savaşın kalıcı bir krize dönüşmeden sona ermesi olduğunu dile getirdi.
Şimşek, uygulanan ekonomi programının temel önceliğinin enflasyonu kalıcı biçimde düşürmek olduğunu söyledi. Petrol şokunun geçici olması halinde dezenflasyon sürecinin korunabileceğini belirten Şimşek, enerji maliyetlerindeki kalıcı bozulmanın ise bu süreci zorlayabileceğine işaret etti.
Buna rağmen ekonomi yönetiminin fiyat istikrarı hedefinden geri adım atmadığını vurgulayan Şimşek, mevcut politikanın hem alım gücünü koruma hem de üretim tarafındaki rekabetçiliği destekleme amacı taşıdığını ifade etti.
Şimşek, Türkiye’nin bölgesindeki çatışmalara rağmen istikrarını koruyan ülkeler arasında öne çıktığını söyledi. Küresel şirketlerin tedarik zincirlerini çeşitlendirme eğiliminin Türkiye açısından yeni fırsatlar yaratabileceğini belirten Şimşek, ülkenin büyük ekonomi yapısı, üretim kapasitesi ve jeostratejik konumu sayesinde alternatif merkezlerden biri haline gelebileceğini kaydetti.
Bölgedeki savaşın kazananı olmayacağını vurgulayan Şimşek, Türkiye’nin önceliğinin barış, istikrar ve ekonomik dayanıklılık olduğunu söyledi.