Rembrandt’a ihracat engeli

VGN

İngiltere hükümeti, Rembrandt’ın 1657 tarihli Catrina Hooghsaet Portresi için geçici ihracat engeli koyarak yerli alıcılara 26 Aralık’a kadar eseri ülkede tutma fırsatı tanıdı.

İngiltere hükümeti, Hollandalı ressam Rembrandt’ın 1657 yılında yaptığı Catrina Hooghsaet Portresi’nin ülkeden kalıcı olarak çıkarılmasını geçici süreyle durdurdu. Yaklaşık 71 milyon sterlin değer biçilen eser, İngiltere’de ulusal hazine statüsü verilen en pahalı kültür varlığı oldu.

Karar, tablonun kesin olarak İngiltere’den çıkarılamayacağı anlamına gelmiyor. Geçici ihracat engeli, ülkedeki müzelerin, galerilerin veya uygun alıcıların gerekli parayı toplayarak eseri satın alabilmesi için zaman kazandırıyor.

İlk süre 26 Aralık’ta dolacak

İhracat lisansı hakkındaki karar, 26 Aralık 2026 tarihine kadar ertelendi. Bu tarihe kadar İngiltere’den uygun bir alıcının tabloyu satın almak istediğini bildirmesi bekleniyor.

Eser için belirlenen tavsiye niteliğindeki satın alma bedeli 71 milyon 696 bin 324 sterlin 90 peni. Bu tutara ayrıca 754 bin 698 sterlin 15 peni katma değer vergisi eklenecek.

İlk sürenin sonunda tablonun sahiplerine sunulan teklifleri değerlendirmeleri için 15 iş günü verilecek. Taraflar arasında satın alma seçeneği anlaşması imzalanırsa dokuz aylık ikinci erteleme dönemi başlayacak.

Üç ulusal hazine ölçütünü karşıladı

Sanat Eserleri ve Kültürel Değer Taşıyan Nesnelerin İhracatını İnceleme Komitesi, tablonun üç Waverley ölçütünün tamamını karşıladığı sonucuna vardı.

Eserin İngiltere’nin tarihi ve kültürel yaşamıyla güçlü bir bağının bulunduğu, olağanüstü estetik nitelik taşıdığı ve Rembrandt’ın sanatıyla portre tarihinin araştırılması açısından büyük önem taşıdığı belirtildi.

Portre, 18. yüzyılın ortalarından beri İngiltere’de bulunuyor. Hükümet, tablonun İngiliz koleksiyonlarındaki Rembrandt eserlerinin tarihinin anlaşılmasına da katkı sağladığını bildirdi.

Catrina Hooghsaet kimdi?

Tabloda, Amsterdam’daki Mennonite topluluğunun varlıklı üyelerinden Catrina Hooghsaet yer alıyor. Dönemin alışılmış aile düzeninden farklı olarak eşinden ayrı yaşayan Hooghsaet, portre hazırlandığında 50 yaşındaydı.

Rembrandt, Hooghsaet’i siyah kıyafetleri, beyaz başlığı ve elindeki mendille resmetti. Tabloda kadının evcil papağanına da yer verildi. Papağanın Hooghsaet’in vasiyetinde ayrıca anılması, eserin tarihsel önemini artıran ayrıntılardan biri olarak değerlendiriliyor.

Yağlı boya tablo 126 santimetre yüksekliğinde ve 98,5 santimetre genişliğinde. Eser, Rembrandt’ın kariyerinin son döneminde yaptığı büyük boyutlu ve dörtte üç uzunluktaki seçkin portrelerinden biri kabul ediliyor.

Eserin İngiltere’de kalması isteniyor

İngiltere Sanat Bakanı Ruth Mackenzie, tablonun yüzyıllardır ülkenin kültürel yaşamının bir parçası olduğunu söyledi. Mackenzie; kültür kurumlarına, fon sağlayıcılara, hayırseverlere ve Rembrandt severlere eserin İngiltere’de tutulmasına destek verme çağrısı yaptı.

Komite Başkanı Andrew Hochhauser da portrenin Rembrandt’ın kariyerinin son dönemindeki en önemli çalışmalarından biri olduğunu belirtti. Hochhauser, eserin inceliği, ayrıntılı işçiliği ve portredeki psikolojik anlatımıyla öne çıktığını ifade etti.

Belirlenen sürede uygun bir alıcı ve gerekli kaynak bulunamazsa tablonun ihracatına izin verilebilecek. Bu nedenle eserin İngiltere’de kalıp kalmayacağı, yürütülecek satın alma girişimlerinin sonucuna bağlı olacak.