Otomobil üretimi düştü, ticari araçlar yükseldi
Türkiye otomotiv sanayisinde üretim ve iç pazar yılın ilk sekiz ayında küçüldü. Toplam taşıt üretimi geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 7,3 azalarak 841 bin 583 adede geriledi. Otomobil üretimindeki düşüş yüzde 18,8’e ulaşırken ticari araç üretimi arttı. İhraç edilen araç sayısındaki azalmaya rağmen sektörün dolar cinsinden ihracat geliri yüzde 2 yükselerek 26,6 milyar dolar oldu.
Ocak-ağustos 2026 döneminde otomobil üretimi 458 bin 169 adet olarak gerçekleşti. Geçen yılın aynı döneminde 564 bin 479 otomobil üretilmişti. Böylece sekiz ayda üretilen otomobil sayısı 106 bin 310 adet azaldı.
Ticari araçlar üretimdeki düşüşü sınırladı
Otomobil üretimi gerilerken ticari araç üretimi yaklaşık yüzde 12 artarak 383 bin 414 adede çıktı. Hafif ticari araçlarda üretim yüzde 12, ağır ticari araçlarda yüzde 7 yükseldi. Bu artış, otomobil üretimindeki kaybın toplam üretime etkisini kısmen sınırladı.
Araç türlerine bakıldığında kamyonet üretimi yüzde 17, midibüs üretimi yüzde 13, otobüs ve kamyon üretimi yüzde 6 arttı. Minibüs üretimi ise yüzde 7 geriledi.
Traktör üretimindeki düşüş daha yüksek oldu. Sekiz aylık üretim yüzde 33 azalarak 13 bin 277 adede indi. Traktörler de eklendiğinde otomotiv sanayisinin toplam üretimi 854 bin 860 adet olarak gerçekleşti.
Sektörün kapasite kullanım oranı yüzde 59 oldu. Bu oran otomobil ve hafif ticari araçlarda yüzde 60, kamyonlarda yüzde 57, otobüs ve midibüslerde yüzde 67 olarak hesaplandı. Traktör üretiminde kapasite kullanımı yüzde 27’de kaldı.
Daha az araç ihraç edildi, dolar geliri arttı
Türkiye’den ilk sekiz ayda 597 bin 594 taşıt ihraç edildi. İhracat adet olarak yüzde 12 azalırken üretilen araçların yaklaşık yüzde 71’i dış pazarlara gönderildi.
Otomobil ihracatı yüzde 28 gerileyerek 279 bin 341 adede düştü. Ticari araç ihracatı ise yüzde 9 arttı. Traktör ihracatı da yüzde 14 yükselerek 8 bin 245 adet oldu.
Toplam otomotiv ihracatının dolar değeri yüzde 2 artışla 26,6 milyar dolara ulaştı. Ancak otomobil ihracatından elde edilen gelir yüzde 9 azalarak 6,8 milyar dolara geriledi. Ana sanayi ihracatı dolar bazında yüzde 1, tedarik sanayisi ihracatı yüzde 4 arttı.
Toplam ihracat geliri, tamamlanmış araçların yanında parça ve aksam ihracatını da kapsıyor. Bu nedenle ihraç edilen araç sayısı ile sektörün toplam dolar geliri farklı yönlerde değişebiliyor. Gelirdeki artış, tek başına daha fazla araç satıldığı veya şirketlerin kârının yükseldiği anlamına gelmiyor.
İç pazar küçüldü, yerli otomobil satışları arttı
Türkiye’de toplam otomotiv pazarı ilk sekiz ayda yüzde 11,7 daralarak 745 bin 597 adede indi. Otomobil satışları yüzde 13,8 azalarak 564 bin 241 adet oldu.
Otomobil pazarının yüzde 65’ini ithal, yüzde 35’ini Türkiye’de üretilen araçlar oluşturdu. İthal otomobil satışları yaklaşık yüzde 21 gerilerken yerli üretim otomobillerin satışları yüzde 3 arttı.
Ticari araç pazarında da satışlar düştü. Toplam ticari araç pazarı yüzde 5, hafif ticari araç pazarı yüzde 4, ağır ticari araç pazarı yüzde 7 küçüldü.
Hafif ticari araç satışlarında ithalatın payı yüzde 77 oldu. Bu grupta ithal araç satışları yüzde 8 azalırken Türkiye’de üretilen araçların satışları yüzde 11 yükseldi.
Geçen yıla göre yaşanan daralmaya rağmen toplam pazar, son 10 yılın aynı dönem ortalamasının yaklaşık yüzde 31 üzerinde kaldı.
Ağustosta otomobil satışları dörtte bir azaldı
Yalnızca ağustos ayına bakıldığında toplam taşıt üretimi geçen yılın aynı ayına göre yüzde 1,5 artarak 74 bin 368 adet oldu. Buna karşılık otomobil üretimi yüzde 22,1 düşüşle 33 bin 503 adede geriledi.
Aynı ay toplam otomotiv pazarı yüzde 19,8 küçülerek 84 bin 126 adede indi. Otomobil satışları yüzde 25,2 azalarak 61 bin 529 adet oldu. Böylece ağustosta otomobil satışları geçen yılın aynı ayına göre yaklaşık dörtte bir oranında düştü.
Ağustos ayında toplam araç ihracatı yüzde 7,2 artarak 55 bin 193 adede yükseldi. Otomobil ihracatı ise yüzde 13,7 azalışla 23 bin 662 adet olarak gerçekleşti. Aylık toplam otomotiv ihracat geliri yüzde 4 artarak yaklaşık 2,76 milyar dolara çıktı.