Japonya, Mars’ın uydusu Phobos’a araç gönderdi

VGN

Japonya, Mars’ın uydusu Phobos’tan örnek getirmek üzere MMX uzay aracını fırlattı. Görev kapsamında yüzeye robot araç indirilecek, toplanan malzemelerin 2031’de Dünya’ya ulaştırılması için çalışmalar yürütülecek.

Japonya, Mars’ın uydusu Phobos’tan örnek toplayıp Dünya’ya getirmeyi amaçlayan MMX uzay aracını H3 roketiyle fırlattı. Tanegashima Uzay Merkezi’nden başlayan yaklaşık beş yıllık görev, başarıyla tamamlanırsa Mars sisteminden Dünya’ya ilk kez fiziksel örnek ulaştırılmasını sağlayacak.

Japonya’da gün doğmadan havalandı

Japonya Uzay Araştırma Ajansının yürüttüğü görev için fırlatma, Japonya saatiyle 20 Ekim 2026’da 04.41’de gerçekleştirildi. Türkiye’de ise aynı anda takvimler 19 Ekim’i, saatler 22.41’i gösteriyordu.

Mars’ın uydularını araştırmak üzere tasarlanan MMX’in Ağustos 2027’de Mars’a ulaşması planlanıyor. Uzay aracı, Phobos’u yakından inceleyecek ve gezegenin diğer uydusu Deimos hakkında da veri toplayacak.

Mars’ın uyduları nasıl oluştu?

Görevin temel hedeflerinden biri, Phobos ve Deimos’un kökenini açıklığa kavuşturmak. Bilim insanları iki olasılık üzerinde duruyor: Bu uydular, Mars’ın çekimine kapılan asteroitler olabilir ya da gezegene büyük bir gök cisminin çarpmasıyla uzaya saçılan malzemelerden oluşmuş olabilir.

Phobos’tan getirilecek örneklerin bileşimi, bu iki açıklamanın sınanmasına yardımcı olacak. Araştırma, Güneş Sistemi’nin erken döneminde suyun ve organik bileşiklerin nasıl taşındığına ilişkin yeni bilgiler de sağlayabilecek.

Önce Idefix yüzeyi inceleyecek

MMX, Phobos’a inişinden önce Idefix adlı dört tekerlekli keşif aracını yüzeye bırakacak. Fransa ve Almanya’nın birlikte geliştirdiği 25 kilogramlık araç, yüzeyin yapısını ve bileşimini inceleyecek.

Idefix’in ölçümleri, ana uzay aracının örnek toplamak için ineceği alanın belirlenmesine yardımcı olacak. Phobos’un son derece zayıf yerçekimi, iniş ve yüzeyde hareket için özel teknolojiler kullanılmasını gerektiriyor.

En az 10 gram örnek hedefleniyor

Ana uzay aracı, Phobos’tan en az 10 gram malzeme toplamayı hedefliyor. Bunun için yüzeyin altından örnek çıkaran bir delici sistem ile basınçlı gaz kullanarak yüzey malzemesini toplayan ikinci bir sistem bulunuyor.

Görev planına göre uzay aracı 2030’da Mars çevresinden ayrılacak. Örnekleri taşıyan kapsülün 2031’de Dünya’ya ulaşarak Avustralya’ya inmesi hedefleniyor. Malzemeler daha sonra Japonya’ya götürülecek, kayıt altına alınacak ve bilimsel incelemelere açılacak.

Beş uzay kuruluşu birlikte çalışıyor

Japonya öncülüğündeki projeye Amerikan uzay ajansı NASA, Avrupa Uzay Ajansı ile Fransa ve Almanya’nın uzay kuruluşları katkı veriyor. NASA’nın sağladığı MEGANE cihazı, Phobos’un yüzeyinden yayılan gama ışınları ve nötronları ölçerek kimyasal bileşimin belirlenmesine yardımcı olacak.

Görev, örneklerin bilimsel değerinin yanında, Mars sistemine gidip geri dönebilmek için gereken teknolojileri de sınayacak. Elde edilecek deneyimin gelecekteki robotik keşiflere ve insanlı Mars görevlerinin hazırlıklarına katkı sağlaması bekleniyor.