İsrail ateşkes planına itiraz etti

VGN

İsrail, saldırı serbestisi, silahların imhası ve doğrulama komitesinin yapısı konusunda Gazze yol haritasındaki üç maddeyi kabul etmedi.

İsrail’in, Gazze’de ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasının tamamlanması amacıyla hazırlanan 15 maddelik yol haritasındaki üç hükme itiraz ettiği bildirildi. Tel Aviv yönetiminin taleplerini, Barış Kurulu Gazze İcra Kurulu üyesi ve eski İngiltere Başbakanı Tony Blair’e ilettiği belirtildi.

İtirazların, İsrail ordusunun Gazze’deki operasyonlarını tamamen durdurması, Hamas’ın elindeki silahların geleceği ve ateşkes hükümlerini denetleyecek uluslararası komitenin yapısı üzerinde yoğunlaştığı kaydedildi.

İsrail saldırı yetkisinin sürmesini istiyor

Yol haritasında İsrail ordusunun Gazze Şeridi’ndeki saldırılarını tamamen durdurması öngörülüyor. Ancak İsrail yönetiminin bu hükme karşı çıkarak belirli koşullarda saldırı düzenleme yetkisini korumak istediği aktarıldı.

Tel Aviv yönetiminin, özellikle Uluslararası İstikrar Gücü’nün konuşlandırılacağı bölgelerde güvenlik gerekçesiyle askeri müdahalede bulunma serbestisi talep ettiği belirtildi.

Bu talebin kabul edilmesi halinde İsrail ordusu, uluslararası gücün sorumluluk alanındaki bazı bölgelere tehdit gördüğü gerekçesiyle operasyon düzenleyebilecek. Hamas ise saldırıların tamamen durmasını ikinci aşamaya geçilmesinin temel şartlarından biri olarak gösteriyor.

Silahların depolanmasına karşı çıktı

İsrail’in ikinci itirazının Hamas’ın elindeki silahların nasıl teslim alınacağına ilişkin olduğu bildirildi. Yol haritası, silahların toplanmasını ve Gazze Yönetimi Ulusal Komitesi’nin denetimi altında muhafaza edilmesini öngörüyor.

Tel Aviv yönetimi ise silahların yalnızca depolanmasının yeterli olmayacağını savunarak tamamen imha edilmesini istiyor. İsrail ayrıca Hamas’a ait askeri altyapının ve tünellerin kullanılamaz duruma getirilmesinde ısrar ediyor.

Silahsızlanma konusu, ateşkes sürecinin en tartışmalı başlıkları arasında bulunuyor. Hamas, İsrail’in saldırıları durdurması ve Gazze’den çekilme takviminin belirlenmesi halinde silahların geleceğini görüşmeye hazır olduğunu bildiriyor.

Türkiye ve Katar’a komite itirazı

İsrail’in üçüncü itirazı ise tarafların yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğini denetleyecek Uluslararası Doğrulama Komitesi’nin yapısına ilişkin oldu.

Tel Aviv yönetiminin, Türkiye ve Katar’ın komisyonda yer almasına karşı çıktığı kaydedildi. İsrail’in bu iki ülkenin yerine farklı devletlerin veya uluslararası kuruluşların görevlendirilmesini istediği belirtildi.

Komitenin, ateşkes ihlallerini incelemesi, silahsızlanma sürecini denetlemesi ve tarafların yol haritasındaki takvime uyup uymadığını raporlaması planlanıyor.

Uygulama tarihi henüz belirlenmedi

Yol haritasının yürürlüğe gireceği tarih konusunda henüz kesin bir karar alınmadı. Sürecin, İsrail ve Hamas’ın uygulama takvimini belirlemek üzere görüşmeler yürüteceği 14 günlük bir hazırlık dönemiyle başlaması bekleniyor.

Gazze Barış Kurulu Yüksek Temsilcisi Nickolay Mladenov, Hamas’ın ayrıntılı yol haritasına olumlu yanıt verdiğini açıklamıştı. ABD Başkanı Donald Trump da Hamas ve Gazze’deki diğer silahlı grupların silah bırakmasına yönelik görüşmelerde ilerleme sağlandığını duyurmuştu.

Hamas, İsrail saldırılarının tamamen durdurulmasını ve üzerinde uzlaşılan maddeler için bağlayıcı bir takvim hazırlanmasını istiyor. Örgüt ayrıca ikinci aşamaya geçilmesini, İsrail’in ateşkesin ilk aşamasındaki yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirmesine bağlıyor.

Gazze yönetimi hazırlıklarını tamamladı

Gazze Yönetimi Ulusal Komitesi, Gazze Şeridi’nin idari sorumluluğunu devralmak için kurumsal ve operasyonel hazırlıklarını tamamladığını açıkladı. Komitenin günlük kamu hizmetlerini yürütmesi ve savaş sonrası yeniden yapılanma çalışmalarını koordine etmesi planlanıyor.

Ateşkes anlaşmasının ilk aşaması 10 Ekim 2025’te yürürlüğe girmişti. Anlaşma, karşılıklı esir takası, insani yardımların artırılması ve çatışmaların durdurulmasını öngörmesine rağmen Gazze’de saldırılar ve can kayıpları devam etti.

İsrail’in üç maddeye yönelik itirazlarının kabul edilip edilmeyeceği, ateşkesin ikinci aşamasına geçiş takvimi açısından belirleyici olacak. Taraflar arasında uzlaşma sağlanamaması halinde yol haritasının uygulanmasının yeniden ertelenebileceği değerlendiriliyor.