İran savaşının maliyeti 45,1 milyar dolar
ABD’nin İran ile savaşının maliyetinin, yakıt giderlerinin de eklenmesiyle 45,1 milyar dolara ulaştığı bildirildi. Pentagon’un Kongre’ye ilettiği belirtilen son hesaplama, askeri harcamalardaki artışı ortaya koyarken savaş sırasında hasar gören üs ve binaların onarım giderlerini kapsamıyor.
Pentagon’un cuma günü Kongre’ye sunduğu belirtilen değerlendirmede, 3 Eylül itibarıyla maliyetin 43,6 milyar dolar olarak hesaplandığı aktarıldı. Bu tutara yakıt için yapılan 1,5 milyar dolarlık ek harcamanın dahil edilmesiyle toplamın 45,1 milyar dolara çıktığı kaydedildi.
Mühimmat harcamaları öne çıkıyor
Savaş harcamalarının büyük bölümünü mühimmat giderlerinin oluşturduğu belirtiliyor. Operasyonlarda kullanılan mühimmat ile yakıt ihtiyacı, maliyet hesabında öne çıkan kalemler arasında yer alıyor.
Pentagon’un temmuz ayındaki maliyet tahmini 37,5 milyar dolardı. Savaşın 1 Ağustos’a kadar olan dönemine ilişkin ayrı bütçe değerlendirmesinde ise yaklaşık 38 milyar dolarlık harcama hesaplanmıştı.
Yeni tutar, temmuzda açıklanan tahminden 7,6 milyar dolar daha yüksek. Ancak hesaplamaların kapsadığı tarihler ve harcama kalemleri dikkate alınmadan bu farkı tek bir ayın harcaması olarak değerlendirmek mümkün değil.
Onarım giderleri henüz eklenmedi
Bildirilen 45,1 milyar dolarlık tutar, savaşın bütün mali sonuçlarını kapsayan nihai bir hesap niteliği taşımıyor. Hasar gören askeri üslerin ve binaların onarım giderleri bu tutarın dışında bulunuyor.
Kongre’nin istediği, operasyonların dolaylı maliyetlerine ilişkin ayrıntılı dökümün de henüz sunulmadığı belirtiliyor. Bu nedenle mevcut hesap, ileride ortaya çıkabilecek bütün harcamaları göstermiyor.
Her ay ek harcama bekleniyor
Savaşın devam etmesi halinde 1 Ağustos sonrasındaki dönemde aylık yaklaşık 2 ila 3 milyar dolar ek maliyet oluşabileceği öngörülüyor. Çatışmaların yoğunlaşması durumunda aylık harcamanın bu aralığın üzerine çıkabileceği değerlendiriliyor.
Bu tahmin, her ay gerçekleşmiş ve kesinleşmiş bir harcama tutarını ifade etmiyor. Bundan sonraki maliyetin operasyonların süresine, yoğunluğuna ve ihtiyaç duyulacak mühimmata göre değişmesi bekleniyor.
Enflasyona etkisi de izleniyor
Savaşın ekonomik etkilerinin askeri bütçeyle sınırlı kalmayabileceği belirtiliyor. Bütçe değerlendirmelerinde, çatışmaların 2027’nin ilk çeyreğinde ABD’de enflasyonu artırabileceği öngörüsü de yer alıyor.
Maliyetin daha kapsamlı biçimde hesaplanabilmesi için onarım giderlerinin ve dolaylı harcamaların belirlenmesi gerekiyor. Savaş sürdükçe operasyon giderlerinin, sonrasında ise tesislerin onarım ihtiyaçlarının toplam tutarı etkileyebileceği değerlendiriliyor.