Fransa’da Belediye seçimi cumhurbaşkanlığı provası oldu

VGN

Fransa’da 15 Mart 2026’da yapılan belediye seçimlerinin ilk turu, yalnızca yerel yönetimlerin değil, 2027 cumhurbaşkanlığı yarışının da en kritik siyasi testlerinden biri olarak öne çıktı. Seçim sonuçları, aşırı sağcı Ulusal Birlik’in bazı büyük şehirlerde etkisini artırdığını, solun belirli merkezlerde direnç gösterdiğini ve merkez siyasetin adaylık hesaplarını hızlandırdığını ortaya koydu.

Fransa’da cumhurbaşkanı halk oyuyla beş yıllığına seçiliyor ve anayasa aynı kişinin art arda iki dönemden fazla görev yapmasına izin vermiyor. Bu nedenle Emmanuel Macron 2027’de yeniden aday olamıyor. Mevcut takvime göre cumhurbaşkanlığı seçiminin ilk turunun Nisan 2027 içinde yapılması gerekiyor.

Marsilya sonucu seçim tartışmasını büyüttü

İlk turun en dikkat çeken adreslerinden biri Marsilya oldu. Reuters’ın aktardığı iki çıkış anketine göre mevcut solcu Belediye Başkanı Benoit Payan ile Ulusal Birlik adayı Franck Allisio yüzde 35,4 ile başa baş göründü. Fransa’nın ikinci büyük kentindeki bu tablo, aşırı sağın yalnızca kırsal ve küçük yerleşimlerde değil, büyük şehirlerde de etkisini artırmaya başladığı yönündeki değerlendirmeleri güçlendirdi. İkinci tur 22 Mart 2026’da yapılacak.

Marsilya’daki sonuç, kamu güvenliği, uyuşturucu bağlantılı şiddet ve yaşam maliyeti gibi başlıkların Fransa’daki seçim dilini doğrudan etkilediğini de gösterdi. Seçim kampanyasında güvenlik vurgusunu öne çıkaran Ulusal Birlik, bu alandaki toplumsal kaygıyı siyasi desteğe çevirmeye çalıştı.

Aşırı sağ ulusal yarış için alan kazanıyor

Ulusal Birlik, Perpignan’da konumunu korurken güneydeki başka merkezlerde de güçlü sonuçlar aldı. Bu tablo, partinin 2027 cumhurbaşkanlığı yarışı öncesinde yerel düzeyde örgütsel kapasitesini ve seçmen tabanını büyüttüğüne işaret ediyor. Bugünkü belediye seçimleri, bu nedenle Fransa’da birçok yorumda cumhurbaşkanlığı yarışının erken provası olarak görülüyor.

Ancak aşırı sağ cephesinde önemli bir belirsizlik de sürüyor. Marine Le Pen’in kamu görevine aday olmasını engelleyen mahkeme kararına ilişkin temyiz süreci, 2027 yarışında partinin kimin etrafında şekilleneceği sorusunu canlı tutuyor. Bu nedenle parti içinde Jordan Bardella ismi de daha sık anılıyor.

Sol blok ve merkez siyaset yeni denge arıyor

Sol partiler bazı büyük şehirlerde etkisini korudu. Paris’te sosyalist çizgideki Emmanuel Gregoire öne çıkarken, farklı sol partiler arasındaki iş birliği ve ikinci tur stratejileri yeniden gündemin merkezine yerleşti. Solun, aşırı sağın yükselişini durdurmak için yerel ve ulusal düzeyde daha geniş ittifaklara yönelmesi bekleniyor.

Bu arada sol içindeki cumhurbaşkanlığı hazırlıkları da hızlandı. Le Monde’un aktardığına göre Sosyalistler, Yeşiller ve bazı küçük partiler 11 Ekim 2026’da bir ön seçim düzenleme konusunda mutabakata vardı. Ancak Jean Luc Melenchon ve Raphael Glucksmann gibi isimlerin bu sürece mesafeli durması, solda ortak aday formülünün hâlâ tam netleşmediğini gösteriyor.

Merkez ve merkez sağ cephesinde ise eski başbakan Edouard Philippe’in performansı dikkat çekti. Le Havre’daki sonucu, Philippe’in 2027 için siyasi ağırlığını artırabilecek bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Merkez sağ ile Macron çizgisine yakın kesimlerin ortak aday çıkarıp çıkaramayacağı ise önümüzdeki dönemin temel tartışma başlıklarından biri olacak.

Macron sonrası Fransa’da yarış sertleşiyor

Fransa’da son iki yılda yaşanan siyasi krizler, hükümet değişiklikleri ve Meclis aritmetiğindeki kırılganlık da seçim iklimini sertleştirdi. Bu nedenle yerel seçimlerde alınan her sonuç, yalnızca belediyelerin değil, ülkenin yönetim modelinin ve 2027 sonrası siyasi yönünün de işareti olarak okunuyor.

Bugünkü tablo, Fransa’da üç eksenli bir yarışın giderek belirginleştiğini gösteriyor. Aşırı sağ toplumsal güvenlik ve göç tartışmaları üzerinden alan açmaya çalışırken, sol blok ittifak arayışını sürdürüyor, merkez siyaset ise Macron sonrası liderlik boşluğunu dolduracak ismi ve hattı netleştirmeye çalışıyor. Belediye seçimlerinin ikinci turu ve önümüzdeki aylardaki adaylık çıkışları, 2027 cumhurbaşkanlığı yarışının çerçevesini daha da belirginleştirecek.