Dolunay ile dolandırıcılık ihbarlarına erken müdahale

VGN

Dolunay projesiyle dolandırıcılık ihbarlarına ilk 18 dakika içinde müdahale edilmesi hedefleniyor. İçişleri Bakanlığı, şüpheli transferlerin takibinde Türkiye’deki bankalar, savcılıklar ve kolluk birimleriyle birlikte çalışmayı planlıyor.

Adalet Bakanı Akın Gürlek ile İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, 28 Ekim’de Dolunay projesi kapsamında kurulması planlanan Dolandırıcılıkla Mücadele Merkezi için yürütülen hazırlıkları ve mevzuat çalışmalarını görüştü. İçişleri Bakanlığı bünyesinde kurulacak merkezin önceliği, dolandırıcılık ihbarı geldiğinde paranın hangi hesaba gittiğini belirlemek ve başka hesaplara aktarılmadan müdahale edebilmek.

İlk 18 dakika neden önemli?

Çiftçi’nin dikkat çektiği sorun, şüpheliler yakalandıktan sonra da sürüyor. Birikimlerini dolandırıcılara kaptıran kişi için parayı geri almak, özellikle tutar birkaç banka hesabından geçip dijital cüzdanlara veya kripto varlıklara aktarıldığında güçleşiyor.

Çiftçi, 7 Ekim’de duyurduğu süre hedefini iki bakanın görüşmesinden sonra da dile getirdi. Amaç, ihbarı izleyen ilk 18 dakikada müdahaleye başlamak. Bu süre paranın mağdura iadesi için verilmiş bir taahhüt değil.

Para hareketinden bloke kararına

Dolunay’da yapay zekâ, şüpheli para hareketlerinin izini sürmek için kullanılacak. Plan, jandarma, emniyet, Cumhuriyet savcılıkları, Mali Suçları Araştırma Kurulu ve bankalar arasındaki bilgi akışını hızlandırmak. Böylece paranın ulaştığı hesap belirlendiğinde, bloke için gereken hukuki süreç daha çabuk işletilebilecek.

Yurt dışındaki hesaplar için ne açıklandı?

Kubilay Gülbek, köşe yazısında Dolunay’ın 2027’de yurt dışında da kullanılabileceğini, uluslararası finans kuruluşları arasındaki şifreli ağlar üzerinden şüpheli varlıkların izlenebileceğini yazdı. Gülbek bu ağlar için “gizli tüneller” ifadesini kullandı. Yazıda ayrıca yazılımın güvenliğini sınayan bir ekipten söz etti.

Bakanların 28 Ekim’de açıkladığı çalışma, Türkiye’de ihbarın ardından kurumların ne kadar hızlı harekete geçebileceğine odaklanıyor. Açıklamada yurt dışında uygulama için bir başlangıç tarihi, yabancı bankalarla imzalanmış bir erişim anlaşması veya güvenlik testinin sonucu yer almıyor.