Ateşkes bitti, saldırıların kapsamı büyüdü

VGN

ABD ile İran arasındaki ateşkes sona erdi. Washington 300’den fazla askeri hedefi vururken Tahran saldırılarını genişletti, Hürmüz Boğazı’nı yeniden kapattığını duyurdu.

ABD ile İran arasındaki ateşkesin sona ermesinin ardından karşılıklı saldırılar yoğunlaştı. ABD kuvvetleri İran’daki askeri hedeflere yönelik operasyonlarını genişletirken Tahran, dört ülkede bulunan ABD askeri tesislerini hedef aldığını açıkladı.

İran Devrim Muhafızları ayrıca Hürmüz Boğazı’nın yeniden kapatıldığını ilan etti. ABD tarafı ise ticari gemilerin belirlenen güney rotasını kullanarak boğazdan geçmeye devam ettiğini bildirdi.

Üç gecede 300’den fazla hedef vuruldu

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, son operasyon dalgasında İran’a ait 140 askeri hedefin vurulduğunu açıkladı. Üç gece boyunca gerçekleştirilen saldırılarda hedef alınan noktaların toplam sayısının 300’ü geçtiği belirtildi.

Operasyonların İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen ticari gemilere saldırma kapasitesini azaltmayı ve uluslararası seyrüsefer güvenliğini korumayı amaçladığı kaydedildi.

ABD kuvvetleri, bölgede deniz trafiğinin güvenli şekilde devam edebilmesi için konuşlandırılan birliklerin hazır durumda bulunduğunu bildirdi.

Saldırılar ticari gemilerin hedef alınmasının ardından başladı

Son gerilim, Hürmüz Boğazı yakınlarında ticari gemilere yönelik saldırıların ardından hız kazandı. İran, belirlediği rotanın dışında ilerlediğini öne sürdüğü bir gemiye uyarı ateşi açıldığını ve başka bir geminin durdurulduğunu açıkladı.

Bu gelişmenin ardından ABD, İran’ın askeri kapasitesini hedef alan yeni operasyonlar düzenledi. İran ise saldırılara bölgedeki ABD tesislerini hedef alarak karşılık verdi.

İran saldırılarını dört ülkeye genişletti

İran Devrim Muhafızları, Ürdün’de ABD tarafından kullanılan bir komuta merkezi ile İHA hangarlarının hedef alındığını duyurdu.

Tahran ayrıca Kuveyt’teki bir radar tesisine, Umman’daki ikmal ve yakıt platformlarına, Katar’daki savaş uçağı bakım merkezi ile komuta tesisine saldırı düzenlendiğini açıkladı.

Saldırıların sonuçları ve hedeflerde meydana geldiği ileri sürülen hasarın boyutu bağımsız kaynaklar tarafından henüz tam olarak doğrulanmadı.

Katar yönetimi, saldırılar sırasında düşen parçalar nedeniyle biri çocuk üç kişinin yaralandığını bildirdi. Birleşik Arap Emirlikleri, hava savunma sistemlerinin İran’dan fırlatılan füze ve İHA’ları engellediğini açıkladı. Bahreyn’de sirenler çalarken Doha’da patlama sesleri duyuldu.

Hürmüz’de iki farklı açıklama

İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’nın ABD’nin bölgedeki askeri faaliyetleri sona erene kadar kapalı kalacağını duyurdu.

ABD tarafı ise boğazın tamamen kapanmadığını, ticari gemilerin Umman kıyılarına yakın güney güzergâhından geçişlerini sürdürdüğünü açıkladı. Bu nedenle İran’ın kapanma ilanına rağmen deniz trafiğinin bütünüyle durmadığı bildirildi.

Savaş öncesinde dünya petrol ve LNG sevkiyatının yaklaşık beşte biri Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştiriliyordu. Bölgedeki güvenlik riskleri nedeniyle gemilerin güzergâhlarında ve sigorta maliyetlerinde yeni değişiklikler yaşanabileceği değerlendiriliyor.

Trump görüşmelere kapıyı kapatmadı

ABD Başkanı Donald Trump, yaşanan son saldırıların ardından ateşkes düzenlemesinin artık geçerli olmadığını açıkladı.

Trump, buna karşın diplomatik görüşmelerin tamamen sona ermediğini belirterek yeni bir anlaşma için müzakere kapısının açık olduğunu ifade etti.

Washington yönetimi, deniz ticaretinin güvenliğini tehdit eden saldırıların durdurulmasını isterken Tahran karşılıklı yükümlülüklerin yerine getirilmesi gerektiğini savunuyor.

Umman’da diplomatik temas

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile Umman Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaidi, Umman’da bir araya geldi.

Görüşmede Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilerin güvenli geçişini sağlayabilecek düzenlemeler ele alındı. Tarafların teknik ve siyasi düzeyde temasları sürdürme konusunda görüş birliğine vardığı açıklandı.

İran’ın yeni dini lideri Ayetullah Mücteba Hamaney ise yayımladığı yazılı mesajda, savaşın başlangıcında hayatını kaybeden babası ve selefi Ayetullah Ali Hamaney için karşılık verileceğini söyledi. Hamaney, göreve gelmesinden bu yana kamuoyu önünde görünmedi.

Enerji piyasalarında baskı arttı

Hürmüz Boğazı çevresinde artan güvenlik riskleri, küresel enerji piyasalarındaki arz endişelerini güçlendirdi.

Petrol ve LNG taşımacılığında yaşanabilecek kesintilerin enerji fiyatlarını yükseltebileceği, bunun da küresel enflasyon üzerinde yeni baskı oluşturabileceği belirtiliyor.

ABD’de akaryakıt fiyatlarında yaşanabilecek yükselişin, kasım ayında yapılacak Kongre seçimleri öncesinde ekonomi gündemini daha da öne çıkarması bekleniyor.