ABD ve İsrail’den İranlı isimlere geçici muafiyet
ABD ve İsrail’in, İran Meclis Başkanı Mohammad-Bagher Ghalibaf ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’yi üst düzey görüşmelere zemin hazırlamak amacıyla geçici olarak hedef listesinden çıkardığı iddia edildi. Söz konusu iddia, bölgedeki savaş ve karşılıklı saldırılar sürerken diplomasi kanallarının tamamen kapanmadığına işaret eden yeni bir gelişme olarak öne çıktı.
Son günlerde Washington yönetiminin İran’a farklı kanallardan öneriler ilettiğine, Pakistan başta olmak üzere arabulucu aktörler üzerinden temas zemini arandığına ilişkin haberler arttı. Reuters ve AP tarafından yayımlanan haberlerde, savaşın sona erdirilmesine dönük planların iletildiği, Tahran’ın ise bu önerileri değerlendirdiği ancak doğrudan görüşme konusunda mesafeli durduğu aktarıldı.
İran cephesi ise kamuoyu önünde farklı bir çizgi izliyor. Ghalibaf, ABD ile herhangi bir müzakere yapılmadığını söyleyerek bu yöndeki haberleri yalanladı. İran Dışişleri tarafı da arabulucular üzerinden mesaj alışverişi olsa bile bunun doğrudan müzakere anlamına gelmediğini savunuyor. Bu tablo, perde arkasındaki temas arayışı ile kamuoyu önündeki sert siyasi söylem arasındaki ayrışmayı daha görünür hale getiriyor.
Ghalibaf son günlerde Washington kulislerinde yalnızca muhatap değil, aynı zamanda İran iç siyasetinde olası geçiş senaryolarında adı geçen isimlerden biri olarak da gündeme geldi. Arakçi ise dış politika ve müzakere başlıklarında Tahran’ın en görünür yüzlerinden biri olmayı sürdürüyor. Bu nedenle iki isme yönelik geçici bir karar alındığı iddiası, olası görüşmelerin teknik değil doğrudan siyasi ağırlık taşıyabileceği yorumlarını güçlendirdi.
Öte yandan sahadaki gerilim henüz düşmüş değil. İran, ABD ve İsrail’den gelen baskının sürdüğünü belirtirken Washington yönetimi de Tahran’ın önüne iletilen tekliflerin hâlâ masada olduğunu savunuyor. Bu nedenle hedef listesi iddiası, kesinleşmiş bir diplomatik kırılmadan çok, temas arayışının sürdüğünü gösteren kritik bir işaret olarak değerlendiriliyor. Önümüzdeki günlerde doğrudan ya da dolaylı görüşmelerin somutlaşıp somutlaşmayacağı, bölgedeki askeri ve siyasi denklemi belirleyecek başlıklardan biri olacak.